Mała Desztna

Mała Desztna to zalesiony szczyt o wysokości 1090 m n.p.m., leżący w Sudetach Środkowych, w środkowej części Gór Orlickich, tuż nad czeską miejscowością Deštné v Orlických horách. To trzeci co do wysokości wierzchołek całego pasma – niższy tylko od Wielkiej Desztnej (1116 m) i Korony (1101 m), z którymi tworzy główny grzbiet górski. Dawniej wzniesienie nosiło nazwę Doupnitá hora.

Jak wygląda szczyt i co można z niego zobaczyć?

Mała Desztna to wydłużone, kopulaste wzniesienie, w całości porośnięte lasem, leżące na północnym skraju tzw. grzbietu desztniańskiego. Gęsty drzewostan sprawia, że widoki z samego wierzchołka są jedynie częściowe – dla panoramy warto zejść kilkaset metrów dalej, w stronę sąsiedniej Wielkiej Desztnej. Na kopule szczytu znajduje się punkt geodezyjny, wykorzystywany dawniej do pomiarów triangulacyjnych.

Jaka przyroda otacza szczyt?

W siodle między Małą a Wielką Desztną rozciąga się rezerwat przyrody Jelení lázeň, chroniący podmokłe bory świerkowe i torfowiskowe oczka wodne charakterystyczne dla wyższych partii Gór Orlickich. To fragment krajobrazu typowy dla granicznego pasma między Czechami a Polską – surowy, wilgotny las górski, w którym utrzymują się rzadkie gatunki roślin bagiennych.

Jakie ślady historii kryje wschodni stok?

Na wschodnim zboczu Małej Desztnej odkryto pozostałości dawnej huty szkła, znanej pod nazwą „Na Cikánce". Huta działała tu w latach 1669–1761, wykorzystując bogactwo okolicznych lasów jako opał oraz miejscowy piasek kwarcowy. Stanowisko było przedmiotem badań archeologicznych, które potwierdziły wieloletnią działalność produkcyjną w tym trudno dostępnym, górskim terenie.

Którędy prowadzą szlaki turystyczne?

Przez szczyt biegnie czerwono znakowany szlak – Jiráskova horská cesta (Górska Ścieżka Jiráska), wytyczona w 1921 roku i nazwana na cześć czeskiego pisarza Aloisa Jiráska. Szlak prowadzi granią Gór Orlickich, łącząc m.in. Vrchmezí, przełęcz Zieleniec, Małą Desztną, Wielką Desztną, aż po Rokytnice v Orlických horách. Najwygodniejsze podejście na Małą Desztną prowadzi z osady Szarlich (Šerlich), gdzie stoi historyczna chata Masaryka – popularny punkt wypadowy pieszy i rowerowy.

Co warto połączyć ze zwiedzaniem Małej Desztnej?

Zaledwie kilkaset metrów dalej, na sąsiedniej Wielkiej Desztnej – najwyższym szczycie całych Gór Orlickich – w 2019 roku otwarto nową, 19-metrową wieżę widokową. Roztacza się z niej panorama na czeskie i polskie Góry Stołowe, Śnieżnik Kłodzki oraz Karkonosze. U podnóża grzbietu leży Deštné v Orlických horách – znany czeski ośrodek narciarski, popularny zarówno zimą (narty zjazdowe i biegowe), jak i latem, gdy okolica służy jako baza wypadowa na szlaki grzbietowe.

Najczęstsze pytania

Jaka jest wysokość Małej Desztnej? Szczyt liczy 1090 m n.p.m. i jest trzecim najwyższym wierzchołkiem Gór Orlickich.

Czy z wierzchołka rozciąga się widok? Widoki są ograniczone przez gęsty las – pełną panoramę zapewnia pobliska wieża widokowa na Wielkiej Desztnej.

Jak dojść na szczyt? Najczęściej z osady Szarlich, czerwonym szlakiem Jiráskova horská cesta biegnącym granią w stronę Wielkiej Desztnej.

Co ciekawego znajduje się w okolicy? Rezerwat przyrody Jelení lázeň z torfowiskami oraz pozostałości XVII/XVIII-wiecznej huty szkła „Na Cikánce" na wschodnim stoku.