Bovenlopen Zwalm

Bovenlopen Zwalm to obszar przyrodniczy w gminie Brakel, w podregionie Opbrakel, leżący we Flandrii Wschodniej w Belgii, w krainie zwanej Flamandzkimi Ardenami. Nazwa oznacza dosłownie „górne odcinki Zwalm" i odnosi się do sieci niewielkich strumieni źródliskowych, z których dopiero formuje się rzeka Zwalm.

Skąd bierze się rzeka Zwalm?

Sama Zwalm powstaje na terenie Brakel z połączenia kilku mniejszych cieków. Najważniejsze z nich to Sassegembeek, wypływający z lasu Brakelbos, Dorenbosbeek, mający swoje źródło w lesie Livierenbos, oraz Verrebeek, który bierze początek w kompleksie leśnym Livierenbos i Hayesbos. Dopiero połączenie tych strumieni tworzy ciek na tyle duży, by nosić nazwę Zwalm. Rzeka płynie następnie przez dolinę Zwalmvallei i uchodzi do Górnej Skaldy na granicy miejscowości Nederzwalm i Welden. Same lasy źródliskowe, z których wypływają strumienie zasilające Zwalm, leżą dalej na zachód, w okolicach Vloesberg (Flobecq).

Dlaczego ten teren jest cenny przyrodniczo?

Górne odcinki strumieni w rejonie Brakel wyróżniają się bardzo dobrą jakością wody i strukturą typową dla niezakłóconych potoków źródliskowych — meandrującym korytem, zróżnicowanym dnem i naturalną roślinnością brzegową. To sprawia, że żyją tu gatunki wymagające czystej, dobrze natlenionej wody, rzadkie w bardziej przekształconych ciekach nizinnych. Sassegembeek wyróżnia się szczególnie kompletną fauną rybną charakterystyczną dla górnego odcinka potoku.

Wśród gatunków wskaźnikowych obecnych w tych wodach wymienia się minoga strumieniowego oraz głowacza białopłetwego — oba objęte ochroną unijnej dyrektywy siedliskowej — a także pstrąga potokowego, gatunek znajdujący się na czerwonej liście zagrożonych ryb słodkowodnych. Obecność tych trzech gatunków jednocześnie jest dobrym wskaźnikiem wysokiej jakości ekologicznej cieku i stosunkowo niewielkiej presji zanieczyszczeń czy regulacji koryta.

Co można robić w tym miejscu?

Przez teren źródliskowy Zwalm prowadzi oznakowana trasa piesza „Langs de bronnen van de Zwalm" o długości około 10 kilometrów, pozwalająca przejść wzdłuż kolejnych strumieni składających się na górny bieg rzeki. Trasa biegnie przez tereny leśne i dolinne typowe dla krajobrazu Flamandzkich Ardenów — pofałdowany teren, niewielkie lasy liściaste i wilgotne łąki nadrzeczne. To miejsce dobre dla osób szukających spokojnego spaceru w otoczeniu przyrody, bez tłumów typowych dla bardziej znanych punktów widokowych regionu.

Obszar znajduje się pod opieką organizacji zajmującej się ochroną przyrody, co oznacza, że najbardziej wrażliwe fragmenty strumieni i lasów źródliskowych są chronione przed nadmierną ingerencją, a odwiedzający powinni trzymać się wyznaczonych ścieżek.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie leży Bovenlopen Zwalm? W gminie Brakel, w podregionie Opbrakel, we Flandrii Wschodniej, w regionie Flamandzkich Ardenów w Belgii.

Jaka rzeka bierze tu swój początek? Rzeka Zwalm, dopływ Górnej Skaldy, powstająca z połączenia strumieni Sassegembeek, Dorenbosbeek i Verrebeek.

Jakie gatunki zwierząt można tu spotkać? Wody strumieni zamieszkują m.in. minóg strumieniowy, głowacz białopłetwy i pstrąg potokowy — gatunki wymagające czystej, dobrze natlenionej wody.

Czy można tu wybrać się na spacer? Tak, przez teren prowadzi oznakowana, około 10-kilometrowa trasa piesza wzdłuż źródeł Zwalm.

Czy to obszar chroniony? Tak, teren jest objęty ochroną przyrody ze względu na wartość ekologiczną strumieni źródliskowych.