Can Santpare

Can Santpare to zabytkowa masia (katalońska wiejska rezydencja gospodarska) w miejscowości Dosrius, w komarce Maresme, w prowincji Barcelona. Budynek stoi przy Carrer de Pablo Picasso 30 i jest jednym z kilkunastu historycznych gospodarstw wpisanych do rejestru dziedzictwa kulturowego tej gminy.

Co warto wiedzieć o Can Santpare?

Obiekt powstał w XVII wieku i reprezentuje styl określany jako popularny nowożytny — typowy dla katalońskiego budownictwa wiejskiego tamtego okresu. Bryła budynku jest nieregularna, ponieważ powstała z połączenia kilku dostawianych do siebie części. Główny korpus ma dwie kondygnacje (parter i piętro), a niektóre dobudówki są niższe, jednopoziomowe. Dach kryty jest tradycyjną dachówką arabską, dwuspadowy, z kalenicą ustawioną prostopadle do fasady głównej — to rozwiązanie charakterystyczne dla starszych masii w regionie.

Na fasadzie zwraca uwagę prostokątny portal wejściowy z kamiennymi ościeżami i drewnianym nadprożem. Okna piętra są prostokątne, oprawione w kamień i wsparte na kamiennych wspornikach (kroksztynach). Przed głównym wejściem zachowała się okrągła studnia, zbudowana z kamienia i cegły, przykryta daszkiem — typowy element dawnych gospodarstw wiejskich. Główna, odnowiona część budynku ma odsłonięty mur kamienny, natomiast część boczna jest otynkowana.

Z biegiem lat Can Santpare zostało podzielone na oddzielne mieszkania — historycznie funkcjonowały tu co najmniej cztery niezależne lokale mieszkalne, co tłumaczy dzisiejszy, złożony układ brył.

Jaka jest historia tego miejsca?

Najstarsza znana wzmianka o gospodarstwie pochodzi z 1632 roku, kiedy w dokumentach Dosrius figurowało jako dom rodziny „Monner”. W kolejnych stuleciach majątek wiązano z rodzinami Martorell i Munné. Budynek pojawia się w rejestrach podatku od nieruchomości z lat 1779–1792, a w 1853 roku został naniesiony na mapę katastralną gminy. W 1970 roku przeprowadzono remont dachu (nowa konstrukcja na belkach betonowych) oraz prace we wnętrzu, a pod koniec lat 70. i na początku lat 80. XX wieku gruntownie odnowiono jedną z dobudowanych części, znaną jako „Can Bernat”.

Jak dotrzeć do Can Santpare?

Dosrius leży w głębi Maresme, kilkanaście kilometrów od wybrzeża Costa del Maresme i niedaleko Mataró. Najwygodniej dojechać samochodem — z autostrady C-32 lub drogi krajowej N-II zjeżdża się w kierunku wnętrza gminy, a Carrer de Pablo Picasso znajduje się w jej zabudowanej części. Można też dotrzeć autobusem regionalnym łączącym Mataró z miejscowościami Maresme, a stamtąd dojść pieszo. Warto pamiętać, że Can Santpare jest budynkiem mieszkalnym (prywatną własnością podzieloną na lokale), dlatego zwiedzanie ogranicza się do oglądania elewacji i otoczenia z zewnątrz.

Kiedy przyjechać?

Najlepszą porą na wizytę są wiosna i jesień, gdy temperatury w Maresme są łagodne, a okoliczne wzgórza Corredor i Sant Mateu sprzyjają pieszym wycieczkom łączonym ze zwiedzaniem wiejskiej architektury Dosrius. Latem w regionie bywa gorąco i tłoczno na wybrzeżu, ale samo wnętrze gminy pozostaje spokojne.

Najczęstsze pytania

Czy Can Santpare można zwiedzać od środka? Nie — to prywatny budynek mieszkalny podzielony na lokale, dostępny do oglądania wyłącznie z zewnątrz.

Z jakiego okresu pochodzi budynek? Z XVII wieku, choć pierwsza pisemna wzmianka o gospodarstwie w tym miejscu sięga 1632 roku.

Co jest najbardziej charakterystyczne w architekturze Can Santpare? Nieregularna bryła złożona z kilku części, dach z dachówki arabskiej oraz zachowana kamienna studnia przed fasadą główną.

Jak najlepiej dojechać do Dosrius? Samochodem z okolic Mataró lub autostrady C-32, ewentualnie regionalnym autobusem kursującym po gminach Maresme.