Kerestinec Castle

Zamek Kerestinec (chorw. Dvorac Kerestinec, znany też jako Dvorac Erdödy) to renesansowa rezydencja obronna w miejscowości Kerestinec w Chorwacji, tuż obok Svetej Nedjelji, kilkanaście kilometrów na południowy zachód od Zagrzebia. Budowlę wzniósł możny ród Erdödych, a dziś obiekt figuruje na liście zabytków pierwszej kategorii — mimo że jego historia jest znacznie mroczniejsza, niż sugeruje malownicza architektura.

Jak wyglądał zamek i kto go zbudował?

Zamek ma plan zbliżony do kwadratu, dwie kondygnacje, cylindryczne baszty na narożnikach oraz otwarte arkady na dziedzińcu wewnętrznym — typowy układ renesansowej siedziby magnackiej z elementami obronnymi. Inicjatorem budowy był Petar II Erdödy, który w 1565 roku otrzymał tytuł hrabiowski i niedługo potem rozpoczął wznoszenie rezydencji otoczonej szeroką fosą. W 1573 roku okoliczni chłopi z Kerestinca wzięli udział w wielkim powstaniu chłopskim, podczas którego zamek został poważnie uszkodzony. Odbudowano go i rozbudowano jeszcze w tym samym stuleciu, a kolejne przebudowy — w XVIII, XIX i na początku XX wieku — nadały mu obecną formę.

Dlaczego to miejsce ma tak trudną historię?

Zamek nie był wyłącznie rezydencją szlachecką. Już w międzywojennym Królestwie Jugosławii służył jako miejsce przetrzymywania więźniów politycznych. W kwietniu 1941 roku, po utworzeniu Niepodległego Państwa Chorwackiego, przejęły go władze ustaszowskie i zamieniły w obóz koncentracyjny podzielony na sektory dla Żydów, Serbów i komunistów. Historia zamku jako miejsca odosobnienia powróciła jeszcze raz na przełomie 1991 i 1992 roku, w pierwszej fazie wojny w Chorwacji, gdy chorwacka armia więziła tu żołnierzy Jugosłowiańskiej Armii Ludowej oraz serbskich cywilów i ochotników milicji. Pomnik ofiar ustaszowskiego obozu, zniszczony w latach 90., odbudowano w 2010 roku i stoi przy zamku do dziś.

Jak dotrzeć na miejsce i co można zwiedzić?

Do Kerestinca najwygodniej dojechać samochodem — miejscowość leży niedaleko Zagrzebia, obok Svetej Nedjelji, więc łatwo połączyć wizytę ze zwiedzaniem okolic stolicy. Wstęp na teren wokół budowli jest bezpłatny, natomiast wnętrza pozostają niedostępne dla zwiedzających — obiekt od lat czeka na renowację i nowe zagospodarowanie. Warto zatem nastawić się na spacer wokół murów, obejrzenie architektury z zewnątrz i chwilę zatrzymania się przy tablicy pamiątkowej, niż na pełne zwiedzanie komnat.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Ponieważ zwiedzanie ogranicza się do otoczenia zamku, najlepsza jest pora, gdy w Chorwacji jest jeszcze przyjemnie na spacer, a nie upalnie — wiosna i wczesna jesień sprawdzają się najlepiej. W te dni zdjęcia baszt i arkad wychodzą najkorzystniej, a okoliczne pola i drzewa dodają scenerii uroku. Zimą teren bywa błotnisty, co utrudnia spacer wokół fosy.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do wnętrza zamku Kerestinec? Nie, wnętrza są obecnie zamknięte dla zwiedzających. Dostępny jest wyłącznie teren wokół budowli.

Ile kosztuje wstęp? Spacer wokół zamku jest bezpłatny — nie ma opłat za wejście na teren zewnętrzny.

Dlaczego zamek Kerestinec jest znany z tak trudnej historii? Bo pełnił funkcję więzienia i obozu w trzech różnych okresach: w międzywojniu, podczas II wojny światowej jako obóz koncentracyjny reżimu ustaszowskiego oraz na początku lat 90. XX wieku w czasie wojny w Chorwacji.

Jak daleko jest z Zagrzebia? Kerestinec leży w bliskim sąsiedztwie Zagrzebia, tuż obok Svetej Nedjelji, więc dojazd samochodem jest krótki i wygodny.