Mahsa Amini Garden

Ogród Mahsy Amini to niewielka, kameralna przestrzeń zieleni w brukselskiej gminie Uccle, na styku ulicy Engeland i avenue Saint-Job, w pobliżu stacji Calevoet. Powstał jako miejsce pamięci poświęcone Mahsie Amini, dwudziestodwuletniej Irance, która zmarła 16 września 2022 roku w areszcie po zatrzymaniu przez irańską policję obyczajową za rzekome naruszenie obowiązującego w kraju rygorystycznego kodeksu ubioru. Jej śmierć stała się iskrą zapalną dla masowych protestów w Iranie i jednym z symboli globalnego ruchu na rzecz praw kobiet, znanego pod hasłem "Kobieta, Życie, Wolność".

Dlaczego akurat w Uccle?

Władze gminy Uccle zdecydowały się na stworzenie ogrodu jako gest solidarności z Iranką i szerzej — z kobietami walczącymi o podstawowe wolności. To lokalna, ale wyraźnie umiędzynarodowiona odpowiedź samorządu na wydarzenia, które odbiły się szerokim echem na całym świecie, w tym w Belgii, gdzie odbywały się liczne demonstracje wsparcia dla irańskich protestujących.

Co można zobaczyć w ogrodzie?

W przestrzeni ogrodu umieszczono dwie tablice pamiątkowe. Pierwsza przypomina okoliczności śmierci młodej kobiety i kontekst, w jakim doszło do tej tragedii. Druga została zaprojektowana przez irańskiego kaligrafa Majida Ahadpoura i nosi napis "Kobieta, Życie, Wolność" — hasło skandowane podczas protestów w Iranie i poza jego granicami.

Przy okazji otwarcia ogrodu zaprezentowano również dwie instalacje artystyczne, eksponowane do 3 grudnia 2023 roku. Jedna z nich składała się z chust, które stały się jednym z symboli walki o wolność w Iranie — noszenie lub odrzucanie chusty nabrało tam politycznego i społecznego znaczenia wykraczającego daleko poza kwestię ubioru. Druga instalacja, złożona z czerwonych butów, nawiązywała do problemu feminicydów w Belgii — czerwone buty to międzynarodowy symbol upamiętniający kobiety zamordowane w wyniku przemocy ze względu na płeć.

Miejsce pamięci, nie tylko park

Ogród Mahsy Amini różni się od typowych zielonych zakątków Uccle tym, że jego głównym celem nie jest rekreacja, lecz refleksja i pamięć. To miejsce, w którym spotykają się dwa wątki: lokalna troska o przestrzeń publiczną gminy oraz globalna solidarność z ruchem kobiecym w Iranie i walką z przemocą wobec kobiet gdziekolwiek się ona pojawia. Tablice i instalacje sprawiają, że spacer po ogrodzie staje się także krótką lekcją historii najnowszej.

Okolica Calevoet, w której znajduje się ogród, to spokojna, w większości mieszkalna część Uccle, oddalona od zgiełku centrum Brukseli. To sprawia, że miejsce ma charakter kontemplacyjny — sprzyja chwili zatrzymania się i namysłu, a nie tylko przemarszowi w drodze do innych atrakcji.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się ogród? Na rogu ulicy Engeland i avenue Saint-Job w Uccle, niedaleko stacji kolejowej Calevoet.

Komu poświęcony jest ogród? Mahsie Amini, Irance zmarłej w 2022 roku w areszcie policyjnym, oraz szerzej — kobietom walczącym o wolność i przeciwko przemocy.

Czy w ogrodzie są jakieś obiekty do zobaczenia? Tak, dwie tablice pamiątkowe, w tym jedna zaprojektowana przez irańskiego kaligrafa. Wcześniej eksponowano tam też czasowe instalacje artystyczne.

Czy to duży park? Nie — to niewielka, kameralna przestrzeń o charakterze memoriału, a nie rozległy park rekreacyjny.

Jak dojechać? Najwygodniej pociągiem lub tramwajem do stacji/przystanku Calevoet, skąd ogród znajduje się w niewielkiej odległości pieszo.