Celler de Vila-seca

Celler de Vila-seca to dawna spółdzielnia winiarska w centrum miasteczka Vila-seca w prowincji Tarragona, dziś przekształcona w interaktywne muzeum wina. Budynek, wzniesiony na początku XX wieku, należy do nurtu katalońskiego noucentyzmu i pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych zabytków architektury przemysłowej regionu Costa Daurada.

Skąd wziął się ten budynek?

Historia obiektu sięga 1917 roku, kiedy miejscowi rolnicy założyli Syndykat Rolniczy Vila-seca i odkupili od hrabiego Sicart działkę pod budowę wspólnego celleru — miejsca do produkcji i przechowywania wina. Prace budowlane ruszyły w marcu 1919 roku, a już rok później do wnętrza trafiły pierwsze zbiory winogron. Projekt powierzono architektowi Pere Domènechowi i Rourze, synowi słynnego Lluísa Domènecha i Montanera, jednego z twórców katalońskiego modernizmu.

Jaki styl architektoniczny reprezentuje?

W przeciwieństwie do dekoracyjnego modernizmu ojca, syn zaprojektował budowlę w duchu noucentyzmu — nurtu odwołującego się do klasycznych proporcji i monumentalnej prostoty. Celler ma prostokątny rzut i trzy nawy, a jego wymiary sięgają około 44 na 25 metrów. Elewację wykonano z tradycyjnego muru z kamiennymi ciosami w narożach i detalach zdobniczych, a jej najbardziej charakterystycznym elementem jest ogromny otwór wentylacyjny zwieńczony półkolistym łukiem — sama wysokość otworu przekracza sześć metrów.

Co można zobaczyć w środku?

Wnętrze ma układ przypominający bazylikę: kolejne nawy łączą obniżone łuki oparte na kamiennych filarach o czterolistnym przekroju, które z daleka przypominają pęki kolumn. Ten sposób konstrukcji pozwalał na uzyskanie dużej, niepodzielnej przestrzeni potrzebnej do ustawienia kadzi fermentacyjnych i pras, a jednocześnie nadawał budynkowi monumentalny, niemal sakralny charakter — stąd popularne w Katalonii określenie takich obiektów jako „katedry wina".

Jak dawny celler stał się muzeum?

Budynek służył spółdzielni rolniczej przez większość XX wieku. W 2014 roku przejęła go gmina Vila-seca, a w kolejnych latach przeprowadzono gruntowną renowację i adaptację na cele muzealne, częściowo finansowaną z europejskich funduszy FEDER. Dziś na powierzchni około 3150 m² działa Celler de Vila-seca – Museu del Vi experiencial, czyli interaktywne muzeum poświęcone historii wina, rolnictwa i samego miasteczka.

Dla kogo jest to miejsce?

To dobry przystanek dla osób odwiedzających Costa Daurada i okolice Tarragony — zarówno miłośników architektury industrialnej i noucentyzmu, jak i turystów szukających alternatywy dla plaż La Pinedy czy atrakcji PortAventura, oddalonych o kilkanaście minut jazdy. Ekspozycja tłumaczy proces produkcji wina w regionie i pokazuje, jak dawna infrastruktura rolnicza może zyskać drugie życie jako atrakcja kulturalna.

Najczęstsze pytania

Kto zaprojektował Celler de Vila-seca? Budynek zaprojektował architekt Pere Domènech i Roura, syn Lluísa Domènecha i Montanera.

W jakim stylu zbudowano celler? W stylu noucentyzmu katalońskiego — monumentalnym, klasycyzującym nurcie architektury z początku XX wieku.

Kiedy powstał budynek? Budowę rozpoczęto w marcu 1919 roku, a pierwsze zbiory winogron przetworzono już w 1920 roku.

Czy można dziś zwiedzać wnętrze? Tak, od czasu renowacji budynek funkcjonuje jako muzeum wina otwarte dla zwiedzających.