Museu da Indústria Baleeira

Museu da Indústria Baleeira w São Roque do Pico to muzeum przemysłowe urządzone w dawnej fabryce przetwarzania kaszalotów na wyspie Pico na Azorach. Budynek stoi w porcie miasteczka, a wnętrza zachowały wygląd z czasów, gdy zakład jeszcze pracował. To pierwsze publiczne muzeum przemysłowe w archipelagu.

Czym było to miejsce przed muzeum?

Fabryka należała do spółki Sociedade das Armações Baleeiras Reunidas, założonej w 1942 roku. Firma łączyła dwa etapy działalności: polowanie na kaszaloty oraz przetwarzanie ich ciał na produkty pochodne, a także ich sprzedaż. Zakład działał w latach 1946–1984 i zajmował około 1200 m². Był największym i najważniejszym kompleksem przetwórstwa kaszalotów na Azorach. Do lat 70. XX wieku w ciągu doby obrabiano tu nawet 20 zwierząt.

Skąd na Pico tradycja wielorybnicza?

Korzenie sięgają XVIII wieku. Wtedy na wyspy przybyli Amerykanie i wprowadzili polowania na kaszaloty. Zajęcie rozwijało się z czasem i w São Roque do Pico stało się głównym źródłem utrzymania mieszkańców. Ślady tej tradycji widać w miasteczku do dziś, także w jego charakterze i atmosferze.

Co zobaczę w środku?

Ekspozycję tworzy sam zakład przemysłowy. Zwiedzający oglądają kotły, piece i maszyny, w których z ciał kaszalotów uzyskiwano olej oraz mączkę. W kuźni pokazane są harpuny i inne narzędzia używane w wielorybnictwie. Rzemieślnicy pracują tam na oczach gości, więc można zobaczyć, jak takie przedmioty powstawały. Muzeum uznawano na arenie międzynarodowej za jedno z najlepszych muzeów przemysłowych tego rodzaju.

Dlaczego to ważne dla historii Azorów?

Fabryka pracowała przez blisko czterdzieści lat i przez ten czas była jednym z filarów lokalnej gospodarki. Polowania na kaszaloty, dawniej prowadzone z niewielkich łodzi, doprowadziły do powstania całego zaplecza przemysłowego: stoczni, warsztatów i zakładów przetwórczych. Muzeum zachowuje pamięć o tej pracy w niezmienionej przestrzeni, dzięki czemu widz nie ogląda rekonstrukcji, lecz prawdziwe urządzenia w miejscu, w którym pracowały. Dawną fabrykę pozostawiono niemal w takim stanie, w jakim zamknięto ją po zakończeniu działalności.

Dla kogo jest to miejsce?

Wizyta spodoba się osobom zainteresowanym historią przemysłu, techniką i dziejami Azorów. Pozwala zrozumieć, jak wyglądała praca w fabryce i dlaczego wielorybnictwo tak silnie ukształtowało życie na Pico.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży muzeum? W São Roque do Pico, na północnym wybrzeżu wyspy Pico, na Azorach w Portugalii. Współrzędne: 38,5297 N, 28,3222 W.

Kiedy działała fabryka? W latach 1946–1984. Spółkę, do której należała, założono w 1942 roku.

Czy muzeum jest jedyne w swoim rodzaju? Jest pierwszym publicznym muzeum przemysłowym na Azorach.

Czy nadal poluje się tu na wieloryby? Nie. Polowania na Azorach zakończono, a dawną fabrykę zamieniono w muzeum.

Co zobaczę w kuźni? Harpuny i inne przedmioty wielorybnicze oraz rzemieślników, którzy pokazują ich obróbkę.