Kruisvest

Kruisvest to zielony, spacerowy odcinek dawnych fortyfikacji Brugii, biegnący wzdłuż kanału okalającego miasto (Ringvaart), obsadzony rzędami topoli i innych okazałych drzew. Stanowi część tzw. Vesten — pierścienia zieleni otaczającego historyczne centrum, który łącznie zajmuje około 26 hektarów i liczy ponad 3000 drzew.

Skąd wzięła się ta trasa?

Zewnętrzny wał obronny Brugii pochodzi z XIII wieku. Pierwsza brama Kruispoort powstała równocześnie z drugim pierścieniem murów miejskich, wznoszonym w latach 1297–1304. Z czasem funkcja obronna wału straciła na znaczeniu, a sam nasyp i otaczający go teren zaczęto wykorzystywać gospodarczo — przede wszystkim pod wiatraki.

Dlaczego Kruisvest kojarzy się z wiatrakami?

W XVI wieku wzdłuż tej dawnej linii obronnej stało co najmniej 30 różnych wiatraków. Katastr Brugii sporządzony w 1580 roku wymienia dziewięć wiatraków rozmieszczonych między bramami Spei- i Kruispoort — teren ten był więc gęsto zabudowany młynami przez kilka stuleci.

Od XVIII wieku liczba czynnych wiatraków zaczęła systematycznie spadać. Powodem był malejący popyt na mąkę do wypieku chleba, wynikający z upowszechnienia się ziemniaka jako podstawy diety oraz z wprowadzenia maszyn parowych, które przejęły część zadań dawniej wykonywanych przez młyny wiatrowe.

Ile wiatraków przetrwało do dziś?

Do naszych czasów zachowały się cztery wiatraki, wszystkie odrestaurowane przez gminę Brugia: Sint-Janshuismolen, Bonne-Chièremolen, Koeleweimolen oraz Nieuwe Papegaai.

Sint-Janshuismolen jest najbardziej znanym z nich — pochodzi z 1770 roku i wciąż stoi w swoim pierwotnym miejscu, co czyni go rzadkim przykładem młyna, który nigdy nie został przeniesiony. Koeleweimolen ma inną historię: zbudowano go około 1765–1766 roku w Meulebeke, a na Kruisvest, w miejscu gdzie od XVI wieku stał wcześniejszy wiatrak, odbudowano go dopiero w latach 1996–1997. Z kolei Nieuwe Papegaai przeniesiono na to miejsce w 1970 roku z miejscowości Beveren-aan-de-IJzer.

Co dziś można robić na Kruisvest?

Współcześnie Kruisvest to popularna trasa spacerowa i rowerowa, ceniona zarówno przez mieszkańców Brugii, jak i turystów szukających chwili odpoczynku od tłumów w historycznym centrum. Widok czterech zabytkowych wiatraków ustawionych wzdłuż zielonego wału, w otoczeniu wody i starodrzewu, należy do charakterystycznych obrazów miasta i jest chętnie fotografowany o zachodzie słońca.

Najczęstsze pytania

Czym jest Kruisvest? To fragment dawnego pierścienia obronnego Brugii — obsadzony drzewami wał wzdłuż kanału miejskiego, dziś służący jako trasa spacerowa.

Ile wiatraków stoi na Kruisvest? Obecnie cztery: Sint-Janshuismolen, Bonne-Chièremolen, Koeleweimolen i Nieuwe Papegaai.

Który wiatrak jest najstarszy w oryginalnej lokalizacji? Sint-Janshuismolen, pochodzący z 1770 roku — jako jedyny z czterech nigdy nie zmienił miejsca.

Dlaczego liczba wiatraków tak zmalała od XVI wieku? Bo w XVI wieku stało ich tu ponad 30, a spadek popytu na mąkę do chleba (wskutek rozpowszechnienia ziemniaka i maszyn parowych) od XVIII wieku stopniowo eliminował kolejne młyny.