commemorative plaque to José Ysbert

Tablica pamiątkowa José Ysberta w Madrycie przypomina o miejscu narodzin jednego z najbardziej rozpoznawalnych aktorów hiszpańskiego kina i teatru XX wieku. Niewielka płyta, wmurowana w fasadę budynku przy Calle de San Pedro Mártir 5, w dzielnicy Embajadores, w cichy sposób łączy współczesnych przechodniów z historią madryckiej scenografii filmowej.

Kto był José Ysbert?

José Ysbert Alvarruiz, znany szerzej jako Pepe Isbert, urodził się w Madrycie i zmarł w tym samym mieście w 1966 roku. Przez dekady występował na deskach teatralnych, ale największą popularność zdobył dzięki rolom filmowym w latach 50. i 60. XX wieku. Jego charakterystyczna twarz i głos stały się rozpoznawalnym elementem klasyki hiszpańskiego kina tamtego okresu — pojawiał się w produkcjach takich jak „Bienvenido, Mister Marshall", „El verdugo" oraz „La gran familia", filmach, które do dziś uznawane są za kanon narodowej kinematografii.

Co mówi inskrypcja na tablicy?

Tekst tablicy, umieszczonej przez Ayuntamiento de Madrid (Radę Miejską Madrytu) w 1997 roku, brzmi: „Aquí nació en 1885 el actor de teatro y cine José Ysbert, intérprete entrañable y querido de la escena española" — czyli „Tu urodził się w 1885 roku aktor teatru i kina José Ysbert, ukochany i ceniony interpretator hiszpańskiej sceny". Warto zaznaczyć, że część źródeł biograficznych podaje rok 1886 jako datę urodzenia — taka rozbieżność w dokumentach z końca XIX wieku nie jest rzadkością i nie zmienia znaczenia samego miejsca.

Dlaczego akurat ta ulica?

Calle de San Pedro Mártir znajduje się w bliskim sąsiedztwie Plaza de Tirso de Molina, w samym centrum historycznego Madrytu, w rejonie znanym jako Barrio de las Letras — dzielnicy literatów i artystów. To właśnie w tym kwartale miasta Ysbert przyszedł na świat, a niedaleko stąd, w tej samej okolicy, znajdował się również dom, w którym mieszkał i dokończył życia dekady później. Lokalizacja tablicy nie jest przypadkowa — to fragment szerszego programu miejskich oznaczeń „Placas de Madrid", które upamiętniają miejsca związane z wybitnymi postaciami kultury.

Jak trafić do tego miejsca podczas wizyty w Madrycie?

Spacerując od Plaza de Tirso de Molina w kierunku ulic otaczających Mercado de San Fernando czy Lavapiés, łatwo natknąć się na tę niewielką, łatwą do przeoczenia płytę. Dla miłośników historii hiszpańskiego kina to punkt obowiązkowy na trasie po śladach dawnych gwiazd ekranu — w pobliżu znajdują się liczne inne tablice pamiątkowe rozsiane po Centro, tworzące swoisty szlak pamięci o artystach związanych z miastem.

Najczęstsze pytania

Kim był José Ysbert (Pepe Isbert)? Był hiszpańskim aktorem teatralnym i filmowym, jednym z najbardziej cenionych twórców kina hiszpańskiego połowy XX wieku, znanym z ról w filmach takich jak „El verdugo" czy „Bienvenido, Mister Marshall".

Gdzie znajduje się tablica? Tablica jest umieszczona na budynku przy Calle de San Pedro Mártir 5, w dzielnicy Embajadores, blisko Plaza de Tirso de Molina, w centralnej części Madrytu.

Kiedy powstała tablica? Została umieszczona przez władze miejskie Madrytu w 1997 roku, jako element programu oznaczania miejsc związanych z ważnymi postaciami kultury.

Czy tablica jest łatwo dostępna dla turystów? Tak, znajduje się na zewnętrznej fasadzie budynku przy ulicy, w pełni dostępnym publicznie miejscu, w pobliżu innych atrakcji dzielnicy Centro, takich jak Lavapiés czy Mercado de San Fernando.