Kościół św. Marcina w Tursku

Kościół św. Marcina w Tursku to barokowa świątynia stojąca w centrum niewielkiej miejscowości Tursko, około 20 km na północ od Pragi i 6 km na południe od Kralup nad Wełtawą. Jednonawowa budowla z charakterystyczną wieżą wznoszącą się nad zachodnią fasadą jest widoczna z daleka i stanowi wizualną dominantę wsi.

Jaka jest historia kościoła?

Historia sakralnego miejsca w Tursku sięga średniowiecza — pierwotny gotycki kościół powstał tu w 1257 roku. Budowla ta nie przetrwała jednak burzliwych czasów wojny trzydziestoletniej i została zniszczona w 1637 roku. Miejsce po zrujnowanej świątyni pozostawało bez pełnowartościowego kościoła przez kilkadziesiąt lat, zanim podjęto decyzję o wzniesieniu nowej budowli.

Obecny, barokowy kościół wybudowano w latach 1700–1706. Na przełomie XIX i XX wieku, a dokładnie w 1894 roku, przeprowadzono jego renowację, która nadała świątyni wygląd zbliżony do dzisiejszego. Do końca 2005 roku kościół pełnił funkcję kościoła parafialnego, po czym zmienił status na kościół klasztorny.

Jak wygląda architektura kościoła?

Kościół św. Marcina reprezentuje styl barokowy i ma układ jednonawowy. Nad wejściem, w zachodniej fasadzie, wznosi się smukła wieża o rzucie prostokątnym, która pełni funkcję dzwonnicy i jest punktem orientacyjnym widocznym z okolicznych pól i dróg.

Wnętrze świątyni podzielone jest na prezbiterium i nawę główną, które różnią się sposobem przykrycia. Prezbiterium nakrywa sklepienie kolebkowe z lunetami — rozwiązanie typowe dla architektury barokowej, pozwalające na doświetlenie wnętrza poprzez okna umieszczone w lunetach. Nawa główna ma natomiast płaski, drewniany strop, co jest prostszym i bardziej ekonomicznym rozwiązaniem konstrukcyjnym niż sklepienie.

Co warto zobaczyć wewnątrz?

Wyposażenie kościoła w dużej mierze pochodzi z XVIII wieku i harmonizuje ze stylem architektonicznym budowli. Barokowa ambona datowana jest na 1710 rok, a więc powstała krótko po ukończeniu budowy samego kościoła. Chrzcielnica reprezentuje z kolei styl rokokowy i pochodzi z drugiej połowy XVIII wieku — jest zatem nieco młodsza od reszty pierwotnego wyposażenia.

Co znajduje się na terenie wokół kościoła?

Kościół otoczony jest cmentarzem, który z kolei odgraniczony jest od otoczenia murem obronnym. Taki układ — świątynia, cmentarz i mur w jednym zespole — był typowy dla wiejskich założeń kościelnych w Czechach w epoce baroku.

W niszy zewnętrznej ściany kościoła znajduje się barokowa figura Ecce Homo, pochodząca z około 1700 roku. Rzeźba znana jest również pod innymi nazwami — Odpoczywającego Chrystusa lub Odpoczywającego Pielgrzyma — co odzwierciedla ikonografię przedstawiającą Chrystusa w chwili odpoczynku podczas drogi krzyżowej.

Najczęstsze pytania

Jak stary jest kościół w Tursku? Obecna, barokowa budowla powstała w latach 1700–1706, ale sakralna historia miejsca sięga 1257 roku, kiedy stał tu pierwotny kościół gotycki, zniszczony podczas wojny trzydziestoletniej w 1637 roku.

Czy kościół nadal pełni funkcję parafialną? Nie. Do 31 grudnia 2005 roku kościół był świątynią parafialną, obecnie ma status kościoła klasztornego.

Co to za rzeźba przy kościele? To barokowa figura Ecce Homo z około 1700 roku, nazywana też Odpoczywającym Chrystusem lub Odpoczywającym Pielgrzymem, umieszczona w niszy zewnętrznej ściany świątyni.

Jak daleko jest z Pragi do kościoła w Tursku? Tursko leży około 20 km na północ od centrum Pragi i około 6 km na południe od Kralup nad Wełtawą.