Lillehammer Northern Civil Cemetery

Nordre gravlund w Lillehammer (Lillehammer Northern Civil Cemetery) to cmentarz komunalny w północnej części miasta, przy ulicy Gausdalsgata. Dla większości odwiedzających jest przede wszystkim miejscem pamięci o żołnierzach poległych w kwietniu 1940 roku, w czasie walk o dolinę Gudbrandsdalen i okolice Lillehammer.

Jak powstał cmentarz?

Teren pod cmentarz wytyczono pod koniec lat 30. XX wieku, ale kaplicę i grunty konsekrowano dopiero we wrześniu 1940 roku, już w czasie niemieckiej okupacji Norwegii. Pierwszą osobą pochowaną na nowym cmentarzu był norweski żołnierz Alf Haugen, który zginął w walkach w Gausdal w kwietniu 1940 roku. Kamienny mur otaczający najstarszą część cmentarza zbudowali rosyjscy jeńcy wojenni. Później cmentarz powiększono o nowszy fragment, zwany Bjørkelunden.

Czy są tu groby wojenne?

Tak. W starszej części cmentarza znajduje się 35 grobów żołnierzy alianckich z II wojny światowej. Większość to Brytyjczycy, którzy polegli podczas kampanii norweskiej wiosną 1940 roku, gdy wojska brytyjskie próbowały wesprzeć Norwegów i spowolnić niemiecki marsz na północ. Groby utrzymywane są jako grobownictwo wojenne Wspólnoty Narodów i figurują w rejestrach poświęconych miejscom pamięci wojennej.

Co roku 17 maja, w norweskie Święto Konstytucji, przy grobach odbywa się uroczystość upamiętniająca poległych. To dobry moment, by zobaczyć, jak lokalna społeczność pamięta o żołnierzach z odległych krajów.

Kto jeszcze tu spoczywa?

Na cmentarzu pochowano także osoby znane w Norwegii, między innymi biegacza narciarskiego Arne Rustadstuena (1905–1978) oraz polityka Oskara Skogly'ego (1908–1988), który był ministrem w trzecim rządzie Einara Gerhardsena. Takie nazwiska pokazują, że Nordre gravlund jest nie tylko miejscem pamięci wojennej, ale też zwykłym, wciąż używanym cmentarzem mieszkańców Lillehammer.

Kto zarządza cmentarzem?

Cmentarzem opiekuje się administracja Lillehammer kirkelige fellesråd, czyli wspólnej rady parafialnej, która zarządza wszystkimi cmentarzami kościelnymi w mieście. Obowiązują tu lokalne przepisy cmentarne, dlatego warto zachować spokój i szacunek, tak jak na każdym czynnym cmentarzu.

Dla kogo to miejsce?

• Dla osób zainteresowanych historią II wojny światowej i kampanii norweskiej 1940 roku.
• Dla rodzin i badaczy szukających grobów żołnierzy brytyjskich.
• Dla tych, którzy chcą w spokoju zobaczyć mniej oczywistą stronę Lillehammer, znanego głównie z igrzysk zimowych 1994 roku.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Nordre gravlund? W północnej części Lillehammer, przy ulicy Gausdalsgata, na północ od centrum miasta.

Ile jest tu grobów wojennych? W starszej części cmentarza znajduje się 35 grobów alianckich żołnierzy z II wojny światowej.

Czy cmentarz jest otwarty dla zwiedzających? To czynny cmentarz komunalny, więc można go odwiedzać, zachowując ciszę i szacunek dla żałobników. Aktualne zasady podaje administracja cmentarzy w Lillehammer.

Kiedy odbywa się coroczna uroczystość? 17 maja, w norweskie święto narodowe, przy grobach wojennych odbywa się uroczystość upamiętniająca poległych.