Casatsch

Casatsch (zwana też Pfeffersburg lub Casaccia) to ruina średniowiecznego zamku w gminie Tisens (Tesimo), wznosząca się na skalistym wzniesieniu nad wsią Nals w Górnej Adydze. To jeden z tych obiektów, które przyciągają nie tyle rozmachem, co spokojem i widokiem – stąd rozciąga się panorama na dolinę Adygi i otaczające ją góry.

Skąd wzięła się nazwa i historia zamku?

Zamek powstał w 1194 roku z inicjatywy kilku lokalnych rodów. Zgodę na budowę wydał książę-biskup Trydentu, Konrad II von Beseno, który odstąpił wzgórze zwane „Casac" – od którego pochodzi dzisiejsza nazwa Casatsch – grupie szlachciców: Ulrichowi Rufowi, braciom Heinrichowi i Friedrichowi von Pitzol oraz Marquardowi, Hartwigowi i Duringowi z Tisens. Wzgórze leżało w granicach parafii Tisens, tuż nad Nals, co tłumaczy, dlaczego zamek bywa też przypisywany tej miejscowości.

Przez wieki zamek zmieniał właścicieli. W drugiej połowie XIV wieku należał do rodu von Greifenstein, a od 1390 roku, z pewnymi przerwami (m.in. okres, gdy władali nim Zwingensteinowie), pozostawał w rękach rodziny Botsch. Około 1600 roku budowla popadła w ruinę i przez kolejne stulecia niszczała, aż stała się malowniczym, ale zapomnianym reliktem przeszłości.

Co zobaczysz na miejscu?

Dziś z pierwotnej konstrukcji zachowały się fragmenty donżonu (głównej wieży obronnej) oraz części muru kurtynowego. Ruiny przeszły gruntowną renowację, zakończoną w 2002 roku z inicjatywy prywatnej właścicielki, Vereny Jordan – dzięki temu miejsce jest dziś bezpieczne do zwiedzania i czytelne dla zwiedzających, mimo że nie jest to odbudowany zamek, lecz właśnie starannie zabezpieczona ruina.

Casatsch pełni też funkcję kulturalną – teren zamkowy bywa wykorzystywany do organizacji koncertów plenerowych i wydarzeń kulturalnych, co dodaje mu życia poza sezonem czysto turystycznym. Na miejscu znajduje się również niewielka ekspozycja przybliżająca historię obiektu.

Jak dotrzeć do ruiny Casatsch?

Zamek leży na wzgórzu nad Nals, w obrębie gminy Tisens-Prissian, pomiędzy Meranem a Bolzano – to jeden z atutów tego miejsca, bo można je łatwo połączyć ze zwiedzaniem obu miast. Dojazd odbywa się zwykle drogą lokalną prowadzącą w kierunku wzniesienia, a ostatni odcinek trzeba pokonać pieszo. Warto zaplanować solidne obuwie, bo teren jest kamienisty i momentami stromy.

Kiedy najlepiej przyjechać?

Ruina jest dostępna przez cały rok, ale najlepsze widoki i najprzyjemniejsze warunki do spaceru oferują wiosna, lato i wczesna jesień, kiedy dolina Adygi mieni się zielenią winnic i sadów. Latem warto sprawdzić kalendarz wydarzeń – koncerty plenerowe na terenie zamku to okazja, by zobaczyć to miejsce w zupełnie innym świetle.

Najczęstsze pytania

Czy Casatsch to ten sam zamek co Pfeffersburg? Tak, to ta sama budowla – w źródłach i na tablicach informacyjnych funkcjonuje pod dwiema nazwami: Casatsch oraz Pfeffersburg (czasem też Casaccia).

Czy da się wejść do środka ruiny? Tak, teren jest dostępny do zwiedzania przez cały rok, a zachowane fragmenty donżonu i murów można oglądać z bliska dzięki przeprowadzonej renowacji.

Ile trwa dojście na miejsce? Ostatni odcinek trasy prowadzi pod górę i wymaga krótkiego, ale wymagającego spaceru – warto zarezerwować na to od kilkunastu do kilkudziesięciu minut, w zależności od punktu startowego.

Czy warto łączyć wizytę z innymi atrakcjami regionu? Zdecydowanie – lokalizacja między Meranem a Bolzano sprawia, że Casatsch dobrze wpisuje się w trasę zwiedzania innych zamków i miejscowości Górnej Adygi, np. okolic Nals czy Tisens-Prissian.