Palacio de los Córdova

Palacio de los Córdova to zabytkowy pałac w Granadzie, wciśnięty między wąskie uliczki dzielnicy Albaicín, tuż u podnóża wzgórza, z którego rozciąga się widok na Alhambrę. Dziś mieści się w nim Archiwum Historyczne Miasta Granady, ale jego historia jest znacznie bardziej kręta niż sugeruje spokojna funkcja urzędu.

Skąd wzięła się ta nazwa i to miejsce?

Pierwotny budynek powstał w XVI wieku, między 1530 a 1592 rokiem, w zupełnie innej części miasta — na Placeta de las Descalzas. Wzniesiono go na miejscu dawnego pałacu z czasów arabskich, z inicjatywy Álvara de Bazána, hiszpańskiego admirała i jednej z ważniejszych postaci XVI-wiecznej Hiszpanii. Budynek zmienił później właściciela, trafiając w ręce Luisa Fernándeza de Córdova — i to od jego rodu pochodzi nazwa, którą pałac nosi do dziś.

Przez kolejne stulecia obiekt przechodził z rąk do rąk i zmieniał przeznaczenie: był siedzibą różnych spółek, magazynem drewna, a nawet pełnił funkcje przemysłowe. W 1919 roku nowy właściciel, Ricardo Martín Flores, zdecydował się na wyburzenie oryginalnego gmachu, by na jego miejscu postawić Teatro Gran Capitán. Na szczęście najcenniejsze elementy architektoniczne — portale, kolumny, detale kamieniarki — nie trafiły na wysypisko, tylko zostały zdemontowane i przechowane na posiadłości Villa María, przy drodze do Pulianas.

Jak pałac trafił na Cuestę del Chapiz?

Ocalałe fragmenty czekały na drugie życie kilkadziesiąt lat. Dopiero w latach 60. XX wieku, na podstawie planów historyka sztuki Manuela Gómeza Moreno, architekt Álvarez de Toledo zaprojektował rekonstrukcję pałacu w nowej lokalizacji — na Cuesta del Chapiz, w samym sercu Albaicínu. Kamień węgielny pod odbudowę położono w 1965 roku. Efekt tej pracy to budynek, który łączy oryginalne, XVI-wieczne elementy kamieniarskie z nową konstrukcją, odtwarzającą klimat renesansowej rezydencji.

Co zobaczysz dzisiaj?

W 1983 roku pałac kupił Ayuntamiento de Granada (władze miasta), z myślą o urządzeniu w nim archiwum. Rok później, w sierpniu 1984 roku, swoje podwoje otworzył Archivo Histórico Municipal de Granada — instytucja przechowująca dokumenty i akta dotyczące historii miasta. Budynek jest wpisany na listę Bien de Interés Cultural, czyli hiszpańskiego odpowiednika zabytku o statusie dobra kultury.

Zwiedzając pałac, warto zwrócić uwagę na renesansowy dziedziniec z arkadami, kamienne portale przeniesione z pierwotnej lokalizacji oraz samo położenie budynku — Cuesta del Chapiz to jedna z najbardziej charakterystycznych ulic Albaicínu, prowadząca w stronę Sacromonte i punktów widokowych na Alhambrę.

Jak dotrzeć na miejsce?

Palacio de los Córdova znajduje się w dzielnicy Albaicín, wpisanej na listę UNESCO razem z Alhambrą. Najwygodniej dotrzeć tu pieszo z centrum Granady — spacer od katedry czy Plaza Nueva zajmuje kilkanaście minut, choć trzeba liczyć się z podejściem pod górę wąskimi, brukowanymi uliczkami. Alternatywą są miejskie minibusy kursujące po stromych dzielnicach Albaicínu i Sacromonte, które zatrzymują się w pobliżu Cuesta del Chapiz.

Kiedy przyjechać?

Ponieważ obiekt pełni dziś funkcję archiwum, dostęp do wnętrz bywa ograniczony do godzin pracy urzędu i konkretnych okazji (np. wystaw czy dni otwartych), a sam budynek bywa też wykorzystywany na wesela i uroczystości organizowane przez miasto. Najlepiej sprawdzić aktualne godziny otwarcia przed wizytą. Sama okolica — Albaicín — najlepiej prezentuje się wczesnym rankiem lub późnym popołudniem, gdy słońce oświetla wzgórze Alhambry po drugiej stronie doliny, a upał nie utrudnia spacerów pod górę.

Najczęstsze pytania

Czy Palacio de los Córdova jest oryginalnym budynkiem z XVI wieku? Częściowo. Oryginalny pałac zbudowano w innym miejscu Granady w latach 1530–1592, ale został wyburzony w 1919 roku. To, co stoi dziś na Cuesta del Chapiz, to rekonstrukcja z lat 60. XX wieku, wykorzystująca ocalałe elementy kamieniarskie oryginalnego budynku.

Skąd pochodzi nazwa pałacu? Od rodziny Fernández de Córdova, która nabyła budynek po jego pierwotnym właścicielu, Álvarze de Bazánie.

Co dziś mieści się w pałacu? Archivo Histórico Municipal de Granada, czyli miejskie archiwum historyczne, otwarte dla publiczności od 1984 roku.

Czy można zwiedzać pałac jako turysta? Dostęp bywa ograniczony ze względu na funkcję urzędową budynku, dlatego warto sprawdzić aktualne zasady zwiedzania przed wizytą — dziedziniec i elewacja są jednak widoczne z zewnątrz i stanowią jeden z ciekawszych przystanków na trasie spaceru po Albaicínie.