Palau dels Català de Valeriola

Palau dels Català de Valeriola to gotycki pałac miejski w Walencji, ukryty przy niewielkim Plaza de Nules, zaledwie kilka kroków od katedry i Lonja de la Seda. To jeden z tych budynków, które łatwo minąć, spiesząc do bardziej znanych zabytków starówki — a szkoda, bo skrywa fasadę i dziedziniec pamiętające czasy Korony Aragonii.

Skąd wzięła się nazwa i kto tu mieszkał?

Budynek wzniesiono w XV i XVI wieku na działce z domami pochodzenia islamskiego, co typowe dla wielu pałaców w historycznym centrum Walencji budowanych po Rekonkviście na starszych fundamentach. Nazwa pochodzi od rodziny Català de Valeriola, właścicieli w kluczowym okresie jego historii. Pałac bywa też nazywany Palau dels Escofet — od nazwiska ostatniej rodziny, która go posiadała przed przejęciem przez instytucje publiczne.

Najciekawszy rozdział dziejów budynku przypada na koniec XVI wieku. To właśnie tutaj mieściła się siedziba Academia de los Nocturnos — literackiego kręgu założonego w 1591 roku przez Bernarda Guillema Català de Valeriola. Spotkania akademii odwiedzał między innymi Guillem de Castro, jeden z ważniejszych dramaturgów złotego wieku hiszpańskiej literatury. To czyni pałac miejscem realnie związanym z historią kultury Walencji, nie tylko architektury.

Co zobaczysz w środku i na zewnątrz?

Obecny wygląd fasady to efekt neoklasycznej przebudowy z XVIII wieku — gotycka bryła została wówczas częściowo przekształcona zgodnie z ówczesną modą architektoniczną. Ostatnia całościowa renowacja budynku miała miejsce w 2006 roku, dzięki czemu obiekt jest dziś w dobrym stanie technicznym.

Sercem pałacu jest wewnętrzny dziedziniec z brukowaną posadzką, typowy dla walenckich pałaców gotyckich. Warto wiedzieć, że sam dziedziniec w obecnej, neogotyckiej formie pochodzi z przebudowy w XIX wieku, nałożonej na oryginalny gotycki układ. To przykład tego, jak wielowarstwowa bywa historia budynków w starej Walencji — kolejne stulecia dokładały własne elementy, nie usuwając całkowicie poprzednich.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Palau dels Català de Valeriola znajduje się w samym sercu Ciutat Vella, dzielnicy historycznej Walencji, w zasięgu spaceru od Katedry, Placu Rynkowego (Plaza del Mercado) i Lonja de la Seda wpisanej na listę UNESCO. Najwygodniej dotrzeć tu pieszo lub tramwajem/metrem do stacji w obrębie starego miasta, a następnie kontynuować spacer wąskimi uliczkami dzielnicy.

Obecnie budynek pełni funkcję siedziby administracyjnej — mieści się tu Wiceprezydencja i Ministerstwo Równości oraz Polityk Inkluzywnych rządu Wspólnoty Walenckiej. Oznacza to, że dostęp do wnętrz bywa ograniczony do godzin urzędowych i konkretnych okazji, warto więc sprawdzić aktualne informacje przed wizytą. Sama fasada i dziedziniec, gdy są widoczne z zewnątrz, stanowią jednak wartościowy przystanek podczas spaceru po historycznym centrum — najlepiej rano lub późnym popołudniem, kiedy światło korzystnie oświetla kamienne detale.

Najczęstsze pytania

Czy można zwiedzić wnętrze pałacu? Ponieważ budynek pełni funkcje administracyjne jako siedziba instytucji rządu regionalnego, dostęp do wnętrza jest ograniczony — najlepiej sprawdzić aktualne możliwości zwiedzania na miejscu lub w lokalnym punkcie informacji turystycznej.

Dlaczego pałac ma dwie nazwy? Palau dels Català de Valeriola i Palau dels Escofet odnoszą się do tego samego budynku — pierwsza nazwa pochodzi od rodziny właścicieli w okresie jego świetności w XVI wieku, druga od ostatnich prywatnych posiadaczy.

Co łączy pałac z literaturą? Pod koniec XVI wieku działała tu Academia de los Nocturnos, literacki krąg skupiający pisarzy złotego wieku, w tym Guillema de Castro — dramaturga, który zainspirował później Corneille'a do napisania „Cyda".

Jak pałac wpisuje się w trasę zwiedzania Walencji? Znajduje się w promieniu kilkuset metrów od Katedry, Lonja de la Seda i Placu Rynkowego, więc naturalnie wpisuje się w spacer po Ciutat Vella bez konieczności specjalnego objazdu.