Cova de Jeroni

Cova de Jeroni to stanowisko sztuki naskalnej w wąwozie nieopodal Benialí, jednej z ośmiu wiosek tworzących La Vall de Gallinera w prowincji Alicante. Miejsce znane jest też jako Barranc de la Cova Jeroni i należy do najciekawszych, choć wciąż niszowych, punktów na trasie miłośników prehistorii w północnej części regionu Marina Alta.

Co zobaczysz w Cova de Jeroni?

Na skalnych ścianach schronienia skalnego (tzw. abrigo) zachowały się malowidła w stylu sztuki schematycznej i makroschematycznej — jednej z dwóch tradycji malarstwa naskalnego typowych dla prehistorycznego Lewantu na Półwyspie Iberyjskim. Motywy ograniczają się do prostych, uproszczonych form, dalekich od realistycznych scen znanych z jaskiń paleolitycznych — to raczej znaki i symbole niż rozbudowane kompozycje figuralne.

Cova de Jeroni jest częścią większego skupiska stanowisk ze sztuką schematyczną, jakie odkryto w północnej Alicante. Region ten, obejmujący również sąsiednie doliny, uznawany jest za jeden z ważniejszych obszarów tego typu malarstwa na wschodzie Hiszpanii. Ze względu na delikatność pigmentów i ekspozycję na warunki atmosferyczne, oryginalne malowidła bywają trudne do odczytania dla niewprawnego oka.

Warto wiedzieć, że wierna rekonstrukcja malowideł z Barranc de la Cova Jeroni znajduje się w Museu Arqueològic de Gandia — to dobra opcja dla osób, które chcą zobaczyć motywy z bliska, w dobrym świetle i bez wysiłku związanego z dojściem do samego wąwozu.

Jak dotrzeć do Cova de Jeroni?

Stanowisko leży w terenie górzystym otaczającym Benialí, w obrębie doliny La Vall de Gallinera. Dolina rozciąga się wzdłuż rzeki Gallinera, a jej osiem wiosek — w tym Benialí — połączonych jest lokalnymi drogami i szlakami pieszymi wiodącymi przez tarasowane zbocza i pozostałości starych sadów migdałowych oraz oliwnych. Dojście do samego wąwozu wymaga marszu poza głównymi drogami, dlatego warto zaopatrzyć się w dobre obuwie trekkingowe i zapytać w punkcie turystycznym w Vall de Gallinera o aktualny stan oznakowania szlaku, ponieważ dostępność ścieżek do schronień skalnych bywa sezonowa.

Punktem wyjścia jest sam Benialí — niewielka, spokojna wieś, skąd rozpoczyna się większość lokalnych trasy pieszych po okolicy.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Górzysty teren i brak zadrzewienia na wielu odcinkach szlaków sprawiają, że najlepszym momentem na wycieczkę są wiosna i jesień, kiedy temperatury są umiarkowane, a widoczność malowideł nie jest ograniczona przez silne, ostre słońce charakterystyczne dla lata w prowincji Alicante. Latem warto planować wyjście na wczesne godziny poranne, zabierając wodę i ochronę przed słońcem — w dolinie brakuje punktów z zacienieniem na dłuższych odcinkach.

Najczęstsze pytania

Czy da się zobaczyć malowidła bez trudnej wędrówki? Tak — rekonstrukcja motywów z Cova de Jeroni jest wystawiona w Museu Arqueològic de Gandia, co pozwala obejrzeć je bez konieczności dochodzenia do wąwozu.

Jakiego rodzaju sztuka naskalna znajduje się w Cova de Jeroni? To malowidła w stylu schematycznym i makroschematycznym — uproszczone znaki i symbole, a nie realistyczne przedstawienia zwierząt czy scen łowieckich.

Czy Cova de Jeroni jest jedynym takim stanowiskiem w okolicy? Nie — należy do szerszego zbioru stanowisk ze sztuką schematyczną odkrytych w północnej części prowincji Alicante, co czyni region jednym z istotniejszych obszarów tego typu malarstwa w Hiszpanii.

Czy Benialí ma inne atrakcje warte odwiedzenia w tym samym dniu? Benialí to jedna z ośmiu wiosek La Vall de Gallinera, dlatego dobrym pomysłem jest połączenie wizyty przy Cova de Jeroni ze zwiedzaniem pobliskich miejscowości doliny i ich lokalnej architektury.