Radeška

Radeška to szczyt o wysokości 671 m n.p.m., leżący w Górach Odrzańskich (część Niskiego Jesionika) w kraju ołomunieckim, w Czechach. To trzeci co do wysokości wierzchołek całego pasma – a jednocześnie jeden z najtrudniej dostępnych, bo leży w granicach wojskowego poligonu Vojenský újezd Libavá.

Gdzie dokładnie leży Radeška?

Szczyt znajduje się w północno-wschodniej części Niskiego Jesionika, na terenie dawnej gminy wojskowej Libavá, kilkanaście kilometrów na południe od Ostrawy i na wschód od Ołomuńca. Współrzędne wierzchołka to około 49,634°N, 17,511°E. W bezpośrednim sąsiedztwie, kilkaset metrów od kulminacji, rozciąga się torfowisko Radeška – jeden z najcenniejszych przyrodniczo obszarów w całym poligonie, tworzący duży kompleks podmokłych łąk i torfowisk.

Czy można wejść na Radeškę? Poligon wojskowy Libavá

To najważniejsza informacja praktyczna dla każdego, kto planuje wycieczkę w te strony: Vojenský újezd Libavá to czynny teren wojskowy, na co dzień zamknięty dla ruchu turystycznego. Swobodnie dostępne pozostają jedynie miejscowości leżące w granicach poligonu (m.in. Město Libavá, Heroltovice, Kozlov, Luboměř pod Strážnou, Slavkov), natomiast poza nimi obowiązuje zakaz schodzenia z dróg i wyznaczonych szlaków bez zgody urzędu poligonu. Złamanie tego zakazu traktowane jest jako wykroczenie i może skończyć się wysoką karą finansową.

Raz w roku, zwykle 1 maja, poligon otwiera się dla pieszych i rowerzystów przy okazji imprezy turystycznej „Bílý kámen" (Biały Kamień) – to praktycznie jedyna regularna okazja, by legalnie i bez specjalnego zezwolenia zapuścić się głębiej w teren wokół Radešky. W pozostałe dni potrzebne jest indywidualne zezwolenie wydawane przez urząd wojskowy, wydawane głównie osobom mającym uzasadniony powód (mieszkańcom, pracownikom administracji czy wojska).

Co warto wiedzieć o przyrodzie tego miejsca?

Choć Radeška nie jest dostępna na co dzień, to właśnie ta izolacja sprawiła, że okoliczne tereny zachowały wyjątkowo dziki charakter. Torfowisko leżące u podnóża szczytu należy do największych kompleksów łąk podmokłych i torfowisk w całym obszarze wojskowym – siedliska tego typu na terenach cywilnych Europy Środkowej są dziś rzadkością, bo w większości zostały zdrenowane pod rolnictwo. Brak stałej presji turystycznej i rolniczej od dekad sprzyja zachowaniu naturalnych zbiorowisk roślinnych typowych dla podgórskich torfowisk.

Czy warto wybrać się w okolice Radešky?

Dla miłośników gór, którzy planują wyprawę tylko raz w roku, wydarzenie „Bílý kámen" jest okazją nie do przegapienia – to rzadka szansa zobaczenia szczytu i otaczającej go przyrody z bliska, bez ryzyka kolizji z zasadami poligonu. W pozostałe dni warto ograniczyć się do zwiedzania dostępnych miejscowości poligonu lub podziwiania okolicy Niskiego Jesionika z tras leżących poza granicami terenu wojskowego.

Najczęstsze pytania

Jaka jest wysokość Radešky? 671 m n.p.m.

Gdzie leży Radeška? W Górach Odrzańskich, w Niskim Jesioniku, w kraju ołomunieckim, na terenie poligonu wojskowego Vojenský újezd Libavá.

Czy można normalnie wejść na szczyt? Nie – teren jest na co dzień zamknięty dla ruchu turystycznego. Wyjątkiem jest coroczne otwarcie poligonu, zwykle 1 maja, przy okazji imprezy „Bílý kámen".

Co ciekawego znajduje się w pobliżu szczytu? Torfowisko Radeška – jeden z największych kompleksów podmokłych łąk i torfowisk na terenie całego poligonu.

Jaką karę grozi za nieuprawnione wejście na teren poligonu? Naruszenie zakazu traktowane jest jako wykroczenie wobec ustawy o obronie Republiki Czeskiej, zagrożone grzywną sięgającą nawet 100 000 CZK.