Obříství Castle

Zamek Obříství stoi w miejscowości Obříství w powiecie mělnickim, tuż nad brzegiem Łaby, a jego historia zaczyna się w części wsi zwanej Semilkovice — miejscu związanym również z kompozytorem Bedřichem Smetaną. To spokojny zakątek środkowych Czech, daleko od tłumów, ale bogaty w warstwy historii sięgające średniowiecza.

Jak zamek zmieniał właścicieli przez wieki?

Pierwsza wzmianka o fortalicji stojącej na miejscu dzisiejszego zamku pochodzi z 1290 roku. Do 1542 roku majątek należał do rodu Lobkowiczów, którzy sprzedali go Vilémowi Kamýckému z Lstiboře. Prawdziwa przemiana obronnej budowli w rezydencję zaczęła się na początku XVII wieku, gdy dobra przejął Václav Pětipeský z Chyše. Jego plany przerwała konfiskata majątku w 1623 roku — karą za udział w powstaniu stanowym przeciw Habsburgom. Kolejna właścicielka, Polyxena z Lobkowicz, nie dokończyła jednak przebudowy.

Zaniedbaną, niewykończoną budowlę odkupił w 1666 roku Ferdinand Vilém Slavata z Chlumu i Košumberka i doprowadził ją do porządku. Kluczowy moment nastąpił w 1817 roku, gdy majątek przeszedł w ręce austriackiego generała i dyplomaty barona Františka Arnošta Kollera — zapalonego kolekcjonera starożytności. Koller dokończył trwające prace, rozbudował zamek i umieścił w nim swoją bogatą kolekcję antyków (dziś częściowo w Muzeum Pergamońskim w Berlinie). W 1847 roku zamek kupił hrabia Josef Trautmannsdorff, który nadał budowli późnoklasycystyczny wystrój i uczynił z niej letnią rezydencję rodową. Trautmannsdorffowie władali Obříství do 1926 roku.

Jak wygląda zamek i park dzisiaj?

Budynek to dwupiętrowy, późnoklasycystyczny kompleks w układzie na planie zbliżonym do podkowy. Przednia część stoi przy wiejskim rynku, tylna — na wzniesieniu nad Łabą, co daje efektowny widok od strony rzeki. Pod zamkiem rozciąga się zadbany park angielski, założony w pierwszej połowie XIX wieku — to on tworzy razem z zamkiem i miejscowym kościołem główny zespół historyczny wsi.

Czy zamek można zwiedzić?

Obecnie zamek jest własnością prywatną, odzyskaną w restytucjach, i nie jest otwarty dla turystów. Właściciele deklarują chęć przekształcenia obiektu w żywe centrum kulturalne dla rodzin i szkół, ale na razie zwiedzanie wnętrz nie jest możliwe. Wartość ma jednak sam spacer wokół — widok na fasadę od strony rynku i od strony rzeki, a także park, który w dużej mierze pozostaje dostępny dla przechodzących.

Co jeszcze zobaczyć w okolicy?

W Semilkovicach, na dawnym gospodarstwie Lamberk, mieszkał i komponował Bedřich Smetana — dziś działa tam poświęcone mu muzeum pamiątkowe. Kompozytor bywał tu przez dziesięć lat, głównie latem; w 1860 roku poślubił w miejscowym kościele św. Jana Chrzciciela Bettinę Ferdinandi, a we wnętrzach zachowały się jego osobiste przedmioty, w tym fortepian, na którym powstawała „Sprzedana narzeczona”. Warto też przejść się nad Łabę, która płynie tuż pod zamkowym wzniesieniem, oraz zajrzeć do wspomnianego kościoła, stanowiącego wraz z zamkiem i parkiem jeden historyczny zespół wsi. Obříství leży niedaleko Mělníka, co pozwala łatwo połączyć wizytę z innymi atrakcjami regionu.

Najczęstsze pytania

Czy zamek Obříství jest otwarty dla odwiedzających? Nie — obiekt jest własnością prywatną i wnętrza nie są udostępniane turystom. Można jednak obejrzeć zamek z zewnątrz i przejść się po okolicznym parku.

Kto był najsłynniejszym właścicielem zamku? Baron František Arnošt Koller, austriacki generał i kolekcjoner starożytności, który w 1817 roku rozbudował zamek i umieścił w nim swoją kolekcję antyków.

Co łączy zamek z Bedřichem Smetaną? Kompozytor przez dekadę spędzał lata w Semilkovicach na gospodarstwie Lamberk, tam też ożenił się z Bettiną Ferdinandi — dziś działa tam muzeum jego pamięci.

Jak najlepiej zobaczyć zamek, jeśli nie można wejść do wnętrza? Najlepszy widok daje spacer od strony rynku (fasada frontowa) oraz od strony Łaby, gdzie zamek stoi na wzniesieniu — a park angielski u jego podnóża dopełnia obraz całości.