Museu da Cultura Castreja

Museu da Cultura Castreja to niewielkie muzeum archeologiczne w Briteiros, w gminie Guimarães na północy Portugalii. Poświęcono je kulturze kastro, czyli społecznościom, które w epoce żelaza i w początkach okresu rzymskiego mieszkały w obwarowanych osadach północno-zachodniej części Półwyspu Iberyjskiego.

Gdzie mieści się muzeum?

Placówka działa w Solar da Ponte, dawnym dworze z końca XVIII wieku. Budynek należy do Sociedade Martins Sarmento, stowarzyszenia kulturalnego z Guimarães. Adres to Rua do Solar, Briteiros S. Salvador, a więc blisko stanowisk, z których pochodzą eksponaty.

Dlaczego akurat tu?

Dwór należał do rodziny Francisca Martinsa Sarmento (1833–1899), archeologa-amatora i badacza z Guimarães. Sarmento używał go jako wiejskiej rezydencji i mieszkał tu podczas wykopalisk w Citânia de Briteiros oraz Castro de Sabroso. Badania Citânii rozpoczęły się w 1874 roku pod jego kierunkiem. Sociedade Martins Sarmento, założone w 1881 roku, do dziś zajmuje się badaniem i ochroną obu stanowisk oraz nadzorem naukowym nad nimi.

Po gruntownej renowacji w 2003 roku w budynku otwarto muzeum jako tematyczne rozszerzenie Muzeum Archeologicznego Towarzystwa. Jest to pierwsza placówka poświęcona wyłącznie kulturze kastro, która występowała tylko w północno-zachodniej Iberii.

Co zobaczyć w środku?

• Życie i praca Sarmento. Wystawa stała przybliża postać archeologa: pokazuje jego aparaty fotograficzne, notatniki terenowe i wybrane cenne pozycje z biblioteki.
• Materiały z wykopalisk. Na dolnej kondygnacji prezentowane są znaleziska z Citânia de Briteiros i Castro de Sabroso: zdobione elementy domów, rzeźby kamienne, różne rodzaje ceramiki z epoki żelaza i czasów rzymskich oraz metalowe przedmioty codziennego użytku, takie jak ozdoby, narzędzia i broń.
• Wystawy czasowe. Muzeum organizuje też ekspozycje tematyczne, na przykład poświęcone codzienności w czasach romanizacji.

Dla kogo?

To dobry przystanek dla osób, które planują zwiedzanie Citânia de Briteiros i chcą najpierw zrozumieć, kim byli jej mieszkańcy. Zwiedzanie jest krótkie i spokojne, a ekspozycja dobrze uzupełnia wizytę na samym stanowisku.

Najczęstsze pytania

Kiedy muzeum jest otwarte? Codziennie: latem 9:30–12:30 i 14:00–18:00, zimą 9:30–12:30 i 14:00–17:00. Zamknięte 1 stycznia, w Niedzielę Wielkanocną i 25 grudnia. Przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny na stronie muzeum.

Czy to to samo co Citânia de Briteiros? Nie. Citânia to stanowisko archeologiczne pod gołym niebem, a muzeum to osobny budynek z zabytkami znalezionymi na stanowisku i w Castro de Sabroso.

Kto prowadzi muzeum? Sociedade Martins Sarmento z Guimarães.

Co to jest kultura kastro? To rdzenna kultura północno-zachodniej Półwyspu Iberyjskiego, której ośrodkami były obwarowane osady zwane kastro (po portugalsku castros).