Abbaye Saint-Nicolas, Angers

Abbaye Saint-Nicolas w Angers to jedenastowieczne opactwo benedyktyńskie, ufundowane przez potężnego hrabiego Andegawenii Fulka Nerrę. Dziś dawne zabudowania klasztorne, częściowo przebudowane w XVIII wieku, mieszczą dom opieki oraz wspólnotę zakonną, a sam kompleks jest wpisany na listę francuskich zabytków historycznych.

Kto założył opactwo i dlaczego?

Fundatorem Saint-Nicolas był Fulk Nerra, hrabia Andegawenii słynący z budowy licznych fortec oraz klasztorów na terenie Anjou. Według tradycji hrabia złożył ślubowanie podczas gwałtownego sztormu morskiego, gdy wracał z pielgrzymki do Jerozolimy - w zamian za ocalenie życia miał ufundować świątynię. Pierwszy kościół opactwa konsekrowano 1 grudnia 1020 roku i poświęcono świętemu Mikołajowi, od którego wzięła się nazwa całego założenia.

Jak wyglądały początki wspólnoty zakonnej?

Nowo powstały klasztor konsekrował biskup Hubert, który sprowadził do Angers pierwszych mnichów z opactwa Marmoutier. W 1033 roku zastąpiła ich wspólnota wywodząca się z pobliskiego opactwa Saint-Aubin. Fulk Nerra należał do najbardziej aktywnych fundatorów monastycznych swojej epoki - oprócz Saint-Nicolas ufundował również opactwo Beaulieu nad Loarą oraz klasztor Ronceray, położony w samym Angers.

Jak zmieniało się opactwo w kolejnych stuleciach?

Pod koniec XI wieku wzniesiono nowy, większy kościół klasztorny. Jego konsekracji osobiście dokonał papież Urban II, 10 lutego 1096 roku - podróżował wówczas po Francji, propagując ideę pierwszej wyprawy krzyżowej. W XII i XIII wieku kompleks przeszedł kolejne poważne przebudowy. Zachowany do dziś pałac opacki pochodzi z XV wieku, natomiast zabudowania konwentualne oraz rezydencja opata zostały gruntownie przebudowane w latach 1720-1730, zyskując formę charakterystyczną dla XVIII-wiecznej architektury klasztornej.

Co stało się z opactwem w czasie rewolucji francuskiej?

Po wybuchu rewolucji francuskiej majątek klasztorny uznano za dobro narodowe. Kościół oraz krużganki zostały wówczas w znacznej części zniszczone. Pozostałe budynki nie stały jednak puste - służyły kolejno jako koszary wojskowe, magazyn zbożowy oraz szpital, zanim znalazły nowe, trwałe przeznaczenie.

Kto zajmuje budynki dzisiaj?

W listopadzie 1854 roku część dawnych zabudowań przejęło zgromadzenie Sióstr Dobrego Pasterza. Obecnie w dawnym opactwie funkcjonuje dom opieki Saint-Nicolas, zajmujący pałac opacki oraz budynki dobudowane w XIX i XX wieku, a obok niego nadal działa wspólnota zakonna sióstr.

Co warto zobaczyć na miejscu?

Kompleks trafił na listę zabytków historycznych Francji dzięki wartości architektonicznej XVIII-wiecznej zabudowy - zwłaszcza okazałej fasady południowej oraz reprezentacyjnej klatki schodowej wewnątrz pałacu opackiego. Opactwo leży w dzielnicy Saint-Jacques-Nazareth, przy rue Ambroise-Paré, w spokojnej części miasta, niedaleko historycznego centrum Angers.

Najczęstsze pytania

Kto założył Abbaye Saint-Nicolas w Angers?

Opactwo ufundował na początku XI wieku Fulk Nerra, hrabia Andegawenii, jeden z najpotężniejszych władców regionu i fundator kilku innych klasztorów w Anjou, między innymi Beaulieu i Ronceray.

Kiedy konsekrowano kościół opactwa?

Pierwszy kościół konsekrowano 1 grudnia 1020 roku. Nowy, przebudowany kościół konsekrował osobiście papież Urban II, 10 lutego 1096 roku.

Czy budynki opactwa można dziś zwiedzać?

Dawne zabudowania zajmuje obecnie dom opieki oraz wspólnota zakonna sióstr, więc swobodny dostęp turystyczny jest ograniczony. Miejsce bywa jednak udostępniane przy okazji lokalnych wydarzeń dziedzictwa kulturowego organizowanych w Angers.

Gdzie dokładnie znajduje się opactwo?

Abbaye Saint-Nicolas leży w Angers, w departamencie Maine-et-Loire, w dzielnicy Saint-Jacques-Nazareth, w niewielkiej odległości od centrum miasta.

Co pozostało z pierwotnego, średniowiecznego założenia?

Z pierwotnych budowli klasztornych niewiele przetrwało w oryginalnej formie - kościół i krużganki ucierpiały w czasie rewolucji. Dziś najbardziej rozpoznawalna jest XVIII-wieczna zabudowa oraz XV-wieczny pałac opacki.