Hospital del Rey

Hospital del Rey to jeden z najciekawszych zabytków Melilli la Vieja, starej części hiszpańskiej enklawy w Afryce Północnej. Budynek, dziś siedziba archiwum miejskiego, świadczy o wojskowej przeszłości twierdzy i jest wpisany do zespołu historyczno-artystycznego miasta, uznanego za dobro kultury.

Skąd wzięła się nazwa i jak powstał budynek?

Gmach wzniesiono w latach 1758–1774 według projektu Thomasa de Warluzela i Juana de Diosa Gonzáleza. Uznaje się go za wzorcowy przykład architektury wojskowej wprowadzonej do Hiszpanii przez flamandzkich inżynierów fortyfikacyjnych — surowa bryła, grube mury i funkcjonalny układ pomieszczeń miały służyć garnizonowi twierdzy, a nie reprezentacji. Od ukończenia budowy aż do lat 30. XX wieku obiekt pełnił funkcję szpitala Plaza, czyli głównej placówki medycznej obsługującej wojsko i mieszkańców Melilli.

Dlaczego budynek stracił swoją pierwotną funkcję?

Na początku XX wieku życie miasta zaczęło przenosić się z historycznego wzgórza twierdzy do nowej dzielnicy, Melilli la Nueva, budowanej w stylu modernistycznym na równinnym terenie. Stara Melilla stopniowo pustoszała, a wraz z nią i szpital — budynek popadł w zapomnienie i przez dekady stał opuszczony, tracąc pierwotne przeznaczenie.

Co zobaczysz dziś w Hospital del Rey?

Odrodzenie budynku nastąpiło dzięki gruntownej restauracji przeprowadzonej w latach 1990–1997 przez architekta Joségo Ignacia Linazasoro Rodrígueza. Od tego czasu gmach jest siedzibą Archiwum Centralnego Melilli oraz miejskiej służby wydawniczej. W środku znajdują się m.in. dokumenty Junty Arbitrios z lat 1879–1927 oraz akta Junty Municipal z lat 1931–1995, a także dwie wyspecjalizowane biblioteki — zbiór lokalnych autorów i tematyki melilleńskiej oraz biblioteka techniczna archiwum. Cenną częścią zasobów są kolekcje graficzne: archiwum fotograficzne, mapy i dawne odbitki dokumentujące historię miasta. Budynek pełni też funkcję sali wystaw czasowych, więc warto sprawdzić, czy podczas wizyty trwa akurat jakaś ekspozycja.

Jak dotrzeć na miejsce?

Hospital del Rey stoi przy Plaza de la Parada 1, w samym sercu Melilli la Vieja — starej, ufortyfikowanej części miasta, po którą najlepiej poruszać się pieszo, spacerując wąskimi uliczkami między bastionami. To naturalny punkt na trasie zwiedzania twierdzy, blisko innych zabytków starówki.

Kiedy przyjechać i jak zaplanować zwiedzanie?

Archiwum przyjmuje odwiedzających od poniedziałku do piątku, w godzinach 9:00–14:00, co warto uwzględnić planując trasę po Melilli la Vieja — w weekendy budynek jest niedostępny od środka, choć samą bryłę i otoczenie można podziwiać przez cały tydzień.

Najczęstsze pytania

Czy Hospital del Rey nadal działa jako szpital? Nie. Funkcję medyczną pełnił od 1774 roku do lat 30. XX wieku, a obecnie mieści archiwum i służby wydawnicze miasta.

Kto zaprojektował budynek? Projekt powstał w XVIII wieku pod kierunkiem Thomasa de Warluzela i Juana de Diosa Gonzáleza, w duchu architektury wojskowej wnoszonej do Hiszpanii przez flamandzkich inżynierów.

Czy wstęp do archiwum jest bezpłatny? Obiekt pełni funkcję instytucji publicznej dostępnej w godzinach urzędowania, warto jednak sprawdzić aktualne zasady wejścia przed wizytą, zwłaszcza jeśli planowane jest zwiedzanie wystawy czasowej.

Co warto zobaczyć w okolicy? Budynek leży w obrębie Melilli la Vieja, więc w jednym spacerze można połączyć wizytę z innymi zabytkami starej, ufortyfikowanej dzielnicy miasta.