Fernando 1º

Fernando 1º to jedna z kamiennych figur stojących w okolicy Palacio Real w Madrycie — pomnik przedstawiający wczesnośredniowiecznego króla Kastylii, będący częścią większego zestawu posągów hiszpańskich monarchów rozmieszczonych wokół pałacu.

Kogo przedstawia ten posąg?

Figura ukazuje Fernanda I, jednego z wczesnych władców Kastylii, którego postać włączono do wielkiego XVIII-wiecznego cyklu rzeźb przedstawiających hiszpańskich monarchów — od wizygockich królów aż po Fernanda VI. Seria, znana popularnie jako „Reyes Godos" (Królowie Goccy), liczyła w sumie ponad sto posągów i miała objąć władców od Ataulfa po czasy rekonkwisty, a nawet postacie z ziem zamorskich — Azteka Moctezumę i Inkę Atahualpę.

Dlaczego posąg stoi tutaj, a nie na dachu pałacu, dla którego go zamówiono?

Historia tej figury jest nietypowa. Cały projekt zrodził się w 1743 roku z inicjatywy benedyktyńskiego mnicha Martína Sarmiento, za panowania Fernanda VI, który zaproponował serię posągów mających koronować attykę Palacio Real. Prace prowadził zespół rzeźbiarzy pod kierunkiem Juana Domingo Olivieriego i Felipe de Castro, a wśród wykonawców poszczególnych figur, powstałych między 1750 a 1753 rokiem, znalazł się Luis Salvador Carmona. Gdy posągi były już gotowe, okazało się, że ich łączna waga zagraża konstrukcji dachu. Plan koronowania pałacu setką kamiennych władców upadł, a rzeźby na dziesięciolecia trafiły do podziemnych magazynów.

Jak posąg trafił na obecne miejsce?

Losy figur zmieniły się w XIX wieku, gdy królowa Izabela II zdecydowała, że nie będą dłużej leżeć zapomniane pod ziemią. Rozkazała rozmieścić je w różnych punktach Madrytu i innych miast Hiszpanii — część trafiła na Plaza de Oriente przylegający do pałacu, inne do Parku Retiro czy Ogrodów Sabatiniego, tuż przy Palacio Real. Współrzędne przypisane do posągu Fernanda I wskazują właśnie na tę okolicę, gdzie rzeźby stały się w końcu widoczną częścią miejskiego krajobrazu, choć nigdy nie spełniły swojej pierwotnej funkcji.

Co warto wiedzieć, oglądając figurę?

Posąg nie stoi w oderwaniu — jest jednym z kilkudziesięciu podobnych, rozmieszczonych w promieniu kilkuset metrów wokół pałacu. Spacerując po Plaza de Oriente i pobliskich ogrodach, można natrafić na całą galerię kamiennych monarchów, z których każdy ma swoje miejsce w chronologii hiszpańskich władców. Fernando I reprezentuje najstarszą, na wpół legendarną część tej opowieści — czasy, gdy Kastylia dopiero kształtowała się jako odrębne królestwo.

Jak dotrzeć na miejsce?

Okolice Palacio Real należą do najlepiej skomunikowanych punktów centrum Madrytu — najbliżej znajdują się stacje metra Ópera i Plaza de España, a samą trasę między pałacem, Plaza de Oriente i sąsiadującymi ogrodami można przejść pieszo w kilka minut. To naturalny punkt na trasie zwiedzania łączony z wizytą w pałacu i katedrze Almudena.

Najczęstsze pytania

Kim był Fernando I, którego przedstawia posąg? To jeden z wczesnych władców Kastylii, którego postać uwzględniono w XVIII-wiecznym cyklu posągów hiszpańskich monarchów zamówionym dla Palacio Real.

Kto wykonał posąg? Rzeźby z tej serii, w tym prawdopodobnie ta figura, powstały w latach 1750–1753 pod kierunkiem Juana Domingo Olivieriego i Felipe de Castro, z udziałem rzeźbiarza Luisa Salvadora Carmony.

Czemu posąg nie stoi na dachu pałacu, dla którego go stworzono? Okazało się, że ciężar całej serii posągów groził uszkodzeniem konstrukcji dachu, więc plan koronowania nimi Palacio Real nigdy nie został zrealizowany.

Gdzie dokładnie można go znaleźć? Figura znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie Palacio Real w Madrycie, w gronie innych posągów z tej samej serii rozmieszczonych wokół pałacu.