Rudnik Zrinski

Rudnik Zrinski to zabytkowa kopalnia srebra ukryta w lasach Medvednicy nad Zagrzebiem, dziś udostępniona zwiedzającym jako jedyna w Chorwacji trasa turystyczna w czynnej niegdyś podziemnej kopalni.

Skąd wzięła się kopalnia?

Historia sięga XV wieku, gdy król Maciej Korwin nadał szlachcicowi Piotrowi Zrinskiemu przywilej górniczy pozwalający jego rodowi wydobywać złoto, srebro i żelazo na własnych ziemiach. W XVI wieku w miejscu zwanym Ogrodem Górników (Rudarski vrt) odkryto galenę – rudę ołowiu zawierającą domieszki srebra. Tak narodziła się kopalnia, która wzięła nazwisko od swoich właścicieli, rodu Zrinskich.

Jak wyglądała praca górników?

Warunki były surowe. Około trzydziestu górników pracowało na zmiany po 10–12 godzin, wydobywając rudę ręcznie – młotami, klinami, oskardami i łopatami, przy słabym świetle lamp oliwnych i świec woskowych. Mimo ogromnego wysiłku wydajność była niska: żeby uzyskać zaledwie pół kilograma srebra, trzeba było przetopić około tony galeny. Ten mizerny bilans sprawił, że rodzina Zrinskich zamknęła kopalnię już w połowie XVII wieku.

Co zobaczysz dziś w Rudniku Zrinski?

Po latach zapomnienia kopalnię odrestaurowano – prace ruszyły w 2002 roku z inicjatywy Parku Przyrody Medvednica, a trasę otwarto dla zwiedzających w 2004 roku. W 2006 roku obiekt wpisano na listę chronionych zabytków kultury Republiki Chorwacji. Podczas zwiedzania spacerujesz chłodnymi, kamiennymi korytarzami, gdzie temperatura przez cały rok utrzymuje się na stałym poziomie około 12°C. Wnętrze wzbogacono rekonstrukcjami scen z życia średniowiecznych górników – figury w historycznych strojach pokazują, jak wyglądała codzienna praca pod ziemią. Zwiedzanie trwa około 30 minut i odbywa się wyłącznie z przewodnikiem, a na wejściu każdy zwiedzający otrzymuje kask ochronny.

Jak dotrzeć do Rudnika Zrinski?

Najwygodniej dojechać kolejką linową Sljeme z Zagrzebia na szczyt, a stamtąd przejść pieszo od schroniska Tomislavov dom szlakiem nr 26 w kierunku schroniska Grafičar, skąd prowadzi dalej droga do wejścia do kopalni. Trasa spacerowa prowadzi przez las i jest częścią popularnej sieci szlaków Parku Przyrody Medvednica, więc łatwo połączyć zwiedzanie kopalni z dłuższym spacerem po górze.

Kiedy przyjechać?

Kopalnia jest otwarta dla zwiedzających od kwietnia do grudnia, w soboty, niedziele oraz święta, w godzinach od 10:00 do 16:00. Poza tymi terminami wejście do wnętrza nie jest możliwe, dlatego warto zaplanować wizytę z wyprzedzeniem, zwłaszcza jeśli podróż łączy się z wycieczką na Sljeme.

Najczęstsze pytania

Ile trwa zwiedzanie Rudnika Zrinski? Standardowe zwiedzanie z przewodnikiem trwa około 30 minut.

Czy trzeba mieć własny sprzęt? Nie – kaski ochronne zapewnia organizator na miejscu, zwiedzanie odbywa się grupowo z przewodnikiem.

Czy kopalnia jest otwarta cały rok? Nie, sezon trwa od kwietnia do grudnia, a zwiedzanie możliwe jest tylko w weekendy i święta między 10:00 a 16:00.

Jak najłatwiej dostać się na miejsce? Najwygodniejsza trasa prowadzi kolejką linową Sljeme z Zagrzebia, a następnie pieszo szlakiem nr 26 od Tomislavovego domu w stronę Grafičara.