Houtyš

Houtyš to dawna gospoda na Hanspaulce, willowej dzielnicy w praskiej Dejvicach (Praga 6), której nazwa i legenda przetrwały mimo zamknięcia lokalu ponad trzydzieści lat temu. Budynek stoi na rogu ulic Na Hanspaulce i Krocínovská, a wejście do dawnej restauracji znajdowało się pod adresem Na Hanspaulce 33.

Skąd wzięła się nazwa Houtyš?

Dom powstał w 1927 roku według projektu architekta Jaroslava Pešty i od początku należał do rodziny Beránków, która zachowała prywatną własność nieruchomości przez wszystkie kolejne ustroje polityczne. Rok później, w 1928 roku, w suterenie budynku otworzono restaurację "Na Pískách", prowadzoną przez Alexandra Tyšera (kuchnią zajmowała się jego żona). W 1933 roku, w odpowiedzi na rosnącą liczbę gości, dobudowano zamkniętą werandę. Sama nazwa "Houtyš" pojawiła się dopiero około 1977 roku jako skrót od słów "Hostinec U Tyšerů" – gospoda u Tyšerów.

Dlaczego to miejsce jest ważne dla Pragi?

Po 1948 roku lokal znacjonalizowano i przekazano pod zarząd państwowego przedsiębiorstwa "Restaurace a jídelny". Prawdziwą sławę Houtyš zdobył jednak w latach 70. i na początku 90. XX wieku, gdy stał się nieformalnym centrum kulturalnym Hanspaulki – miejscem spotkań muzyków, poetów i wolnomyślicieli w czasach reżimu komunistycznego. Z tego środowiska wyrosły znane dejvickie zespoły i muzycy: Ivan Hlas (Navi Papaya), Yo Yo Band, Žlutý pes Ondřeja Hejmy, Bluesberry Petara Introviča oraz Krausberry Martina Krause. Bywalcy gospody wydawali też własne pismo literacko-muzyczne pod tytułem "Lógr". Sam lokal był niewielki – mieścił zaledwie 50 miejsc siedzących, miał skromny bar, kuchnię, wąski korytarz, dwa mniejsze pomieszczenia i toaletę, wszystko w suterenie większego budynku mieszkalnego.

Co można zobaczyć dzisiaj?

Houtyš zakończył działalność gastronomiczną w 1991 roku, a jego wnętrza zaadaptowano na biura – dziś nie da się już wejść do środka jako gość restauracji. W 2013 roku, z okazji 85. rocznicy powstania lokalu, na budynku odsłonięto tablicę pamiątkową przypominającą o jego historii i znaczeniu dla praskiej kultury alternatywnej. To właśnie tablica oraz sam budynek na rogu Na Hanspaulce i Krocínovské są dziś jedynym namacalnym śladem po legendarnej gospodzie – warto zatrzymać się tu na chwilę, spacerując po spokojnej, willowej Hanspaulce.

Najczęstsze pytania

Czy do Houtyš można dziś wejść? Nie – budynek pełni funkcję biurową, a dawna restauracja nie jest dostępna dla zwiedzających. Można jedynie zobaczyć tablicę pamiątkową na elewacji.

Gdzie dokładnie znajdował się Houtyš? Na rogu ulic Na Hanspaulce i Krocínovská w willowej dzielnicy Hanspaulka, w praskiej dzielnicy Dejvice (Praga 6).

Dlaczego Houtyš jest znany? Bo w latach 70. i 80. XX wieku był nieformalnym centrum muzycznym i literackim Hanspaulki, z którego wywodzą się znani dejvičtí muzycy i zespoły, m.in. Ivan Hlas czy Žlutý pes.

Skąd pochodzi nazwa Houtyš? To skrót od "Hostinec U Tyšerů" – gospody prowadzonej przez rodzinę Tyšerów, który zaczął funkcjonować około 1977 roku.