Castell de Lloberola

Castell de Lloberola to średniowieczna warownia stojąca w gminie Biosca, w katalońskim regionie La Segarra (prowincja Lleida). Wznosi się na niewielkim wzniesieniu nad wsią Lloberola, otoczona polami i suchym, wiejskim krajobrazem typowym dla wnętrza Katalonii.

Dlaczego ten zamek jest wyjątkowy?

Castell de Lloberola uchodzi za jedną z najstarszych i najbardziej wartościowych budowli w całej Segarze oraz za jeden z ważniejszych przykładów przedromańskiej architektury obronnej w Katalonii. Część badaczy wskazuje, że pierwsze prace budowlane mogły rozpocząć się jeszcze przed podbojem chrześcijańskim, być może już w VIII wieku, pod wpływami muzułmańskimi. Większość opracowań naukowych ostrożniej datuje jednak samą wieżę na schyłek X wieku, co i tak czyni ją jedną z najstarszych zachowanych konstrukcji tego typu w regionie.

Kiedy zamek pojawia się w źródłach historycznych?

Najstarsza wzmianka dotycząca samej miejscowości Lloberola pochodzi z testamentu hrabiego Ermengola I, spisanego w 1007 roku — hrabia zapisał wówczas na jałmużnę cztery pary wołów, które posiadał w Lloberoli. Pierwsze udokumentowane odniesienie do samego zamku jest jednak nieco późniejsze i pochodzi z 1041 roku, kiedy to niejaka Adelaida sprzedała ogród warzywny przy zamku małżeństwu Arnaua i Gerbergi. Zaledwie kilka lat później, w 1046 roku, w dokumentach pojawia się Ramon Guillem de Lloberola — postać, którą historycy wiążą z funkcją kasztelana zamku.

Do kogo należał zamek na przestrzeni wieków?

Zwierzchnictwo nad zamkiem przez długi czas pozostawało w rękach hrabiów Urgell. W 1167 roku hrabia Ermengol VII w swoim testamencie przekazał zamek Lloberola synowi, również noszącemu imię Ermengol. W kolejnych dekadach majątek zmieniał właścicieli w ramach lokalnej arystokracji — w 1225 roku Guillem, wicehrabia Cardony, zapisał zamek swojemu synowi Ramonowi Folcowi. Przez cały XIII i XIV wiek twierdza pozostawała w posiadaniu rodu Cardona.

Później zamek przeszedł w ręce rodziny Sacirera — do dziś w sąsiadującym z zamkiem cmentarzu można zobaczyć ich kamienne sarkofagi. W XVII wieku posiadłość należała do rodu Agulló-Pinós-Sagarriga, a w późniejszych dokumentach figuruje jako własność diecezji Solsona.

Co warto zobaczyć na miejscu?

Zwiedzających przyciąga przede wszystkim sama bryła zamku — surowa, kamienna konstrukcja wyrastająca ponad wiejską zabudową Lloberoli, oraz sąsiadujący cmentarz z zachowanymi średniowiecznymi sarkofagami rodu Sacirera. To właśnie połączenie architektury obronnej sprzed tysiąca lat z materialnymi śladami kolejnych rodów szlacheckich, które władały twierdzą, czyni to miejsce interesującym przystankiem dla osób zainteresowanych historią średniowiecznej Katalonii.

Zamek leży z dala od głównych szlaków turystycznych, co sprawia, że można zwiedzać go w spokoju, bez tłumów typowych dla bardziej znanych zabytków regionu. Okolica Biosca i La Segarra to teren rolniczy, pofałdowany, z widokami charakterystycznymi dla wnętrza Katalonii.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie znajduje się Castell de Lloberola? Zamek stoi w miejscowości Lloberola, należącej do gminy Biosca, w regionie La Segarra w prowincji Lleida.

Jak stary jest zamek? Większość badań datuje wieżę na koniec X wieku, choć niektórzy historycy dopuszczają możliwość wcześniejszych, muzułmańskich początków budowli, sięgających VIII wieku.

Kto władał zamkiem w średniowieczu? Zwierzchność należała do hrabiów Urgell, a bezpośrednimi właścicielami byli kolejno m.in. wicehrabiowie Cardony oraz ród Sacirera.

Co jeszcze można zobaczyć poza samym zamkiem? Warto obejrzeć sąsiadujący cmentarz z sarkofagami rodu Sacirera, będącymi materialnym świadectwem historii tej warowni.