Museo de Historia de los Judíos

Museo de Historia de los Judíos to muzeum w Gironie, urządzone w miejscu, gdzie od średniowiecza aż do wygnania Żydów z miasta w 1492 roku stała ostatnia synagoga gminy żydowskiej. Placówka mieści się w Centrum Bonastruc ça Porta, w samym sercu dawnej dzielnicy żydowskiej (call), i należy dziś do najważniejszych miejsc dokumentujących historię Żydów w Katalonii.

Gdzie dokładnie znajduje się muzeum?

Budynek stoi w gironiańskim Call — jednej z najlepiej zachowanych średniowiecznych dzielnic żydowskich w Europie, w obrębie starego miasta. Zajmuje dawny Casal Ferrer, kamienicę wzniesioną na działce, na której w XV wieku funkcjonowała synagoga wraz z przylegającymi do niej pomieszczeniami wspólnotowymi. Po wygnaniu Żydów w 1492 roku budynek przez wieki pozostawał własnością prywatną i dopiero w latach 80. XX wieku został odrestaurowany z myślą o utworzeniu w nim muzeum.

Jaką historię opowiada muzeum?

Wystawa prowadzi zwiedzającego przez dzieje gminy żydowskiej w Gironie, sięgające 898 roku, gdy w mieście osiedliło się dwadzieścia pięć rodzin żydowskich. Przez kolejne stulecia społeczność ta rozwinęła się w jeden z najważniejszych ośrodków kulturowych regionu — od XI do XIII wieku działała tu ceniona w całej średniowiecznej Europie szkoła kabały. Narracja muzealna kończy się na roku 1492, kiedy dekret o wygnaniu zamknął ponad pięćsetletnią obecność Żydów w mieście.

Co można zobaczyć w środku?

Ekspozycja zajmuje jedenaście sal, w których przedstawiono codzienne życie, obyczaje, religię i naukowe osiągnięcia gminy żydowskiej Girony. Muzeum funkcjonuje razem z Instytutem Studiów Nahmanidesa, poświęconym badaniom nad myślą jednego z najwybitniejszych rabinów i filozofów średniowiecznej Girony. Całość ma charakter zarówno wystawienniczy, jak i badawczy — to miejsce, w którym łączy się prezentacja zabytków z pracą naukową nad dziedzictwem żydowskim Katalonii.

Dlaczego warto odwiedzić to miejsce?

Muzeum stanowi punkt wyjścia do zrozumienia całej dzielnicy Call, przez którą prowadzi z niego zwiedzanie. To rzadka okazja, by zobaczyć nie tylko rekonstrukcję historii, ale też autentyczną architekturę średniowiecznego miasta żydowskiego — wąskie uliczki, kamienne mury i wewnętrzne dziedzińce, które przetrwały mimo wielowiekowych przekształceń.

Najczęstsze pytania

Gdzie w Gironie znajduje się muzeum? W Centrum Bonastruc ça Porta, w dzielnicy Call, na miejscu dawnej synagogi z XV wieku, w samym sercu starego miasta.

Od kiedy działa placówka w obecnej formie? Budynek odrestaurowano w latach 80. XX wieku, przekształcając dawny Casal Ferrer w muzeum poświęcone historii Żydów.

Jakie okresy obejmuje ekspozycja? Od 898 roku, kiedy w Gironie osiedliły się pierwsze rodziny żydowskie, do 1492 roku, czyli dekretu o wygnaniu Żydów z Hiszpanii.

Czy muzeum zajmuje się też badaniami naukowymi? Tak — działa przy nim Instytut Studiów Nahmanidesa, prowadzący badania nad dziedzictwem intelektualnym gminy żydowskiej Girony.