Santa Maria de la Bovera

Santa Maria de la Bovera to dawne sanktuarium maryjne i pozostałości żeńskiego klasztoru cysterskiego, położone na wzgórzu nad rzeką Corb, około 2 km na zachód od Guimerà, w komarce Urgell (prowincja Lleida, Katalonia).

Gdzie dokładnie leży sanktuarium?

Obiekt stoi na wysokości około 590 m n.p.m., po prawej stronie doliny rzeki Corb, na terenach należących do gminy Guimerà. Dojście prowadzi lokalną ścieżką wiejską, którą gmina oznaczyła jako trasę pieszą "La Bovera i el riu Corb". Okolica to typowy krajobraz Urgell — suche wzgórza, tarasy oliwne i widok na dolinę rzeki.

Jaka jest historia tego miejsca?

Miejsce znane jest od 1190 roku, kiedy rycerz Pere de Tàrrega postanowił założyć tu klasztor, oddając go pod opiekę Vallbona de les Monges. Wspólnota żeńska jest udokumentowana od 1195 roku, a na jej czele stała Elisenda de Tàrrega, córka fundatora.

Klasztor borykał się jednak z brakiem wody. Część zakonnic opuściła Boverę w 1231 roku, zakładając nowy klasztor Santa Maria de Valldaura d'Olvan w Berguedà, a kolejna grupa w 1237 roku ufundowała Santa Maria de Vallsanta. W efekcie już w 1246 roku na miejscu nie było stałej wspólnoty zakonnej.

Co zachowało się z pierwotnego założenia?

Z okresu średniowiecznego przetrwał fragment krużganka klasztornego, datowany na koniec XII lub początek XIII wieku, wbudowany dziś w dom eremity. Widoczne są także ruiny wieży obronnej wzniesionej w 1438 roku — świadectwo późniejszych, niespokojnych czasów, gdy miejsce to pełniło również funkcję punktu obronnego.

Skąd wzięła się barokowa świątynia?

Obecny kościół, przylegający do domu eremity, powstał od nowa w latach 1726–1730. Zbudował go Ramon Nicolau, mistrz budowlany z Guimerà, na zlecenie książąt Ixart, ówczesnych panów tych ziem. To budowla barokowa: jedna nawa, po dwie kaplice boczne z każdej strony, wielokątne prezbiterium i sklepienie kolebkowe z lunetami.

Czy sanktuarium jest dziś użytkowane?

Od 1965 roku obiekt pozostaje niezamieszkany. Prowadzone są prace konserwatorskie i restauracyjne, mające na celu zabezpieczenie zarówno pozostałości średniowiecznych, jak i barokowej bryły kościoła. Guimerà, do którego administracyjnie należy sanktuarium, to samo w sobie jedna z najbardziej malowniczych średniowiecznych miejscowości Katalonii, co czyni wyprawę do Bovery naturalnym uzupełnieniem zwiedzania okolicy.

Najczęstsze pytania

Jak daleko od Guimerà znajduje się Santa Maria de la Bovera? Sanktuarium leży około 2 km na zachód od centrum Guimerà, dojście prowadzi lokalną ścieżką wiejską wzdłuż doliny rzeki Corb.

Czy to był klasztor męski, czy żeński? Żeński klasztor cysterski, założony w 1190 roku i dokumentowany od 1195 roku pod przywództwem Elisendy de Tàrrega.

Dlaczego zakonnice opuściły to miejsce? Głównym powodem był brak wody. Część wspólnoty przeniosła się w 1231 roku do Valldaura d'Olvan, a kolejna grupa w 1237 roku założyła Santa Maria de Vallsanta.

Co można dziś zobaczyć na miejscu? Fragment średniowiecznego krużganka, ruiny wieży obronnej z 1438 roku oraz barokowy kościół wzniesiony w latach 1726–1730 przez Ramona Nicolau.