Borek u Domašova

Borek u Domašova to niewielki, ale niezwykle ciekawy rezerwat przyrody położony na północ od wsi Domašov, w gminie Bělá pod Pradědem, w powiecie Jeseník. Obszar zajmuje 13,54 hektara i znajduje się na stromym, południowo-wschodnim stoku góry Zaječí, w granicach Obszaru Chronionego Krajobrazu Jeseníky. Nadzór nad rezerwatem sprawuje Agentura ochrany přírody a krajiny ČR poprzez administrację tego obszaru.

Co chroni ten rezerwat?

Głównym powodem ochrony jest reliktowy bór sosnowy rosnący na dewońskim rumowisku kwarcytowym — pozostałość po epoce lodowej, która przetrwała na tym stanowisku do dziś w niemal niezmienionej formie. Skalne rumowisko, tworzące charakterystyczny krajobraz rezerwatu, jest praktycznie bezroślinne, co czyni je wyjątkowym mikrosiedliskiem na tle otaczających je lasów.

Dlaczego to miejsce jest ważne dla nauki?

Borek u Domašova to również stanowisko paleontologiczne o znaczeniu europejskim. W dewońskich kwarcytach należących do strefowej metamorfizacji staurolitowej zachowały się skamieniałości fauny w stanie, który na tym etapie regionalnego metamorfizmu jest unikatowy w skali całego kontynentu. To rzadka okazja, by geolodzy i paleontolodzy mogli badać ślady dawnego życia zachowane w skałach poddanych intensywnym procesom metamorficznym.

Jaka roślinność i zwierzęta tu żyją?

Rumowisko skalne w centralnej części rezerwatu jest niemal całkowicie pozbawione roślinności, natomiast otaczają je zwarte drzewostany złożone ze świerka, sosny, brzozy i jodły — typowe dla podgórskich partii Jesenika. Wśród roślin warto wypatrywać porzeczki skalnej oraz jastrzębca, rosnących na skraju kamienistych powierzchni. Fauna obszaru obejmuje między innymi mysikrólika — najmniejszego ptaka Europy, którego można usłyszeć wśród gałęzi drzew otaczających rezerwat.

Jak zwiedzać rezerwat?

Przez teren Borek u Domašova przebiega ścieżka edukacyjna łącząca Červenohorské sedlo z Ramzową, co pozwala turystom przemierzającym Jesenik zatrzymać się i zobaczyć to niezwykłe miejsce bez konieczności specjalnego objazdu. Ze względu na status rezerwatu przyrody wstęp jest dozwolony wyłącznie po oznakowanych szlakach turystycznych — zejście z trasy czy wchodzenie na rumowisko skalne jest zabronione, by nie niszczyć delikatnej struktury siedliska.

Najczęstsze pytania

Czy można wejść do rezerwatu poza szlakiem? Nie. Prawo dopuszcza poruszanie się wyłącznie po wyznaczonych szlakach turystycznych, co ma chronić kruche siedlisko skalne i rosnący na nim reliktowy bór.

Co jest największą atrakcją tego miejsca? Połączenie dwóch rzadkości: reliktowego lasu sosnowego na skalnym rumowisku z epoki lodowcowej oraz stanowiska paleontologicznego o znaczeniu europejskim, gdzie w dewońskich kwarcytach zachowały się ślady dawnej fauny.

Jak dotrzeć do rezerwatu? Najprościej pieszo, korzystając ze ścieżki edukacyjnej prowadzącej między Červenohorským sedlem a Ramzową — rezerwat leży na trasie tego popularnego przejścia przez Jesenik, niedaleko wsi Domašov.

Czy w rezerwacie można zobaczyć zwierzęta? Tak, choć wymaga to cierpliwości i uwagi — w otaczających lasach można spotkać mysikrólika, najmniejszego ptaka kontynentu, a także inne gatunki typowe dla podgórskich lasów Jesenika.