Mollarri kargaderoa

Kargadero Mollarri (hiszp. Cargadero de Mollarri, nazywane też Malla Harria) to dawna nadmorska instalacja załadunkowa rudy żelaza, ukryta na stromych klifach wzgórza Talaimendi, tuż za wschodnim krańcem plaży w Zarautz, w prowincji Gipuzkoa w Kraju Basków.

Do czego służyła instalacja w Mollarri?

Kargadero zbudowano na początku XX wieku w jednym celu: umożliwić eksport rudy żelaza wydobywanej w kopalniach Andazarrate, w gminie Asteasu, położonej ponad 10 kilometrów w głębi lądu. Ruda musiała jakoś dotrzeć znad gór na wybrzeże, a stamtąd — statkami — do odbiorców. Odpowiedzią było połączenie linii linowej z morskim punktem załadunku wybudowanym na niewielkiej wysepce zwanej Mollarri, ukrytej za wzniesieniem Talaimendi i praktycznie niewidocznej z plaży Zarautz.

Jak ruda trafiała znad kopalni nad morze?

System transportu opierał się na napowietrznej kolejce linowej o długości około 11 kilometrów, wspartej na 112 wieżach. Zawieszone na linach wagoniki przewoziły urobek z kopalni aż do kamiennego magazynu wzniesionego na Talaimendi. Stamtąd ruda pokonywała ostatni, najbardziej widowiskowy odcinek: drugą, krótszą linię linową, która na dystansie około 300 metrów schodziła w dół o 35 metrów wysokości, aż do samego brzegu. Na wysepce Mollarri czekał wysięgnikowy dźwig załadunkowy, który przenosił rudę bezpośrednio na pokłady czekających statków. Całość uruchomiono w 1906 roku.

Kiedy zakończyła się eksploatacja kargadero?

Instalacja działała kilkanaście lat — do zamknięcia w 1923 roku. Same konstrukcje pozostały jednak na miejscu znacznie dłużej, aż do lat 40. XX wieku, kiedy metalowe elementy zdemontowano i wykorzystano gdzie indziej. Od tego czasu miejsce stopniowo popadało w zapomnienie, choć ślady dawnej infrastruktury przetrwały na klifie do dziś.

Co dziś można zobaczyć w Mollarri?

Gmina Zarautz odrestaurowała fragmenty dawnego kompleksu i otworzyła je do zwiedzania z zewnątrz — po okolicy rozstawiono tablice informacyjne opisujące historię wydobycia i transportu rudy. Miejsce zyskało też nową funkcję: dzięki widokowemu położeniu na klifie uchodzi za jeden z najlepszych naturalnych punktów widokowych w całej okolicy Zarautz, z rozległym widokiem na Zatokę Biskajską. Trasa prowadząca do Mollarri stanowi część miejskiej sieci szlaków spacerowych znanej jako Zielono-Niebieski Pierścień (Anillo Verde-Azul), a konkretny odcinek nosi nazwę Camino Malla Harria. Punkt ten oznaczono również jako jeden z przystanków na trasie Camino de Santiago przebiegającej przez Zarautz. W pobliżu, wśród skał, ukryta jest też niewielka, mało znana zatoczka, chętnie odwiedzana przez lokalnych spacerowiczów.

Jak dojść lub dojechać do Mollarri?

Piesi zwykle wyruszają od schodów u podnóża Talaimendi, tuż przy plaży w Zarautz — trzeba pokonać ponad 400 stopni, a cała pętla liczy przeszło 3 kilometry. Alternatywą jest dojazd samochodem na szczyt wzgórza, do parkingu przy Gran Camping de Zarautz, skąd do kargadero prowadzą oznakowane ścieżki. Warto założyć wygodne obuwie — teren jest nierówny, a podejścia bywają strome, choć widoki po drodze rekompensują wysiłek.

Najczęstsze pytania

Co to jest kargadero Mollarri? To dawna instalacja przemysłowa z początku XX wieku, służąca do transportu i załadunku na statki rudy żelaza wydobywanej w kopalniach Asteasu, ponad 10 km od wybrzeża.

Jak długo działał kargadero? Uruchomiono go w 1906 roku, a zamknięto w 1923 roku. Konstrukcje pozostały na miejscu do lat 40. XX wieku.

Czy można wejść do środka dawnych zabudowań? Miejsce jest udostępnione do zwiedzania z zewnątrz, wraz z tablicami informacyjnymi opisującymi historię instalacji.

Jak najłatwiej dotrzeć do Mollarri? Pieszo od schodów przy plaży w Zarautz (ponad 400 stopni) lub samochodem do parkingu przy Gran Camping de Zarautz na szczycie Talaimendi, skąd prowadzi oznakowana ścieżka.