Cova de les Llenes

Cova de les Llenes to jaskinia archeologiczna w gminie Conca de Dalt, w komarce Pallars Jussà (prowincja Lleida), znana z odkrycia najstarszych na razie śladów obecności człowieka w Pirenejach.

Gdzie dokładnie się znajduje?

Jaskinia leży w Preprienejach, na zachodnim stoku wąwozu Congost d'Erinyà, wyżłobionego przez rzekę Flamisell, około 7 km na północ od La Pobla de Segur. Wejście do groty otwiera się w skalnej ścianie wysoko nad obecnym poziomem rzeki. Sam korytarz ma niewielkie rozmiary — około 2,5 m wysokości i 3 m szerokości — ale ciągnie się na długość 185 m, a jakieś 50 m od wejścia rozdziela się na drugą galerię.

Co odkryto w jaskini?

W 2013 roku ekipa badawcza natrafiła tu na dowody działalności neandertalczyków sprzed około 200 tysięcy lat — narzędzia kamienne: pięściaki, rdzenie i odłupki. Jaskinia służyła jako miejsce pracy, gdzie obrabiano zwierzęta i przygotowywano mięso — na to wskazują ślady na kościach znalezionych na miejscu. Wykopaliska ujawniły też szczątki fauny z czwartorzędu, w tym kości lwów jaskiniowych, hien i nosorożców. Badacze nie wykluczają, że obecność człowieka na tym stanowisku może sięgać nawet 300 tysięcy lat. Prace wykopaliskowe od lat prowadzą archeolodzy Maite Arilla i Jordi Rosell z Institut Català de Paleoecologia Humana i Evolució Social (IPHES).

Jak dotrzeć do jaskini?

Z La Pobla de Segur należy jechać drogą N-260 w kierunku Pont de Suert. Przed tunelem Erinyà (na wysokości km 314,07) trzeba skręcić w oznakowaną drogę na prawo, po 100 m wybrać ścieżkę w lewo i przejść jeszcze 380 m do parkingu przy Pont del Congost d'Erinyà. Odtąd do wejścia do jaskini prowadzi około dwudziestominutowy szlak, na którym trzeba pokonać dwa krótkie odcinki via ferraty. Warto zabrać odpowiednie obuwie i odzież techniczną, wodę, a latem także ochronę przeciwsłoneczną.

Czy można zwiedzać jaskinię samodzielnie?

Nie — obecnie dostęp do jaskini możliwy jest wyłącznie w ramach wizyt zorganizowanych z zespołem badawczym. Aby umówić się na taką wizytę, trzeba skontaktować się z grupą Camins Tritons, prowadzącą działania w tym miejscu, poprzez Facebooka lub e-mail. To rozwiązanie chroni zarówno stanowisko archeologiczne, jak i osoby odwiedzające, bo dojście wymaga elementów wspinaczkowych.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Ze względu na wymagający dostęp i elementy via ferraty najlepszym momentem na wizytę jest okres wiosenno-letni lub wczesnojesienny, kiedy szlak jest suchy i widoczność dobra. Latem warto wyruszać wcześnie rano, żeby uniknąć najwyższych temperatur na nieosłoniętym odcinku podchodzenia.

Najczęstsze pytania

Czy do Cova de les Llenes można wejść bez przewodnika? Nie, obecnie jaskinia jest dostępna tylko w ramach zorganizowanych wizyt z zespołem badawczym, ze względu na trwające prace wykopaliskowe i wymagający dostęp.

Jak daleko jest jaskinia od La Pobla de Segur? Około 7 km na północ, w wąwozie Congost d'Erinyà, wzdłuż drogi N-260 w kierunku Pont de Suert.

Co znaleziono w jaskini? Narzędzia kamienne wykonane przez neandertalczyków około 200 tysięcy lat temu oraz szczątki zwierząt z czwartorzędu, w tym lwów jaskiniowych, hien i nosorożców.

Czy trasa dojściowa jest trudna? Tak, dojście trwa około 20 minut i obejmuje dwa krótkie odcinki via ferraty, dlatego potrzebne jest odpowiednie obuwie i przygotowanie.