Muzeum skla a bižutérie v Jablonci nad Nisou

Muzeum Szkła i Bizuterii w Jabloncu nad Nysą to jedna z najbardziej charakterystycznych atrakcji tego miasta w północnych Czechach, znana daleko poza granicami kraju jako placówka bez odpowiednika na świecie — łącząca pod jednym dachem historię szkła i sztucznej biżuterii w skali, jakiej próżno szukać gdzie indziej.

Czym jest to muzeum?

Instytucja powstała w 1904 roku, a jej secesyjny gmach główny wzniesiono w tym samym roku dla firmy eksportowej Zimmer & Schmidt — jednego z ważnych graczy w jabloneckim przemyśle biżuteryjnym przełomu XIX i XX wieku. Od 2003 roku muzeum ma status instytucji państwowej i zarządza kolekcją liczącą około 12 milionów eksponatów, co czyni je jedną z największych tego typu kolekcji na świecie. Łączy w sobie dwie dziedziny nierozerwalnie związane z historią regionu: hutnictwo i zdobnictwo szklane oraz produkcję bizuterii kostiumowej, dla której Jablonec nad Nysą był przez dziesięciolecia jednym z globalnych centrów.

Co zobaczysz w środku?

Trzon oferty muzeum stanowią trzy stałe ekspozycje. „Nekonečný příběh bižuterie" (Niekończąca się historia bizuterii) prowadzi zwiedzających przez rozwój lokalnego rzemiosła biżuteryjnego — od XIX-wiecznych początków po współczesne wzornictwo, pokazując, jak proste szklane koraliki przeobraziły się w wyrafinowaną sztukę jubilerską. Druga wystawa, „Čarovná zahrada – České sklo sedmi století" (Zaczarowany ogród — czeskie szkło siedmiu stuleci), to przegląd rzemiosła szklarskiego od średniowiecza po czasy obecne, prezentujący zarówno użytkowe naczynia, jak i unikatowe realizacje artystyczne. Trzecia, „Svět zázraků" (Świat cudów), to prawdopodobnie największa na świecie publicznie dostępna kolekcja szklanych ozdób choinkowych — atrakcja szczególnie chętnie odwiedzana w okresie przedświątecznym, choć dostępna przez cały rok.

Nowoczesna architektura obok zabytku

W 2020 roku muzeum wzbogaciło się o rozbudowę w formie ogromnego szlifowanego kryształu ze szkła, która stała się nowym, rozpoznawalnym symbolem Jabloneckiej panoramy. Ta odważna architektonicznie realizacja zdobyła nagrodę „Budowa Roku 2020", a sam budynek — połączenie stuletniej secesyjnej bryły z futurystyczną szklaną formą — jest dziś sam w sobie punktem programu każdej wizyty, jeszcze zanim zwiedzający wejdzie do środka.

Jak dotrzeć?

Muzeum znajduje się w centrum Jablonca nad Nysą, pod adresem U Muzea 398/4, w łatwym zasięgu pieszym od rynku i głównych punktów miasta. Jablonec leży około 100 km od Pragi i kilkanaście kilometrów od Liberca, z którym jest dobrze skomunikowany autobusami i pociągami regionalnymi, co czyni tę lokalizację wygodnym celem jednodniowej wycieczki z obu tych miast.

Kiedy przyjechać?

Muzeum działa przez cały rok, jednak dwa momenty warto rozważyć szczególnie. Okres przedświąteczny (listopad–grudzień) to najlepszy czas na oglądanie kolekcji ozdób choinkowych w „Świecie cudów", kiedy ekspozycja bywa dodatkowo aranżowana tematycznie. Z kolei w miesiącach letnich muzeum korzysta z pełnej oferty turystycznej regionu Gór Izerskich, co pozwala połączyć zwiedzanie z wycieczkami po okolicy.

Najczęstsze pytania

Czy to jedyne takie muzeum na świecie? Tak — łączenie w jednej instytucji tak obszernej kolekcji szkła użytkowego i artystycznego z kolekcją bizuterii kostiumowej na taką skalę jest unikatowe w skali globalnej.

Ile eksponatów liczy kolekcja? Zbiory muzeum obejmują około 12 milionów przedmiotów, gromadzonych od początku XX wieku.

Czy warto odwiedzić muzeum poza sezonem świątecznym? Zdecydowanie — stałe ekspozycje poświęcone historii szkła i biżuterii są dostępne przez cały rok, a nowoczesna część budynku z 2020 roku robi wrażenie niezależnie od pory roku.

Ile czasu zajmuje zwiedzanie? Pełne zwiedzanie wszystkich trzech stałych ekspozycji zajmuje zwykle od półtorej do dwóch godzin, w zależności od tempa i zainteresowania szczegółami.