Heylissem Abbey

Opactwo Heylissem to dawny klasztor norbertanów w Hélécine, w prowincji Brabancja Walońska w Belgii, dziś znany jako Domaine Provincial d'Hélécine — neoklasycystyczny zamek otoczony parkiem o powierzchni 28 hektarów.

Skąd wzięło się to miejsce?

Historia sięga początku XII wieku. To wtedy pan René de Zetrud sprowadził do tego zakątka Hesbaye kanoników norbertańskich, którzy założyli tu wspólnotę zakonną. Formalnie opactwo Heylissem powstało w 1129 roku i szybko stało się liczącym się ośrodkiem duchowym, ale też gospodarczym — prowadzono tu działalność rolniczą oraz przemysłową, między innymi młyny.

Dlaczego opactwo tak często płonęło?

Kolejne stulecia nie były dla klasztoru łaskawe. Zabudowania konwentu spłonęły w trakcie wojny w 1507 roku. Niespełna sześćdziesiąt lat później, w 1568 roku, w ogniu wojen religijnych stanęły kościół, refektarz, dormitorium oraz dom opata — praktycznie całe serce kompleksu trzeba było odbudowywać od nowa. Na tym jednak nie koniec: w 1635 roku opactwo zajęły wojska księcia Orańskiego, a w 1693 roku zostało splądrowane w następstwie bitwy pod Neerwinden. Trudno o bardziej burzliwą kronikę jednego miejsca.

Jak wyglądała odbudowa w XVIII wieku?

Spokój wrócił do Heylissem dopiero w XVIII stuleciu. To właśnie wtedy opactwo odzyskało dawną zamożność, co pozwoliło na gruntowną przebudowę całego założenia. Zadanie powierzono brukselskiemu architektowi Laurentowi Dewezowi, znanemu z licznych realizacji w duchu neoklasycyzmu na terenie dzisiejszej Belgii. To właśnie jego projekt nadał budynkowi formę, którą można podziwiać do dziś.

Co stało się z opactwem po rewolucji francuskiej?

Rewolucja francuska przyniosła kres funkcji religijnej tego miejsca — opactwo zostało zsekularyzowane i przekształcone w rezydencję. Budynek wielokrotnie zmieniał właścicieli, aż w końcu, na początku XIX wieku, z polecenia ówczesnego posiadacza Gustave'a van den Bossche, przekształcono go w cukrownię buraczaną. Dawny klasztor przez pewien czas służył więc celom przemysłowym, zupełnie odległym od swojego pierwotnego przeznaczenia.

Co można zobaczyć w Hélécine dzisiaj?

Obecnie dawne opactwo należy do prowincji Brabancja Walońska i funkcjonuje jako Domaine Provincial d'Hélécine. Na kompleks składają się neoklasycystyczny zamek z XVIII wieku, zaprojektowany przez Dewez'a, oraz rozległy park o powierzchni 28 hektarów, dostępny bezpłatnie dla odwiedzających. To miejsce łączy więc historię sakralną, przemysłową i rekreacyjną w jednym punkcie na mapie Walonii, a rozległe tereny zielone czynią je popularnym celem spacerów i wypoczynku na łonie natury.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstało opactwo Heylissem? Klasztor norbertanów założono w 1129 roku, choć osadnictwo zakonne w tym miejscu zaczęło się nieco wcześniej, na początku XII wieku, za sprawą pana René de Zetrud.

Dlaczego budynek był tyle razy niszczony? Region wielokrotnie stawał się areną konfliktów zbrojnych — wojny 1507 roku, wojen religijnych z 1568 roku, okupacji wojsk Orańskich w 1635 roku oraz splądrowania po bitwie pod Neerwinden w 1693 roku.

Kto zaprojektował obecny wygląd budynku? Odbudowę w XVIII wieku poprowadził architekt Laurent Dewez z Brukseli, twórca charakterystycznej neoklasycystycznej bryły zamku.

Czym opactwo stało się po rewolucji francuskiej? Po sekularyzacji budynek przekształcono w zamek prywatny, a następnie, z inicjatywy Gustave'a van den Bossche, w cukrownię buraczaną.

Czy można dziś zwiedzić to miejsce? Tak, teren należy do prowincji Brabancja Walońska jako Domaine Provincial d'Hélécine i obejmuje zamek oraz ogólnodostępny 28-hektarowy park.