Castle of Chodes

Zamek w Chodes (hiszp. Castillo de Chodes) to średniowieczna warownia górująca nad doliną rzeki Jalón, w gminie Chodes, w prowincji Saragossa, w regionie Aragonia.

Gdzie dokładnie stoi zamek?

Ruiny leżą na skalistym cyplu zwanym Peña de Iodos, tuż nad przełomem Jalónu, w pobliżu dzisiejszej wsi Chodes, należącej do komarki Valdejalón. Sama miejscowość znajduje się około 66 km od Saragossy, na wysokości około 470 m n.p.m., a jej obszar liczy zaledwie 16 km² i niespełna 150 mieszkańców.

Skąd wiadomo, że zamek jest taki stary?

Pierwsza pisemna wzmianka o twierdzy pojawia się w akcie lokacyjnym gminy Calatayud, wydanym przez króla Alfonsa I w 1131 roku. Sama budowla powstała w XII wieku na miejscu wcześniejszej osady, wykorzystując naturalną obronność skalnego wzniesienia.

Kto władał zamkiem?

Przez wieki twierdza zmieniała właścicieli — należała między innymi do Jimeno de Urrei i Lope Ferrencha de Luny. Od XV wieku przeszła w ręce rodu Martínez de Luna, a wcześniej pozostawała w rękach hrabiów Luna, aż do 1430 roku, kiedy to hrabstwo wróciło pod bezpośrednią władzę korony.

Co dziś można zobaczyć na miejscu?

Z pierwotnej budowli zachował się fragment muru z tapiału i kamienia, osadzony na krawędzi urwiska nad Jalónem, oraz pozostałości kwadratowej wieży. Cały układ ma owalny kształt dostosowany do ukształtowania terenu — około 30 metrów wzdłuż dłuższej osi i 15 metrów wzdłuż krótszej, wzniesiony w technice kamienia ciosanego. Dziś teren objęty jest ochroną jako strefa archeologiczna, więc zwiedzanie ogranicza się do spaceru po ruinach i podziwiania widoku na dolinę.

Dlaczego mieszkańcy opuścili zamek?

W XVII wieku ludność przeniosła się z górskiej osady na płaską ziemię w dolinie, zakładając nowe Chodes. Architekt Juan de Marca zaprojektował wówczas niezwykły, dwunastoboczny układ centralnego placu — dziś znanego jako Plaza de España — który do dziś zachował niemal nienaruszoną, oryginalną geometrię. To jeden z nielicznych w Hiszpanii przykładów w pełni zaplanowanego osiedla szlacheckiego z epoki nowożytnej, co samo w sobie stanowi rzadką atrakcję obok samego zamku.

Co jeszcze warto zobaczyć w okolicy?

Dolina Jalónu w rejonie Chodes ma malownicze meandry i pionowe ściany skalne sięgające nawet 100 metrów wysokości, które przyciągają miłośników wspinaczki. Połączenie ruin zamku, historycznego placu w nowym Chodes oraz dzikiego krajobrazu rzecznego czyni to miejsce ciekawym celem jednodniowej wycieczki po Valdejalón.

Jak dotrzeć na miejsce?

Chodes leży przy drogach lokalnych łączących dolinę Jalónu z Saragossą, około godziny jazdy samochodem od miasta. Najlepiej dojechać własnym transportem, ponieważ połączenia publiczne w tej części komarki są ograniczone. Do samych ruin zamku prowadzi ścieżka wychodząca ze wsi, prowadząca pod górę na skalny cypel.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Wiosna i wczesna jesień to najbardziej komfortowe pory na spacer wśród ruin i wzdłuż klifów nad Jalónem, kiedy temperatury są łagodniejsze niż w pełni lata. Latem warto zaplanować wizytę na godziny poranne lub późnopopołudniowe, unikając upału.

Najczęstsze pytania

Czy zamek w Chodes jest udostępniony do zwiedzania? Teren jest chroniony jako strefa archeologiczna i dostępny do swobodnego zwiedzania na własną rękę, choć infrastruktura turystyczna jest minimalna.

Czy przy zamku jest parking? Najwygodniej zostawić samochód we wsi Chodes i dalej iść pieszo ścieżką prowadzącą do ruin na wzgórzu.

Co jeszcze warto zobaczyć w samym Chodes? Zdecydowanie dwunastoboczny plac Plaza de España — unikatowy przykład zaplanowanej osady z XVII wieku.

Czy okolica nadaje się do wspinaczki? Tak, pionowe ściany doliny Jalónu w pobliżu Chodes sięgają do 100 metrów i są znane wśród wspinaczy.