Reserva Marina de les Illes Columbretes

Reserva Marina de les Illes Columbretes to morski obszar chroniony otaczający niewielki archipelag wulkanicznych wysepek na Morzu Śródziemnym, około 30 mil morskich od wybrzeża Kastelonu, mniej więcej w połowie drogi między Balearami a wybrzeżem Wspólnoty Walenckiej. Rezerwat obejmuje niemal 5,5 tysiąca hektarów akwenu, podczas gdy sama część lądowa archipelagu liczy zaledwie 19 hektarów – z czego większość, bo 14 hektarów, przypada na największą wyspę zwaną Illa Grossa (Columbrete Grande).

Jak powstały wyspy?

Columbretes uformowały się w plejstocenie, niemal milion lat temu, w wyniku serii podmorskich erupcji wulkanicznych. Dziś archipelag dzieli się na cztery grupy wysepek pochodzenia wulkanicznego, osadzonych na dnie morskim sięgającym 80 metrów głębokości. Ten surowy, skalisty krajobraz od zawsze budził niepokój żeglarzy – nazwa wysp od wieków kojarzyła się z niebezpiecznym, trudnym do opłynięcia rejonem.

Jaka historia kryje się za archipelagiem?

Przez stulecia wyspy służyły jako kryjówka dla przemytników i piratów, a także miejsce sezonowych połowów, praktykowanych aż do początku XIX wieku. W XIX wieku wysepki celowo wypalano, by ograniczyć populację gadów, a w 1856 roku wybudowano tam latarnię morską, co zapoczątkowało trwałe zasiedlenie archipelagu przez personel obsługujący światło nawigacyjne. Działalność przemytnicza, choć w mniejszej skali, ciągnęła się jeszcze w XX wieku.

Kiedy i jak objęto wyspy ochroną?

Formalna ochrona archipelagu rozpoczęła się w 1988 roku, gdy dekretem walenckiej Generalitat ustanowiono tu park naturalny. Dwa lata później, 19 kwietnia 1990 roku, rozporządzeniem ministerialnym utworzono rezerwat morski o powierzchni 4400 hektarów, obejmujący wody wokół wysp. W 1994 roku status archipelagu podniesiono jeszcze bardziej – ustawą walenckiego parlamentu wyspy przekształcono w rezerwat przyrody, co objęło je najwyższym możliwym poziomem ochrony w regionie.

Jaka fauna żyje na Columbretes?

Archipelag jest ważnym miejscem lęgowym dla ptaków morskich – gniazdują tu między innymi sokół Eleonory, mewa Audouina, burzyk szary oraz kormoran czubaty. Ze względu na swoje położenie na trasie migracji między Europą a Afryką, wyspy pełnią też funkcję kluczowego przystanku dla ptaków wędrownych. Na lądzie występuje endemiczny podgatunek jaszczurki iberyjskiej, znany jako jaszczurka z Columbretes, a także co najmniej dziesięć gatunków endemicznych owadów. Pod wodą można spotkać łąki glonów listownicowatych, kolonie koralowca czerwonego oraz liczne ławice ryb, takich jak strzępiele, dorady i sargi. Wody wokół archipelagu są też ważnym miejscem rozrodu langusty.

Czy można zwiedzać Columbretes?

Ze względu na wrażliwość środowiska naturalnego zwiedzanie jest mocno ograniczone – dostęp mają wyłącznie niewielkie grupy turystów i tylko na Illa Grossa, zawsze pod nadzorem strażników rezerwatu. Reszta archipelagu pozostaje niedostępna dla zwiedzających, co pozwala chronić lęgowiska ptaków i unikalne siedliska.

Najczęstsze pytania

Jak daleko od lądu leżą Columbretes? Archipelag znajduje się około 30 mil morskich od wybrzeża Kastelonu, mniej więcej w połowie drogi między Balearami a lądem stałym.

Ile lat mają wyspy? Powstały w plejstocenie, w wyniku erupcji wulkanicznych sprzed blisko miliona lat.

Czy można samodzielnie zwiedzać wyspy? Nie – wstęp na Illa Grossa jest możliwy tylko w zorganizowanych, małych grupach i pod opieką strażników rezerwatu.

Jakie ptaki gniazdują na Columbretes? Między innymi sokół Eleonory, mewa Audouina, burzyk szary i kormoran czubaty.