Gorczański Park Narodowy

Gorczański Park Narodowy to jeden z mniejszych parków narodowych w Polsce, a zarazem jedno z najspokojniejszych miejsc na górskie wędrówki w Małopolsce. Obejmuje centralną i północno-wschodnią część Gorców, należących do Beskidów Zachodnich. Leży w województwie małopolskim, a jego współrzędne to około 49,56° N i 20,16° E.

Kiedy i jak powstał park?

Park utworzono w 1981 roku na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 8 sierpnia 1980 roku. Organizatorem i pierwszym dyrektorem był Jerzy Honowski. Dyrekcja parku mieści się w Porębie Wielkiej. Obszar chroniony zajmuje około 70 km² i leży na terenie pięciu gmin: Mszany Dolnej, Niedźwiedzia, Kamienicy, Nowego Targu oraz Ochotnicy Dolnej. Wieś Szczawa, od której często zaczyna się wędrówkę, należy do tego regionu.

Co chroni Gorczański Park Narodowy?

Przeważającą część powierzchni, prawie 94 procent, pokrywają lasy. Najmniej zmienione przez człowieka są dolnoreglowe lasy mieszane, czyli buczyna karpacka. Na najwyższych wzniesieniach rośnie bór świerkowy. Taki układ pięter roślinnych sprawia, że podczas jednej wycieczki można zobaczyć kilka zupełnie różnych typów lasu.

Z fragmentami pierwotnej puszczy karpackiej związane są duże drapieżniki, takie jak wilk i ryś, a także ssaki kopytne. Różnorodne drzewostany sprzyjają ptakom, wśród których są gatunki rzadkie w skali Europy, między innymi puchacz, głuszec i dzięcioł czarny. Spotkanie z dzikim zwierzęciem wymaga jednak ciszy i cierpliwości, a nie głośnej wycieczki.

Co zobaczyć i dokąd iść?

Najwyższym szczytem Gorców jest Turbacz (1310 m n.p.m.). Prowadzi na niego gęsta sieć szlaków, dlatego łatwo dobrać trasę do swojej kondycji, od spokojnych podejść po dłuższe, całodniowe pętle. Gorce słyną z rozległych polan i widoków na Tatry oraz Beskidy, więc dobrze zabrać aparat i ciepłą warstwę ubrania, bo na grzbietach bywa chłodniej niż w dolinach.

Najczęstsze pytania

Gdzie leży Gorczański Park Narodowy? W Małopolsce, w centralnej i północno-wschodniej części pasma Gorców, w Beskidach Zachodnich.

Od kiedy działa park? Od 1981 roku. Rozporządzenie w tej sprawie wydano w 1980 roku.

Jak duży jest park? Ma około 70 km² powierzchni, z czego niemal całość to lasy.

Jakie zwierzęta można tu spotkać? Żyją tu między innymi wilk, ryś i ssaki kopytne, a wśród ptaków puchacz, głuszec i dzięcioł czarny. Obserwacja zależy od pory dnia i odrobiny szczęścia.

Który szczyt jest najwyższy? Turbacz, o wysokości 1310 m n.p.m.

Gdzie mieści się dyrekcja parku? W Porębie Wielkiej.

Wskazówki praktyczne

Na terenie parku obowiązują zasady ochrony przyrody, więc trzymaj się wyznaczonych szlaków i nie zostawiaj śmieci. Przed wyjściem sprawdź prognozę pogody, ponieważ w górach warunki zmieniają się szybko. Wygodne buty trekkingowe, zapas wody i kilka godzin zapasu dziennego światła to podstawa. Jesienią buczyna zmienia barwę na złotą i rudą, a wiosną i latem las jest zielony i pełen ptasich głosów, więc każda pora roku daje tu inny, wart zobaczenia obraz.