Moulin de Jérusalem (Goult)

Moulin de Jérusalem to zabytkowy wiatrak wznoszący się na wzgórzu nad wioską Goult, w samym sercu Luberonu, w departamencie Vaucluse. Kamienna wieża widoczna jest z daleka i stanowi jeden z symboli tej prowansalskiej gminy.

Gdzie stoi wiatrak i jak wygląda?

Moulin de Jérusalem znajduje się na wysokim punkcie Goult, tuż za ruinami zamku, przy rue du Jeu de Paume — czyli w najstarszej, najwyżej położonej części wsi. Budowla ma formę okrągłej, dwupoziomowej wieży murowanej z kamienia, o ścianach grubości około 1,2 metra. Taka konstrukcja miała zapewniać stabilność podczas silnych wiatrów, typowych dla tego regionu Prowansji. Z okolic wiatraka rozciąga się widok na dachy Goult i otaczające wzgórza Luberonu.

Skąd wzięła się nazwa "Jérusalem"?

Wiatrak nie od razu nosił tę nazwę. Najstarszy zapis dotyczący budowli pochodzi z 1750 roku, z katastru Cassiniego, gdzie figuruje jako "Tré Casteau" — co można przetłumaczyć jako "poza zamkiem", zgodnie z jego położeniem względem starej fortyfikacji. Dopiero później przyjęła się nazwa "Jérusalem", związana z nazwą dzielnicy, w której stoi budowla. Najbardziej prawdopodobne wytłumaczenie łączy tę nazwę z wyprawami krzyżowymi, w których uczestniczyli miejscowi panowie z rodu Agoult, władający wówczas Goult.

Jaka jest historia młyna?

Wiatrak powstał najpewniej w końcówce XVII wieku i przez dziesięciolecia służył lokalnej społeczności do mielenia zboża. W 1813 roku został sprzedany Alexisowi Juillardowi przez spadkobierców markiza de Donis. Kilka lat później, w 1818 roku, właścicielem stał się André Bernard, młynarz z Goult, a w 1821 roku młyn przeszedł w ręce rodziny Michel. Pod jej zarządem obiekt funkcjonował aż do 1919 roku, kiedy zakończył działalność produkcyjną.

Co się z nim stało w XX wieku?

Po latach nieużytkowania ruiny wiatraka kupił w 1950 roku Institut Géographique National (IGN) — francuski instytut geograficzny — płacąc rodzinie Michel symboliczną sumę 200 franków. Na miejscu powstało wówczas centrum szkolenia astronomicznego prowadzone przez francuską szkołę nauk geograficznych. Taki stan trwał kilkadziesiąt lat, aż w 1990 roku gmina Goult odkupiła teren z powrotem na własność komunalną.

Jak wyglądała rekonstrukcja wiatraka?

Prace restauracyjne trwały od 1994 do 1998 roku. Gmina zaangażowała w nie międzynarodowe obozy wolontariackie, zorganizowane przez stowarzyszenie APARE, zajmujące się ochroną dziedzictwa architektonicznego Prowansji. Dzięki wielosezonowej pracy ochotników z różnych krajów wiatrak odzyskał swój pierwotny wygląd. Odrestaurowaną budowlę uroczyście otwarto 13 maja 1999 roku.

Czy warto włączyć wiatrak do trasy zwiedzania Luberonu?

Moulin de Jérusalem leży na szlaku pieszym prowadzącym przez okolice Beaumettes, Saint-Pantaléon i Dragonettes, z odcinkiem obok Konserwatorium Tarasów Uprawnych — popularnej trasy startującej z Lumières, sąsiedniej miejscowości Goult. To dobry punkt na krótki postój podczas zwiedzania Luberonu, łączący widok na wieś z panoramą wzgórz i pól lawendy w sezonie.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie stoi Moulin de Jérusalem? Na wzniesieniu nad Goult, za ruinami zamku, przy rue du Jeu de Paume, w najwyżej położonej części wioski.

Skąd pochodzi nazwa wiatraka? Od nazwy dzielnicy Jérusalem, prawdopodobnie związanej z udziałem miejscowych panów z rodu Agoult w wyprawach krzyżowych. Wcześniej wiatrak figurował pod nazwą "Tré Casteau".

Kiedy wiatrak przestał działać i kiedy go odrestaurowano? Młyn pracował do 1919 roku. Po latach jako ruina i centrum astronomiczne IGN, gmina odkupiła go w 1990 roku, a odrestaurowała w latach 1994–1998, otwierając ponownie 13 maja 1999 roku.

Czy wiatrak można zobaczyć podczas wycieczki po okolicy? Tak, znajduje się przy szlaku pieszym łączącym Lumières, Beaumettes i Saint-Pantaléon, w bezpośrednim sąsiedztwie wsi Goult.