Étang de Cousseau

Étang de Cousseau to niewielkie jezioro leżące w gminie Lacanau w departamencie Żyronda, około 50 km na zachód od Bordeaux i zaledwie 3 km od wybrzeża Atlantyku. Otacza je rezerwat przyrody o tym samym imieniu, utworzony w 1976 roku i uznawany za jeden z pierwszych rezerwatów przyrody utworzonych we Francji na terenie Landów Gaskońskich.

Gdzie dokładnie leży rezerwat?

Jezioro Cousseau znajduje się między dwoma znacznie większymi akwenami Medoku: jeziorem Carcans-Hourtin na północy i jeziorem Lacanau na południu. Sam rezerwat obejmuje rdzeń o powierzchni kilkuset hektarów, do którego z czasem dołączono kolejne działki wykupione przez władze departamentu, gminę Lacanau oraz Konserwatorium Wybrzeża, tak by chronić także tereny otaczające jezioro.

Skąd wzięły się te jeziora?

Krajobraz Medoku ukształtował się w dużej mierze za sprawą wiatru. Około 3000 lat temu piasek nawiewany znad plaż zaczął się przemieszczać w głąb lądu, tworząc pas wydm ciągnący się wzdłuż wybrzeża. Wydmy te odcięły drogę do morza rzekom spływającym z Landów Gaskońskich, więc woda zaczęła gromadzić się w nieckach równoległych do linii brzegowej. Tak powstał łańcuch jezior przybrzeżnych Medoku, którego częścią jest Cousseau.

Jak zmieniał się teren przed utworzeniem rezerwatu?

Jeszcze pod koniec XVIII wieku okolice jeziora były otwartym, podmokłym nieużytkiem, zalewanym zimą wodą, na którym pasterze wypasali owce. Na początku XIX wieku państwo francuskie rozpoczęło tu zalesianie, wysiewając sosnę nadmorską — to właśnie wtedy narodził się charakterystyczny las sosnowy Landów Gaskońskich. Drzewa wykorzystywano zarówno jako drewno, jak i źródło żywicy pozyskiwanej metodą żywicowania; do dziś w rezerwacie zachował się niewielki szałas jednego z dawnych żywicarzy.

Jakie zwierzęta żyją w rezerwacie?

Cousseau słynie przede wszystkim z ptaków — obserwowano tu ponad 200 gatunków, szczególnie wiosną i jesienią. Gnieżdżą się tu ptaki drapieżne, a zimą pojawiają się kaczki, żurawie i bekasy. Wśród gadów spotkać można żółwia błotnego (cistuda), zaskrońca żyrondyjskiego oraz żmiję zygzakowatą. Płazy reprezentują żaba Pereza, ropucha zielononoga oraz dwa gatunki rzekotek. Z ssaków najczęściej można natrafić na sarny, dziki, borsuki, zające i genety, a bardzo rzadko i dyskretnie na wydrę europejską, która znajduje tu spokój potrzebny do wychowania młodych. Od 2023 roku w rezerwacie prowadzony jest program reintrodukcji żuka gnojowego Scarabaeus laticollis, gatunku wymarłego w Żyrondzie — to pierwsza taka próba przywrócenia wymarłego owada we Francji.

Jaka roślinność porasta okolice jeziora?

Suche wydmy porastają sosny nadmorskie, dęby ostrolistne i dęby szypułkowe oraz poziomkowce, a niżej paprocie, janowce, żarnowce i wrzosy. W podmokłych częściach rezerwatu rosną m.in. długosz królewski, kosaćce, pilularie, rosiczki, woskownica europejska oraz grzybienie — część z tych roślin objęta jest ochroną gatunkową.

Czy rezerwat można zwiedzać?

Tak, przez rezerwat prowadzi wyznaczona ścieżka przyrodnicza, którą można przejść pieszo, poznając kolejno las sosnowy, stare wydmy oraz brzegi jeziora. Teren zarządzany jest przez stowarzyszenie SEPANSO Aquitaine z delegacji państwa francuskiego, które organizuje też okazjonalne wyjścia z przewodnikiem.

Najczęstsze pytania

Kiedy powstał rezerwat Étang de Cousseau? W 1976 roku, na terenie gminy Lacanau w Żyrondzie.

Jak blisko oceanu leży jezioro? Około 3 km od wybrzeża Atlantyku, między jeziorami Carcans-Hourtin i Lacanau.

Jakie zwierzęta warto tu obserwować? Przede wszystkim ptaki — ponad 200 gatunków — a także żółwia błotnego i, z dużą dozą szczęścia, wydrę europejską.

Czy da się zwiedzić rezerwat samodzielnie? Tak, dostępna jest oznakowana ścieżka piesza prowadząca przez najciekawsze siedliska rezerwatu.