All Saints church (Místek)

Kościół Wszystkich Świętych w Místku to niewielka barokowa świątynia stojąca przy ruchliwej ulicy Frýdlantská, na skraju miejskiego parku w dzielnicy Místek we Frydku-Místku (współrzędne 49.672547, 18.342975). To jeden z najstarszych zachowanych budynków sakralnych w tej części miasta i cichy świadek epidemii, która nawiedziła Místek na początku XVIII wieku.

Dlaczego kościół w ogóle powstał?

Świątynię ufundowało małżeństwo Rudolfa i Rozyny Widomusów jako wotum dziękczynne za ocalenie z epidemii dżumy, która szalała w Místku w 1715 roku. Budowę prowadzono w dwóch etapach: najpierw, w latach 1716–1720, wzniesiono wieloboczne prezbiterium, a dopiero później, w latach 1728–1730, dobudowano nawę wraz z chórem muzycznym. Cały proces zajął więc niemal piętnaście lat.

Jak wygląda architektura kościoła?

Budowla ma prostą, prostokątną bryłę zamkniętą od wschodu wieloboczną częścią prezbiterialną, do której dostawiono boczną zakrystię. Styl określa się jako wczesnobarokowy z elementami nawiązującymi do późnego renesansu, widocznymi zwłaszcza w sklepieniu. Nad dachem wznoszą się dwie niewielkie wieżyczki sygnaturkowe, a nietypowym rozwiązaniem konstrukcyjnym są schody prowadzące na chór - poprowadzono je nie wewnątrz, lecz przy ścianie wejściowej od zewnątrz budynku. Dekorację rzeźbiarską wykonali Jan Kammerreit z Ołomuńca oraz Matěj Weissman z Frýdku. Pod chórem znajduje się krypta grobowa. W latach 1890-1891 przeprowadzono remont dachu - pokryto go łupkiem, a obie wieżyczki obito blachą miedzianą.

Kto jest pochowany w kościele?

W krypcie spoczywają fundatorzy świątyni - Rudolf i Rozyna Widomusowie. Ich podobizny, wykute w kamieniu, można zobaczyć w głównej nawie, po stronie epistoły (czyli po prawej stronie, patrząc od ołtarza w stronę wejścia).

Jaką rolę kościół pełnił w historii miasta?

Pierwotnie budynek stał na tzw. Górnym Przedmieściu dawnego miasteczka Místek i pełnił funkcję kościoła cmentarnego - wokół niego chowano zmarłych mieszkańców. Cmentarz funkcjonował aż do 1893 roku, kiedy to zdecydowano o jego likwidacji, a teren przekształcono w miejski park zielony. Kościół przetrwał tę zmianę i do dziś stoi na skraju parku, mimo że bezpośrednio sąsiaduje z ruchliwą arterią komunikacyjną, jaką jest ulica Frýdlantská.

Czy kościół był poddawany renowacji?

Po 1989 roku, gdy zmieniły się warunki polityczne w Czechosłowacji, świątynia przeszła kompleksową renowację. Dzięki tym pracom budynek zachował się w dobrym stanie technicznym i wciąż pełni funkcję sakralną, choć jego pierwotne, cmentarne otoczenie dawno ustąpiło miejsca parkowej zieleni.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie stoi kościół Wszystkich Świętych w Místku?

Przy ulicy Frýdlantská, na skraju miejskiego parku w dzielnicy Místek we Frydku-Místku (współrzędne 49.672547, 18.342975).

Kiedy zbudowano kościół?

Budowę rozpoczęto w 1716 roku od prezbiterium, a zakończono w 1730 roku, gdy powstała nawa z chórem.

Kto ufundował świątynię i dlaczego?

Kościół ufundowali małżonkowie Rudolf i Rozyna Widomusowie jako podziękowanie za przeżycie epidemii dżumy z 1715 roku.

Czy przy kościele znajdował się cmentarz?

Tak, kościół pełnił funkcję cmentarną do 1893 roku - później teren zamieniono w park miejski, na którego skraju budynek stoi do dziś.

Co jest szczególnego w architekturze budynku?

Charakterystyczne są dwie wieżyczki sygnaturkowe oraz schody na chór poprowadzone przy zewnętrznej ścianie wejściowej, a nie wewnątrz kościoła.