Helgoland

Helgoland to niewielki, ale zaskakujący wychodnia skalna leżąca niemal w samym centrum Brna, na szczycie wzgórza Žlutý kopec. Z jednej strony sąsiaduje z terenem Instytutu Onkologii im. Masaryka, z drugiej graniczy ze świeżo zagospodarowaną strefą rekreacyjną. To miejsce, które łączy w sobie geologiczną osobliwość z kameralnym punktem widokowym w środku dużego miasta — rzadkość, którą docenią zarówno miłośnicy przyrody, jak i osoby szukające chwili wytchnienia od miejskiego zgiełku.

Skąd wzięła się nazwa?

Nazwa Helgoland nie ma nic wspólnego z Czechami — pochodzi od niemieckiej wyspy o podobnym kształcie, położonej na Morzu Północnym niedaleko Hamburga. Brneńska skała przypomina bowiem swoim charakterystycznym, nieregularnym obrysem tę odległą wyspiarską formację, co dawno temu zainspirowało mieszkańców do nadania jej tego samego miana. Lokalnie funkcjonuje też zapisywana fonetycznie forma „Halgoland" — wspomnienie zabaw dzieci na tym wzgórzu przewija się w relacjach starszych brneńczyków, dla których to miejsce było naturalnym placem zabaw.

Jak powstała ta skała?

Wychodnia zbudowana jest z osadów klastycznych powstałych w dolnym i środkowym dewonie — mówimy więc o skałach liczących od 400 do 500 milionów lat. Dominującym materiałem jest zlepieniec kwarcytowy w odcieniach od czerwonobrązowego po fioletowobrązowy, o strukturze, w której otoczaki wzajemnie się podpierają. To właśnie ta budowa geologiczna sprawia, że Helgoland uznawany jest za istotny element krajobrazowy i podlega ochronie jako ważny punkt geologiczny regionu.

Jak wygląda i ile ma rozmiarów?

Formacja ma nieregularny kształt o wymiarach około 30 na 20 metrów. Wysokość zmienia się w zależności od strony: od strony północnej skała wznosi się na około 5 metrów, natomiast od południa sięga niemal 10 metrów. Powierzchnię skały pokrywają porosty oraz roślinność przystosowana do suchych, ubogich w wodę warunków — typowa dla tego typu nasłonecznionych, skalistych mikrosiedlisk.

Dlaczego warto tu zajrzeć?

Helgoland to miejsce dla tych, którzy chcą zobaczyć kawałek prehistorycznej Ziemi bez wyjeżdżania poza granice miasta. Sąsiedztwo z terenami zielonymi Žlutego kopca sprawia, że spacer tutaj można łatwo połączyć ze zwiedzaniem okolicy — to punkt, który dobrze wpisuje się w krótką, miejską wycieczkę po Brnie, z dala od głównych szlaków turystycznych, ale wciąż w zasięgu spaceru z centrum.

Najczęstsze pytania

Czy Helgoland ma coś wspólnego z niemiecką wyspą? Nie geograficznie — jedynie nazwą, zapożyczoną ze względu na podobieństwo kształtu skały do wyspy na Morzu Północnym.

Ile lat mają te skały? Skały pochodzą z okresu dewonu i szacuje się, że mają od 400 do 500 milionów lat.

Jak duża jest formacja skalna? Około 30 na 20 metrów powierzchni, z wysokością sięgającą od 5 do niemal 10 metrów w zależności od strony.

Gdzie dokładnie się znajduje? Na szczycie wzgórza Žlutý kopec w Brnie, w pobliżu Instytutu Onkologii im. Masaryka.