Casa da Arquitectura

Casa da Arquitectura w Matosinhos to portugalskie centrum architektury, które mieści się w dawnych zakładach przemysłowych kwartału Real Vinícola. Wystawy, biblioteka i archiwa znanych architektów sprawiają, że to jedno z ciekawszych miejsc dla osób zainteresowanych budownictwem i urbanistyką na północy Portugalii.

Czym jest Casa da Arquitectura?

Oficjalnie nazywa się Casa da Arquitectura – Centro Português de Arquitectura. Instytucja zajmuje się architekturą jako dziedziną kultury: pokazuje ją publiczności, gromadzi dokumenty i udostępnia je badaczom. Znajduje się w Matosinhos, mieście portowym tuż przy Porto, w pobliżu portu Leixões.

Jaka jest historia budynków?

Kompleks powstał w latach 1897–1901 jako zaplecze produkcyjne firmy Menéres & Companhia dla Real Companhia Vinícola. Przedsiębiorstwo zajmowało się produkcją i eksportem wina oraz oliwy. Gdy opuściło nabrzeże Douro i przeniosło się do Matosinhos, zbudowało tu nowy zespół, blisko świeżo powstałego portu Leixões.

Zabudowa ma angielskie inspiracje i tradycję. Działała tu pierwsza w regionie parowa bednarnia. Odnoga linii kolejowej łączyła zakład z nabrzeżami portu, skąd wysyłano produkcję na eksport.

Co działo się z kompleksem później?

Po latach trzydziestych XX wieku obiekt opuszczono. Po rewolucji 25 kwietnia 1974 roku mieszkały w nim rodziny wracające z byłych kolonii. W 2000 roku budynki kupiła gmina Matosinhos, a kompleks uznano za zabytek o znaczeniu publicznym.

Jak wygląda odnowiony kwartał?

Renowację prowadziła gmina Matosinhos, a projekt przygotował architekt Guilherme Machado Vaz. Kwartał Real Vinícola zajmuje około 4700 m². Stare hale przystosowano do nowych funkcji, zachowując przemysłowy charakter miejsca.

Co można tu zobaczyć?

W centrum działają dwie sale wystawowe, biblioteka oraz sklep. Ważną częścią jest też archiwum kolekcji przekazanych przez architektów o międzynarodowej renomie, m.in. Álvaro Sizę, Eduarda Souto de Mourę i Paula Mendesa da Rochę. Dla osób śledzących architekturę portugalską to szczególnie cenny zbiór.

Dla kogo jest to miejsce?

• Dla miłośników architektury i urbanistyki, którzy chcą poznać portugalską szkołę projektowania.
• Dla osób interesujących się historią przemysłu i portu w Matosinhos.
• Dla tych, którzy chcą połączyć zwiedzanie z spacerem po nadmorskiej dzielnicy Porto.

Najczęstsze pytania

Gdzie znajduje się Casa da Arquitectura? W Matosinhos, w kwartale dawnej Real Vinícola, w pobliżu portu Leixões.

Kiedy powstały budynki? Zakłady wzniesiono między 1897 a 1901 rokiem.

Kto zaprojektował adaptację? Architekt Guilherme Machado Vaz, na zlecenie gminy Matosinhos.

Co jest w środku? Dwie sale wystawowe, biblioteka, sklep oraz archiwum kolekcji znanych architektów.

Czy budynek ma związek z winem? Tak. Pierwotnie mieściły się tu zakłady Real Companhia Vinícola, produkujące i eksportujące wino i oliwę.

Przed wizytą sprawdź aktualne godziny otwarcia i program wystaw na oficjalnej stronie instytucji. Zwiedzanie wystaw dobrze łączy się z odwiedzinami w porcie i spacerem po Matosinhos, dzięki czemu wycieczka daje obraz zarówno dawnej, jak i współczesnej architektury regionu.