Parc Samà

Parc Samà to XIX-wieczny park pałacowy w Cambrils, w prowincji Tarragona, na katalońskim Costa Daurada. Powstał w 1881 roku z inicjatywy Salvadora Samy i Torrensa, markiza Marianao, potomka katalońskiej rodziny, która dorobiła się fortuny na Kubie. Do dziś teren zachował klimat kolonialnej rezydencji przeniesionej w śródziemnomorski krajobraz między Cambrils a Montbrió del Camp, otoczony migdałowcami, oliwkami i winnicami.

Kto zaprojektował park?

Za koncepcję ogrodu odpowiadał Josep Fontserè, twórca barcelońskiego Parc de la Ciutadella. Przy realizacji miał współpracować młody wówczas Antoni Gaudí, co dziś jest jednym z argumentów przyciągających do Cambrils miłośników katalońskiego modernizmu. Zamysł polegał na odtworzeniu egzotycznej, kubańskiej atmosfery – z charakterystyczną roślinnością i architekturą nawiązującą do karaibskich rezydencji – przeszczepionej na katalońską ziemię.

Co warto zobaczyć?

Park należy do najlepiej zachowanych przykładów romantycznego ogrodnictwa XIX wieku w Hiszpanii. Ze względu na wartość historyczną i krajobrazową uzyskał status Dobra Kulturowego (Bien de Interés Cultural) w kategorii ogrodu historycznego, a także dołączył do Europejskiego Szlaku Ogrodów Historycznych, co stawia go w gronie najcenniejszych założeń parkowych na kontynencie. Spacerując po alejach, można prześledzić układ kompozycyjny typowy dla ogrodów romantycznych – z licznymi gatunkami drzew sprowadzonymi z odległych stron świata oraz elementami architektury parkowej nawiązującej do epoki kolonialnej.

Jak zmieniały się losy parku?

Historia Parc Samà nie ograniczyła się do beztroskiej rezydencji arystokratycznej. W 1936 roku, w czasie wojny domowej w Hiszpanii, pałac i ogrody zostały skonfiskowane przez lokalny Komitet Antyfaszystowski z Cambrils i zamienione na centrum instrukcji wojskowej – epizod, który na trwałe wpisał się w dzieje tego miejsca. Dopiero w 1981 roku Alfonso de Fontcuberta, VII markiz Marianao, otrzymał park w darowiźnie od matki i rozpoczął jego drugą wielką przemianę: zainwestował w infrastrukturę gospodarstwa, sprowadził nowe maszyny rolnicze oraz obsadził tereny nowymi drzewami, w tym migdałowcami i brzoskwiniami.

Dla kogo jest to miejsce?

Dziś Parc Samà to atrakcja łącząca historię, botanikę i wypoczynek na łonie natury, chętnie odwiedzana przez rodziny i miłośników ogrodów historycznych odwiedzających Costa Daurada. Bliskość Cambrils – nadmorskiego miasteczka znanego z portu rybackiego i plaż – sprawia, że wizytę w parku łatwo połączyć ze zwiedzaniem wybrzeża lub wypadem do pobliskiej Tarragony.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Parc Samà? Park leży w gminie Cambrils, w prowincji Tarragona, pomiędzy Cambrils a Montbrió del Camp, w otoczeniu pól uprawnych typowych dla regionu.

Kto zlecił budowę parku? Inicjatorem był Salvador Samà i Torrens, markiz Marianao, który po powrocie z Kuby chciał odtworzyć w Katalonii klimat kolonialnej posiadłości.

Czy przy projekcie pracował Antoni Gaudí? Główny projekt ogrodu przypisuje się Josepowi Fontserè, a Gaudí miał uczestniczyć w pracach na wcześniejszym etapie kariery, co dodaje parkowi znaczenia w kontekście historii katalońskiego modernizmu.

Jaki status ochrony ma park? Parc Samà jest wpisany jako Dobro Kulturowe w kategorii ogrodu historycznego i należy do Europejskiego Szlaku Ogrodów Historycznych.