Jihočeské muzeum

Jihočeské muzeum to główne muzeum regionalne w Czeskich Budziejowicach, jedno z najstarszych tego typu w Czechach — działa nieprzerwanie od 1877 roku i gromadzi dziś ponad 800 tysięcy eksponatów z niemal każdej dziedziny nauki i kultury regionu południowoczeskiego.

Jak powstało muzeum?

Historia instytucji zaczęła się skromnie — pierwsze zbiory udostępniono publiczności wiosną 1877 roku w kamienicy „U tří korun" tuż obok ratusza. Fundamentem kolekcji były dary mieszkańców miasta oraz rodaków mieszkających za granicą, którzy chętnie przekazywali muzeum przedmioty związane z historią i przyrodą regionu. Napływ darów szybko okazał się większy, niż mogła pomieścić tymczasowa siedziba, co przesądziło o budowie osobnego gmachu.

Monumentalny budynek muzeum przy Senovážném náměstí wzniesiono w latach 1899–1901 według projektu architekta Viktora Schwerdnera, w historyzującym stylu neorenesansowym. Dla zwiedzających otworzył swoje podwoje w czerwcu 1903 roku i od tamtej pory pozostaje główną siedzibą instytucji. W latach 2012–2015 przeszedł gruntowną modernizację — zaadaptowano przestrzenie poddasza, wprowadzono bezbarierowy dostęp dla osób z niepełnosprawnościami oraz otwarto nowe wejście od strony Senovážného náměstí.

Co zobaczysz w środku?

Zbiory muzeum obejmują kolekcje botaniczne, geologiczne, entomologiczne, mykologiczne, zoologiczne, archeologiczne, etnograficzne, numizmatyczne, historyczne oraz z zakresu sztuki użytkowej, teatru i historii muzyki — to jedne z najbardziej systematycznie i naukowo opracowanych zbiorów regionalnych w kraju.

Po rekonstrukcji budynku powstały dwie stałe ekspozycje. Pierwsza, „Příběh města" (Historia miasta), prowadzi zwiedzających przez dzieje Czeskich Budziejowic od założenia po współczesność. Druga, „Příroda, archeologie a národopis" (Przyroda, archeologia i etnografia), przybliża naturalne środowisko regionu południowoczeskiego oraz najdawniejsze ślady osadnictwa i tradycje ludowe.

Jihočeské muzeum administruje też kilka oddziałów poza główną siedzibą: Muzeum Kolejki Konnej w Czeskich Budziejowicach przy ulicy Mánesova, Pomnik Jana Žižki z Trocnova wraz z sąsiadującym skansenem archeologicznym w Trocnovie koło Borovan, a także zamek Žumberk niedaleko Nových Hradů z ekspozycją poświęconą ludowemu meblarstwu.

Jak dotrzeć na miejsce?

Budynek stoi w samym centrum Czeskich Budziejowic, przy Senovážném náměstí, w bliskiej odległości spacerowej od głównego rynku miejskiego (náměstí Přemysla Otakara II.) — dojście zajmuje zaledwie kilka minut. Do miasta najwygodniej dojechać pociągiem lub autobusem, dworzec główny znajduje się również w zasięgu krótkiego spaceru od centrum.

Kiedy przyjechać?

Muzeum działa przez cały rok, więc wizytę można zaplanować w dowolnym sezonie. Warto jednak sprawdzić aktualny harmonogram wystaw czasowych przed przyjazdem, ponieważ oprócz stałych ekspozycji instytucja regularnie organizuje wystawy tematyczne, które zmieniają się w ciągu roku.

Najczęstsze pytania

Ile lat ma Jihočeské muzeum? Muzeum działa od 1877 roku, co czyni je jednym z najstarszych muzeów regionalnych w Czechach — historia instytucji liczy sobie już ponad sto pięćdziesiąt lat.

W jakim stylu zbudowano główny gmach? Budynek przy Senovážném náměstí powstał w latach 1899–1901 w stylu historyzującym, neorenesansowym, według projektu architekta Viktora Schwerdnera.

Jakie stałe ekspozycje można zwiedzić? Dostępne są dwie stałe wystawy: „Příběh města" poświęcona historii Czeskich Budziejowic oraz „Příroda, archeologie a národopis" prezentująca przyrodę, archeologię i etnografię regionu.

Czy muzeum ma oddziały poza głównym budynkiem? Tak, Jihočeské muzeum zarządza również Muzeum Kolejki Konnej, Pomnikiem Jana Žižki ze skansenem w Trocnovie oraz zamkiem Žumberk z ekspozycją meblarstwa ludowego.