Castle of Montesa

Zamek Montesa w miejscowości Montesa, w prowincji Walencja w Hiszpanii, wznosi się na skalistym wzgórzu górującym nad miasteczkiem i widocznym z daleka na równinach Costera. To jedna z najważniejszych warowni dawnego Królestwa Walencji i historyczna siedziba zakonu rycerskiego, którego imię nosi do dziś.

Jaka jest historia zamku?

Twierdza na tym wzgórzu istniała już wcześniej i przez wieki służyła jako punkt oporu muzułmańskich obrońców regionu, zanim w 1277 roku została zdobyta przez Piotra III Aragońskiego. Prawdziwy rozkwit zamku nastąpił jednak w XIV wieku. W 1317 roku król Jakub II Aragoński powołał do życia zakon Montesa – katolicki zakon rycersko-religijny, który miał przejąć majątki i obowiązki obronne po rozwiązanym wcześniej zakonie templariuszy. Dwa lata później, w 1319 roku, władca przekazał zakonowi właśnie ten zamek jako jego główną siedzibę. Twierdzę rozbudowano i wzmocniono, a zakon – działający według reguły cysterskiej, podobnie jak zakon Calatrava – stał się jedynym zakonem monastyczno-wojskowym w historii Królestwa Walencji, biorącym udział w walkach rekonkwisty przeciwko siłom muzułmańskim.

Zamek pełnił swoją funkcję przez ponad cztery stulecia. Kres tej roli przyniosło trzęsienie ziemi w 1748 roku, po którym król Ferdynand VI, pełniący wówczas godność wielkiego mistrza zakonu, nakazał przeniesienie wspólnoty zakonnej do pałacu Świątyni w Walencji. Ruiny zamku uznano za zabytek architektoniczno-artystyczny w 1926 roku, za panowania Alfonsa XIII.

Co zobaczysz na miejscu?

Zamek Montesa uchodził za jedną z najsilniejszych fortec dawnego Królestwa Walencji – jego grube mury i potężne baszty otaczały przestronny plac broni, na którym mogło się zmieścić nawet dwa tysiące ludzi. Wewnątrz murów zachowały się ślady dawnej sali kapitulnej, refektarza, kościoła klasztornego, cysterny oraz pieca, a całość otaczał mur obronny opasujący dawny konwent. Trzęsienie ziemi z 1748 roku poważnie uszkodziło budowle, dlatego dziś rozpoznać można jedynie część pomieszczeń, jednak prowadzone prace konserwatorskie stopniowo odsłaniają i zabezpieczają kolejne elementy tego wyjątkowego założenia.

Ogromnym atutem miejsca są rozległe widoki na okoliczne wzgórza i równiny regionu Costera, które rozciągają się we wszystkich kierunkach z murów fortecy. Wokół zamku wyznaczono ścieżki spacerowe i miejsca odpoczynku, z których można podziwiać zarówno samą budowlę, jak i panoramę doliny.

Jak dotrzeć na zamek?

Do zamku prowadzi dobrze oznakowana droga wspinająca się na szczyt skały, na której zbudowano miasteczko Montesa razem z górującą nad nim twierdzą. Trasa spacerowa łączy centrum miejscowości z bramami fortecy i jest jednym z głównych powodów, dla których warto odwiedzić to miejsce pieszo, zatrzymując się po drodze przy punktach widokowych.

Kiedy przyjechać?

Zamek udostępniany jest zwiedzającym przede wszystkim w weekendy i dni świąteczne, kiedy organizowane są zwiedzanie z przewodnikiem. Ze względu na zmienne godziny otwarcia w zależności od pory roku, warto wcześniej skontaktować się z lokalnym biurem turystyki w Montesie, aby potwierdzić terminy najbliższych wizyt z przewodnikiem.

Najczęstsze pytania

Czym był zakon Montesa? To katolicki zakon rycersko-religijny założony w 1317 roku przez króla Jakuba II Aragońskiego, który przejął majątki i zadania obronne po rozwiązanym zakonie templariuszy i działał według reguły cysterskiej.

Dlaczego zamek jest dziś częściowo zniszczony? Trzęsienie ziemi w 1748 roku poważnie uszkodziło zabudowania, przez co zakonna wspólnota musiała przenieść się do Walencji, a na miejscu pozostały ruiny poddawane dziś pracom konserwatorskim.

Ile osób mogło pomieścić dawne fortyfikacje? Przestronny plac broni wewnątrz murów mógł pomieścić nawet dwa tysiące ludzi, co świadczy o randze i sile militarnej tej twierdzy.

Co jest największą atrakcją poza samymi murami? Panoramiczne widoki na region Costera rozciągające się z murów zamku, dostępne dzięki wyznaczonym ścieżkom spacerowym wokół fortecy.