Castell d'Esclanyà

Castell d'Esclanyà to średniowieczna wieża obronna w miejscowości Esclanyà, wchodzącej w skład gminy Begur na Costa Brava.

Gdzie dokładnie stoi zamek?

Budowla znajduje się w sołectwie Esclanyà, należącym administracyjnie do gminy Begur, w powiecie Baix Empordà w Katalonii. To niewielka miejscowość w głębi lądu, oddalona od wybrzeża i typowych plaż, dla których Begur jest znane turystom. Współrzędne obiektu to w przybliżeniu 41,9288°N, 3,1764°E, co pozwala łatwo zlokalizować go na mapie okolic Begur.

Skąd wiadomo, że zamek istniał już w średniowieczu?

Najstarsza znana wzmianka pisemna o Castell d'Esclanyà pochodzi z 1362 roku. Dokument z tego roku odnosi się do praw połowowych — mieszkańcy zamku mieli prawo łowić ryby i koral zarówno w wodach przynależnych do samego Esclanyà, jak i w pasie morskim podlegającym sąsiedniemu Castell de Begur. Sam zamek jest jednak starszy niż ta wzmianka — jego architektura wskazuje na powstanie jeszcze przed XIV wiekiem.

Do kogo należał zamek?

Przez wieki Castell d'Esclanyà pozostawał w rękach tego samego rodu, który władał sąsiednim zamkiem w Begur — rodziny Cruïlles-Peratallada. Ta sama linia rodowa sprawowała kontrolę nad obydwoma zamkami aż do 1604 roku, co pokazuje, jak ściśle losy Esclanyà i Begur były ze sobą powiązane administracyjnie i militarnie. Zamek pełnił funkcję granicznej strażnicy broniącej terytorium baronii Begur.

Co zachowało się z pierwotnej budowli?

Z oryginalnego założenia obronnego przetrwała przede wszystkim prostokątna wieża pochodząca z XII wieku. Jej podstawa ma wymiary około 6 na 9,5 metra, a wysokość sięga blisko 13 metrów. Na szczycie wieży zachował się fragment machikuł — czyli otworów w murze pozwalających obrońcom zrzucać pociski lub inne substancje na atakujących u podnóża budowli. Do machikuł prowadzi okno zamknięte półkolistym łukiem, które również przetrwało do dziś.

Czy przy wieży są inne budynki?

Tak — obok średniowiecznej wieży stoi budynek pochodzący z okresu XVI-XVII wieku. Wszystko wskazuje na to, że przy jego wznoszeniu wykorzystano pozostałości starszej, średniowiecznej fortyfikacji jako materiał budowlany lub fundament. Ten układ — stara wieża obronna plus późniejsza zabudowa gospodarcza czy mieszkalna — jest typowy dla wielu katalońskich zespołów zamkowych, które z czasem traciły funkcję militarną na rzecz roli rezydencjonalnej lub rolniczej.

Jak dotrzeć do Castell d'Esclanyà z Begur?

Esclanyà leży w głębi lądu, w niewielkiej odległości od centrum Begur, co czyni zamek łatwym celem krótkiej wycieczki dla osób wypoczywających na wybrzeżu Costa Brava. Warto łączyć wizytę z odwiedzinami samego Castell de Begur, ponieważ oba obiekty dzielą wspólną historię i przez stulecia znajdowały się pod władzą tej samej rodziny.

Najczęstsze pytania

Z jakiego wieku pochodzi zamek? Zachowana wieża datowana jest na XII wiek, choć pierwsza pisemna wzmianka o zamku pochodzi z 1362 roku.

Kto władał zamkiem? Przez wieki, aż do 1604 roku, zamek należał do rodu Cruïlles-Peratallada, tych samych panów, którzy kontrolowali sąsiedni Castell de Begur.

Co można zobaczyć na miejscu dzisiaj? Widoczna jest prostokątna wieża z zachowaną machikułą i oknem z półkolistym łukiem oraz przylegający budynek z XVI-XVII wieku wzniesiony częściowo na pozostałościach starszej fortyfikacji.

Gdzie dokładnie znajduje się zamek? W miejscowości Esclanyà, będącej częścią gminy Begur, w powiecie Baix Empordà, w Katalonii.