Chloumek

Chloumek to niewielki, ale niezwykle cenny przyrodniczo rezerwat przyrody położony około 1,75 km na zachód od wsi Bečov, w powiecie Most, w kraju usteckim w Czechach. Obszar chroniony zajmuje zaledwie 1,60 hektara i leży na południowo-zachodnim skraju wydłużonego wzniesienia Chlum (259 m n.p.m.), mniej więcej 400 metrów od jego głównego szczytu. Wysokość terenu w granicach rezerwatu waha się między 215 a 252 metrami n.p.m.

Kiedy powstał rezerwat i po co go utworzono?

Ochronę tego miejsca ustanowiono 20 stycznia 1969 roku decyzją czeskiego Ministerstwa Kultury. Rezerwat należy do III kategorii IUCN, czyli obszarów chronionych ze względu na unikalny obiekt lub cechę przyrodniczą. Celem ochrony jest zachowanie muraw stepowych – suchych, ciepłolubnych zbiorowisk trawiastych, które w Europie Środkowej stają się coraz rzadsze wskutek zmian w użytkowaniu ziemi.

Co można tu zobaczyć – rośliny i owady

Chloumek słynie przede wszystkim z bogactwa gatunków traw kserotermicznych, czyli przystosowanych do suchych i nasłonecznionych stanowisk. Rosną tu ostnice: ostnica piękna (Stipa pulcherrima), ostnica Jana (Stipa pennata) oraz ostnica włosowata (Stipa tirsa) – rośliny charakterystyczne dla muraw kserotermicznych, dziś objęte ochroną w wielu krajach Europy. Oprócz nich w rezerwacie spotkać można traganek bezłodygowy, dziewannę fioletową oraz liliowiec biały – gatunki wymagające ciepłego, suchego i słonecznego mikroklimatu.

Rezerwat jest też znany z występowania ciepłolubnych owadów, dla których murawy stepowe stanowią jedno z niewielu odpowiednich siedlisk w regionie. Skąpa roślinność i nasłonecznione zbocza sprzyjają gatunkom, które w chłodniejszych i bardziej wilgotnych warunkach nie miałyby szans na przetrwanie.

Geologia – co kryje stary kamieniołom?

Na terenie rezerwatu znajduje się mały, częściowo zarośnięty kamieniołom, w którym można zaobserwować charakterystyczne kuliste zwietrzenie nefelinitu. Ta wulkaniczna skała jest typowa dla Gór Czeskiego Środkogórza (České středohoří) – pasma powstałego w wyniku trzeciorzędowej działalności wulkanicznej, które ukształtowało krajobraz całego regionu, w tym wzniesienie Chlum.

Dlaczego warto tu zajrzeć?

Chloumek to miejsce dla osób zainteresowanych rzadkimi zbiorowiskami roślinnymi i geologią wulkaniczną w miniaturowej, łatwo dostępnej formie. Niewielka powierzchnia rezerwatu pozwala na spokojny, krótki spacer, podczas którego można dostrzec rośliny i owady rzadko spotykane poza obszarami stepowymi. To dobre uzupełnienie wycieczki po okolicach Bečova dla miłośników przyrody, którzy cenią sobie mniej znane, kameralne zakątki.

Najczęstsze pytania

Jak duży jest rezerwat Chloumek? Rezerwat zajmuje powierzchnię 1,60 hektara.

Kiedy ustanowiono ochronę tego obszaru? 20 stycznia 1969 roku, decyzją czeskiego Ministerstwa Kultury.

Co chroni rezerwat Chloumek? Murawy stepowe wraz z rzadkimi gatunkami traw (ostnicami), roślin dwuliściennych oraz ciepłolubnymi owadami.

Jakie skały można zobaczyć w rezerwacie? W dawnym kamieniołomie widoczne jest kuliste zwietrzenie nefelinitu, skały wulkanicznej typowej dla Gór Czeskiego Środkogórza.

Jak daleko od Bečova leży Chloumek? Około 1,75 kilometra na zachód od wsi, na południowo-zachodnim skraju wzniesienia Chlum.