Església Vella

Església Vella to zabytkowy kościół parafialny w Constantí, niewielkim miasteczku w regionie Tarragonès, kilka kilometrów na północ od Tarragony. Nazwa oznacza po katalońsku „Stary Kościół" i odnosi się do świątyni pod wezwaniem Sant Feliu, która od wieków stoi w najwyższym punkcie starej części miasta.

Jak dotrzeć do Constantí?

Constantí leży bezpośrednio przy trasie łączącej Tarragonę z Reus, więc najwygodniej dojechać samochodem — podróż z centrum Tarragony zajmuje kilkanaście minut. Miasteczko obsługują też lokalne linie autobusowe kursujące z Tarragony. Sam kościół stoi w historycznym centrum, na wzniesieniu górującym nad okoliczną zabudową, więc z parkingu przy głównym placu trzeba jeszcze przejść pod górę wąskimi uliczkami starówki.

Jaka jest historia kościoła?

Historia świątyni sięga średniowiecza. Pierwszy kościół w tym miejscu miał powstać w XIII wieku z inicjatywy Espàreca de la Barca, na fundamentach jeszcze starszej budowli. Z czasem obiekt okazał się za mały i zaczął popadać w ruinę, co wymusiło kolejne przebudowy. Zachowane dokumenty mówią o gruntownej odbudowie w 1621 roku — ówczesne władze miejskie zawarły wtedy umowę z tarragońskim murarzem Joanem Corderem na wykonanie prac. Kamienna tablica wmurowana w ścianę wspomina też rok 1668, kiedy poświęcono kolejny etap budowy (uroczyste błogosławieństwo 31 lipca, a nazajutrz, w dzień patrona Sant Feliu, odprawiono pierwszą mszę).

Obecny kształt świątynia zawdzięcza przebudowie z lat 1734–1744, zwieńczonej konsekracją w 1749 roku, której przewodniczył ówczesny namiestnik regionu tarragońskiego. Wieżę dzwonną dokończono jeszcze później. Kościół ma plan krzyża łacińskiego wpisanego w prostokąt i trzy nawy — środkową przykrytą sklepieniem kolebkowym, boczne sklepieniami krzyżowymi.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Największą atrakcją wnętrza są elementy zaprojektowane przez Josepa Marię Jujola, jednego z najważniejszych katalońskich architektów XX wieku, znanego ze współpracy z Antonim Gaudím. Jujol zaprojektował tu m.in. przesłony, boazerie, balustrady, ławki, konfesjonały, klęczniki, a także niewielki baptysterium i wystrój prezbiterium — jego charakterystyczny, organiczny styl kontrastuje z barokową bryłą samego budynku.

Dlaczego kościół jest obecnie zamknięty?

Od marca 2016 roku Església Vella jest zamknięta dla kultu religijnego. Powodem są pęknięcia i ruchy konstrukcyjne budynku, wywołane osiadaniem gruntu, wilgocią podłoża oraz ukształtowaniem terenu, na którym stoi świątynia. Z tego powodu zwiedzanie wnętrza bywa ograniczone — warto sprawdzić aktualne informacje w urzędzie miasta Constantí przed wizytą.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Dobrym momentem na odwiedziny jest okres święta patronalnego miasta, przypadającego wokół 1 sierpnia — w dzień Sant Feliu miasteczko żyje lokalnymi uroczystościami, a stare centrum wokół kościoła wypełnia się mieszkańcami. Poza sezonem letnim warto połączyć wizytę ze spacerem po starówce Constantí oraz odwiedzinami pobliskiej rzymskiej willi, jednej z ważniejszych atrakcji archeologicznych regionu Tarragonès.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do środka kościoła? Od 2016 roku budynek jest zamknięty dla nabożeństw z powodu problemów konstrukcyjnych, dlatego dostępność wnętrza bywa ograniczona i warto to sprawdzić na miejscu lub w urzędzie miasta.

Jak daleko jest z Tarragony do Constantí? To kilkanaście minut jazdy samochodem lub krótka podróż lokalnym autobusem — Constantí leży tuż przy głównej trasie w kierunku Reus.

Kto zaprojektował wystrój wnętrza? Wnętrze kościoła w dużej mierze ukształtował Josep Maria Jujol, znany katalońki architekt, autor m.in. baptysterium, ławek i wystroju prezbiterium.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy? W Constantí warto zajrzeć do starego centrum miasta oraz zwiedzić pobliską rzymską willę — jedno z ważniejszych stanowisk archeologicznych regionu Tarragonès.