chartreuse Notre-Dame-du-Puy de Brives-Charensac

Chartreuse Notre-Dame-du-Puy to dawny klasztor kartuzów w miejscowości Brives-Charensac w departamencie Haute-Loire, kilka kilometrów od Le Puy-en-Velay. Znana też jako chartreuse de Brives lub chartreuse du Puy, przez ponad półtora wieku była jednym z ważniejszych ośrodków zakonu kartuskiego w regionie Velay, a dziś jej zabudowania, wpisane do rejestru zabytków, służą zupełnie innym celom niż pierwotnie.

Jak doszło do powstania klasztoru w Brives?

Historia miejsca sięga lat 20. XVII wieku. Kartuzi z klasztoru w Bonnefoy szukali wówczas nowej siedziby - dotychczasowa lokalizacja była zbyt narażona na najazdy protestanckich oddziałów z Cewennów, a władze Le Puy zaproponowały im w 1626 roku dawny szpital dla trędowatych (maladrerie) w Corsac, na terenie Brives. Rok później, w 1627 roku, biskup Le Puy-en-Velay Just de Serres, uznawany za fundatora klasztoru, formalnie przekazał kartuzom maladrerie de Corsac wraz z należącym do niej majątkiem. W 1628 roku większość zakonników przeniosła się już w pobliże dawnego szpitala. Kolejny impuls do rozwoju nowej fundacji dała decyzja Guillaume'a de Hautefort, duchownego z diecezji Viviers, który w 1634 roku zrzekł się na rzecz kartuzów swoich probostw - Saint-Martial-en-Boutières oraz zależnego od niego Notre-Dame de Tournon-lès-Privas - co pozwoliło sfinansować dalszą rozbudowę.

Kiedy powstały obecne zabudowania klasztoru?

Właściwa chartreuse, jaką po części można oglądać dziś, zaczęła powstawać dopiero kilkadziesiąt lat później. Od 1673 roku zakonnicy systematycznie wykupywali okoliczne grunty, w tym teren zamku Villeneuve-de-Corsac, i przygotowywali plany nowego kompleksu klasztornego. Same prace budowlane trwały bardzo długo, od 1696 do 1783 roku, obejmując kolejne skrzydła, krużganki i budynki gospodarcze.

Co stało się z klasztorem po Rewolucji Francuskiej?

Rewolucja Francuska zakończyła istnienie wspólnoty zakonnej w Brives. W 1791 roku zakonnicy zostali rozproszeni, a wyposażenie kościoła i budynków wyprzedane. Cztery lata później, w 1795 roku, same zabudowania sprzedano w oddzielnych działkach różnym nabywcom, a w 1798 roku część kompleksu, w tym kościół klasztorny, została rozebrana. Przez kolejne stulecie teren funkcjonował poza strukturami kościelnymi.

Jak wygląda historia miejsca w XX wieku i dziś?

Diecezja Le Puy-en-Velay odkupiła teren dawnej chartreuse w 1924 roku, a dwa lata później, w 1926 roku, ulokowano tu małe seminarium duchowne. Podczas II wojny światowej budynki pełniły funkcję szpitala wojskowego - aż do 1940 roku - po czym przekształcono je w ośrodek szkolenia zawodowego. W 1995 roku na teren dawnego klasztoru przeniesiono liceum Paradis z pobliskiego Espaly. Dawna chartreuse Notre-Dame-du-Puy figuruje obecnie w ewidencji francuskich zabytków (monuments historiques) pod numerem PA00092957, co potwierdza wartość historyczną i architektoniczną zachowanych budynków.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się chartreuse Notre-Dame-du-Puy? Klasztor leży w Brives-Charensac, w departamencie Haute-Loire, w bliskim sąsiedztwie Le Puy-en-Velay.

Kto założył klasztor w Brives? Za fundatora uznaje się Justa de Serres, biskupa Le Puy-en-Velay, który w 1627 roku przekazał kartuzom dawny szpital dla trędowatych w Corsac.

Czy budynki klasztoru zachowały się do dziś? Częściowo tak - mimo rozbiórek po Rewolucji Francuskiej znaczna część zabudowań przetrwała i jest dziś wpisana do rejestru zabytków.

Czy można dziś zwiedzać teren dawnej chartreuse? Teren należy obecnie do liceum Paradis, przeniesionego tu w 1995 roku, co ogranicza swobodny dostęp do części historycznych zabudowań.