Palau Centelles

Palau Centelles to gotycko-renesansowy pałac miejski przy słynnej ulicy Carrer de Montcada w Barcelonie, jednym z najlepiej zachowanych średniowiecznych traktów katalońskiej stolicy. Budynek należy do grupy kamienic-pałaców, które od XIV do XVII wieku wznosiła tu bogata mieszczańska i szlachecka elita miasta, handlująca z całym basenem Morza Śródziemnego.

Skąd wzięła się ta budowla?

Pałac powstał z inicjatywy Lluísa de Centellesa na przełomie XV i XVI wieku, na działce, gdzie wcześniej stał dom z XIII wieku. Między 1514 a 1517 rokiem Centelles wykupił dwie kamienice na rogu zaułka Pou Dolç i Baixada de Sant Miquel, po czym wzniósł od podstaw nową, spójną architektonicznie rezydencję. W projekcie widać już wpływy przenikające z Włoch — renesansowe idee proporcji i symetrii łączą się tu z późnogotycką tradycją budowlaną Barcelony, co czyni pałac ciekawym świadectwem zmiany stylu na przełomie epok.

Co zobaczysz, stojąc przed pałacem?

Fasada wykonana jest z ciosanych bloków kamienia z Montjuïc — miejscowego wzgórza, które od wieków dostarczało budulca dla najważniejszych gmachów Barcelony. Portal wejściowy ma charakterystyczny, ostrołukowy kształt wykonany z ciosanych klińców (tzw. łuk dowelowy), a okna zdobią późnogotyckie obramowania — część z nich w późniejszych stuleciach przekształcono w balkony, co widać po nieco innym rytmie elewacji. Budynek ma trzy kondygnacje: parter oraz dwa piętra, typowe dla katalońskich pałaców miejskich tamtego okresu.

Co kryje się w środku?

Sercem pałacu jest wewnętrzny dziedziniec pochodzący z przełomu XV i XVI wieku — klasyczny układ dla pałaców przy Carrer de Montcada, gdzie dziedziniec pełnił funkcję reprezentacyjną i komunikacyjną zarazem. Prowadzą z niego kryte schody uformowane w rodzaj krużganka, prowadzące na piętra. Warto wiedzieć, że pierwsza sekcja arkad, którą dziś widać na dziedzińcu, nie jest oryginalna — dobudowano ją w XIX wieku, gdy pałac przechodził kolejne przebudowy i zmiany właścicieli.

Czy można zwiedzać wnętrza?

Palau Centelles nie pełni dziś funkcji muzealnej. Mieści się w nim siedziba Consell de Garanties Estatutàries de Catalunya (katalońskiej rady gwarancji statutowych) oraz Institut d'Estudis de l'Autogovern — instytucji zajmujących się prawem i samorządnością. Oznacza to, że wnętrza są zasadniczo niedostępne dla przypadkowych turystów, a zwiedzanie ogranicza się do podziwiania fasady i portalu z poziomu ulicy.

Jak dotrzeć i co zobaczyć w okolicy?

Pałac stoi przy Carrer de Montcada w dzielnicy Born, kilka minut spacerem od Katedry Barcelońskiej i bazyliki Santa Maria del Mar. Ta sama ulica mieści m.in. Museu Picasso oraz Palau Dalmases, więc spacer wzdłuż Montcada to naturalny sposób na zobaczenie kilku gotycko-renesansowych pałaców przy okazji jednej wizyty. Najlepiej dotrzeć tu pieszo z okolic Via Laietana lub metrem do stacji Jaume I (linia L4).

Kiedy przyjechać?

Ponieważ atrakcją jest tu głównie architektura zewnętrzna, pałac można oglądać o każdej porze roku. Najprzyjemniej spaceruje się po Carrer de Montcada rano, przed napływem tłumów zmierzających do pobliskiego Museu Picasso, oraz wieczorem, gdy kamienna fasada nabiera ciepłej barwy w świetle zachodzącego słońca.

Najczęstsze pytania

Czy Palau Centelles jest otwarty dla zwiedzających? Nie — budynek pełni funkcje instytucjonalne (siedziba organów samorządowych Katalonii) i nie jest udostępniany do zwiedzania wnętrz.

Ile lat ma ten pałac? Obecną formę zawdzięcza przebudowie z lat 1514–1517, choć na tej działce stał wcześniej dom z XIII wieku.

Co jest najciekawsze w architekturze pałacu? Połączenie późnogotyckiego portalu i obramowań okien z renesansowymi wpływami włoskimi oraz zabytkowy dziedziniec z krytymi schodami.

Co warto zobaczyć w pobliżu? Museu Picasso, Palau Dalmases i bazylikę Santa Maria del Mar — wszystkie w promieniu kilku minut spacerem po Carrer de Montcada.