Güeñes town hall

Ratusz w Güeñes (baskijski Ayuntamiento de Güeñes) zajmuje jeden z najbardziej okazałych budynków tej niewielkiej miejscowości w Kraju Basków, w prowincji Biskaja, na trasie doliny rzeki Cadagua. To, co dziś służy jako siedziba władz lokalnych, jeszcze sto lat temu było prywatną rezydencją — i właśnie ta historia sprawia, że ratusz w Güeñes wyróżnia się na tle typowych, urzędowych budynków administracyjnych spotykanych w innych miasteczkach regionu.

Skąd wzięła się ta budowla?

Obiekt znany jest lokalnie jako Villa Urrutia, od nazwiska Leandro Urrutii — vizcaíno (mieszkańca Biskai), który zbił fortunę na handlu bawełną w Meksyku. Na początku XX wieku, po powrocie do rodzinnej okolicy, zlecił budowę rezydencji w stylu „indiano" — tak nazywa się w Hiszpanii charakterystyczną architekturę wznoszoną przez emigrantów, którzy wrócili z Ameryki z majątkiem. Dom miał być wizytówką jego sukcesu, a jednocześnie nawiązaniem do rodzinnych korzeni w Güeñes. Budynek pełnił funkcję prywatnej siedziby przez kilka dekad, zanim w 1974 roku przekształcono go w Consistorio — czyli ratusz — i od tego czasu nieprzerwanie służy administracji gminy.

Co warto zobaczyć w budynku i wokół niego?

Fasada budynku przyciąga wzrok przewagą czerwonych tonacji i bogatą dekoracją — charakterystyczne dla stylu indiano wykuszowe okna (miradory) zdobią modernistyczne motywy roślinne w sztukaterii oraz misterna kowalska robota na balkonach. Wejście prowadzi przez okazałą, „imperialną" klatkę schodową, która od razu daje wyobrażenie o ambicjach pierwszego właściciela. Wewnątrz warto zwrócić uwagę na wyraźne wpływy neorenesansowe — drewniane artesonady (kasetonowe stropy) i boazerie, a także witraże autorstwa Amadea Deprita, które rozświetlają wnętrza kolorowym światłem.

Budynek ma cztery piętra i stoi u podnóża wzgórza, otoczony rozległymi ogrodami, które Urrutia zakładał z roślinami i drzewami przywiezionymi z pięciu kontynentów — gest typowy dla indianos, którzy chcieli materialnie zaświadczyć o swojej podróży po świecie. Dawne ogrody rezydencji przetrwały do dziś w innej formie: obecnie funkcjonują jako ARENATZarte, park sztuki na wolnym powietrzu, gdzie wśród starych drzew i alejek rozstawione są rzeźby. To naturalne uzupełnienie wizyty przy ratuszu — spacer po parku pozwala docenić skalę pierwotnej posiadłości i zobaczyć budynek z innej perspektywy niż z ulicy.

Jak dotrzeć i kiedy przyjechać?

Güeñes leży w dolinie Enkarterri, niedaleko Bilbao, więc najwygodniej dojechać samochodem lub lokalnym transportem publicznym z aglomeracji Bilbao — trasa wzdłuż rzeki Cadagua jest sama w sobie przyjemnym punktem programu, popularnym wśród miłośników pieszych wędrówek i rowerzystów. Ratusz znajduje się w centrum miasteczka, więc łatwo połączyć jego zwiedzanie z krótkim spacerem po Güeñes. Ponieważ to wciąż aktywny budynek administracyjny, najlepiej zwiedzać go z zewnątrz w ciągu dnia, w godzinach pracy urzędu — wtedy można też zerknąć na wejściowy hol i klatkę schodową. Wiosna i wczesna jesień to komfortowe pory na wizytę w tej części Biskai, z umiarkowaną temperaturą i mniejszym ruchem turystycznym niż w sezonie letnim.

Najczęstsze pytania

Czy ratusz w Güeñes można zwiedzać od wewnątrz? Budynek pełni funkcję aktywnego urzędu gminy, więc dostęp do wnętrza ograniczony jest do godzin pracy administracji; hol wejściowy i klatka schodowa bywają dostępne dla odwiedzających w tych godzinach.

Dlaczego budynek nazywa się też Villa Urrutia? To pierwotna nazwa rezydencji, wzniesionej na początku XX wieku dla Leandro Urrutii, biskajskiego przedsiębiorcy, który zbudował fortunę na handlu bawełną w Meksyku, zanim budynek przekształcono w ratusz w 1974 roku.

Co znajduje się w dawnych ogrodach rezydencji? Ogrody, które Urrutia zakładał z roślinami z pięciu kontynentów, dziś funkcjonują jako ARENATZarte — park sztuki na wolnym powietrzu z rzeźbami rozmieszczonymi wśród starej zieleni.

Jak dojechać do Güeñes? Najwygodniej samochodem lub transportem publicznym z Bilbao, wzdłuż doliny rzeki Cadagua; ratusz znajduje się w centrum miasteczka, w łatwym zasięgu pieszo od innych punktów Güeñes.