Casa de los Alberti

Casa de los Alberti to najstarszy dom szlachecki w dzielnicy Ciaño w Langreo, w środkowej Asturii. Budynek wyróżnia się na tle otaczającej zabudowy przemysłowej — stoi tu od XVII wieku i przetrwał okres, gdy okolica zmieniła się z rolniczej w górniczo-hutniczą.

Jaka jest historia budynku?

Dom wzniosła w XVII wieku rodzina La Buelga. Przez pokolenia budynek nosił różne nazwy związane z kolejnymi właścicielami — funkcjonował też jako Casa de los García Bernardo oraz Casa de en medio (dom środkowy), co odnosiło się do jego położenia względem innych siedzib rodowych w Ciaño.

Obecną nazwę zawdzięcza Jaime Albertiemu, włoskiemu mistrzowi odlewnikowi, który przybył do pracy w hucie w La Felguera pod koniec XIX wieku. Ożenił się z Eladią García Bernardo, dziedziczką domu, i od tego małżeństwa przylgnęła do budynku nazwa, którą znamy dzisiaj.

W 2000 roku rodzina przekazała budynek władzom miejskim Langreo. Od tego czasu dom służy jako przestrzeń kulturalna, a nie prywatna rezydencja — to znacząca zmiana funkcji dla ponad trzystuletniego zabytku.

Co zobaczysz w środku?

Casa de los Alberti działa obecnie jako Centrum Referencyjne Kultury i Języka Asturyjskiego. W jego wnętrzu znajdują się:

• stała wystawa Fundacji Nuberu, poświęcona kulturze asturyjskiej,
• sala wystawowa na ekspozycje czasowe,
• sala konferencyjna wykorzystywana do wydarzeń i spotkań,
• pokój prasowy,
• biblioteka z zasobami dotyczącymi języka i tradycji regionu.

To miejsce ma więc dwojaki charakter: z jednej strony jest zabytkiem architektury cywilnej dokumentującym historię zamożnych rodzin Ciaño, z drugiej — aktywnym ośrodkiem promującym asturyjski (bable) jako żywy język regionu.

Jak dotrzeć?

Casa de los Alberti leży w dzielnicy Ciaño, w gminie Langreo, w dolinie Nalón w środkowej Asturii. Współrzędne budynku to 43.287476, -5.668776. Langreo znajduje się w bliskiej odległości od Oviedo i Gijón, skąd najłatwiej dojechać samochodem lub regionalnym pociągiem/autobusem — Ciaño ma własny przystanek komunikacji miejskiej łączący je z centrum Langreo. Ze względu na niewielkie rozmiary dzielnicy, po przyjeździe do Ciaño dom łatwo znaleźć pieszo, orientując się na starą zabudowę w centrum osady.

Kiedy przyjechać?

Budynek pełni funkcję instytucji kulturalnej, więc sensowniej jest odwiedzić go w dni powszednie, gdy odbywają się wystawy, spotkania czy wydarzenia związane z językiem asturyjskim, a nie w czasie świąt lokalnych, kiedy działalność bieżąca bywa ograniczona. Asturia w miesiącach letnich (czerwiec–wrzesień) oferuje najstabilniejszą pogodę do zwiedzania regionu pieszo, co ułatwia połączenie wizyty w Ciaño z innymi atrakcjami doliny Nalón.

Najczęstsze pytania

Czym różni się Casa de los Alberti od innych zabytków w Langreo? To najstarszy zachowany dom szlachecki w Ciaño — większość pobliskiej zabudowy pochodzi z okresu przemysłowego XIX i XX wieku, podczas gdy ten budynek sięga XVII wieku.

Skąd pochodzi nazwa domu? Od Jaime Albertiego, włoskiego mistrza odlewnika, który w XIX wieku ożenił się z dziedziczką rodu García Bernardo, właścicielką budynku.

Czy można wejść do wnętrza? Tak — budynek jest ogólnodostępną instytucją kulturalną (Centrum Referencyjne Kultury i Języka Asturyjskiego), nie prywatną rezydencją, więc goście mogą zobaczyć wystawy i bibliotekę.

Co warto zobaczyć w pobliżu? Ciaño i cała gmina Langreo zachowały ślady górniczo-hutniczej przeszłości doliny Nalón, co czyni okolicę interesującym uzupełnieniem wizyty w samym domu.