Abbaye du Pin

Abbaye du Pin to dawne opactwo cysterskie leżące nad rzeką Boivre, w gminie Béruges w departamencie Vienne, kilka kilometrów od Poitiers. Założony w pierwszej połowie XII wieku klasztor przetrwał do dziś jako zespół budynków łączących średniowieczną historię zakonną z XVII-wieczną odbudową, a obecnie służy jako prywatna posiadłość na wydarzenia okolicznościowe.

Kiedy i przez kogo powstało opactwo?

Wspólnotę zakonną założył około 1120 roku Géraud de Salles, wędrowny kaznodzieja i organizator kilku klasztorów w zachodniej Francji. Budowę głównych zabudowań ukończono w 1141 roku. Początkowo klasztor działał według reguły benedyktyńskiej, typowej dla większości ówczesnych fundacji monastycznych w regionie Poitou.

Dlaczego opactwo zmieniło regułę zakonną?

W 1163 roku biskup Poitiers, Jean aux Belles Mains, przekształcił wspólnotę w klasztor cysterski, podporządkowując ją surowszej regule zakonu z Cîteaux. Opactwo weszło wówczas w filiację z opactwem w Pontigny, jednym z czterech pierwszych klasztorów-córek Cîteaux. Zmiana reguły oznaczała przyjęcie charakterystycznej dla cystersów prostoty architektonicznej i surowszego rytmu życia liturgicznego, co widać do dziś w skromnym wystroju kościoła klasztornego.

Skąd wzięło się bogactwo opactwa w średniowieczu?

Rozkwit gospodarczy klasztoru wiąże się z postacią opata Pierre'a Milliona, dawnego kapelana Ryszarda Lwie Serce, który towarzyszył królowi podczas jego śmierci w Châlus. Dzięki tym koneksjom opactwo otrzymało 26 sierpnia 1189 roku ziemie w Anglii, co pozwoliło sfinansować szeroko zakrojone prace budowlane w latach osiemdziesiątych XII wieku. W 1198 roku klasztor uzyskał prawo minażu – opłaty pobieranej od transakcji zbożowych w hrabstwie Poitiers – a wraz z nim faktyczny monopol na dostawy zboża do Poitiers. Dochody z tego przywileju pozwoliły z czasem wykupić większość gruntów dzisiejszej gminy Béruges.

Co przetrwało zniszczenia z czasów wojen religijnych?

W 1569 roku, podczas oblężenia Poitiers przez wojska protestanckie, opactwo zostało splądrowane i spalone. Sklepienie prezbiterium runęło około 1600 roku, pozostawiając kościół klasztorny w ruinie na kilka dziesięcioleci. Odbudowa nastąpiła w 1646 roku i to właśnie z tego okresu pochodzi większość zachowanych do dziś zabudowań gospodarczych i mieszkalnych.

Czym jest Abbaye du Pin dzisiaj?

Podczas rewolucji francuskiej, w 1792 roku, majątek klasztorny sprzedano jako dobro narodowe, co zakończyło jego funkcję religijną. Od 25 marca 2011 roku posiadłość znajduje się w rękach prywatnych i pełni funkcję miejsca na wydarzenia – kongresy, seminaria, przyjęcia rodzinne i wesela. Budynek kościoła klasztornego zachował proporcje i surowość typowe dla architektury cysterskiej, mimo licznych przebudów na przestrzeni wieków.

Najczęstsze pytania

Gdzie dokładnie leży Abbaye du Pin? Nad rzeką Boivre, na terenie gminy Béruges w departamencie Vienne, w bliskim sąsiedztwie Poitiers.

Jakiego zakonu było to opactwo? Powstało jako klasztor benedyktyński, a od 1163 roku należało do zakonu cystersów w filiacji z Pontigny.

Co stało się z opactwem podczas wojen religijnych? W 1569 roku zostało splądrowane i spalone przez wojska protestanckie podczas oblężenia Poitiers, a sklepienie kościoła zawaliło się około 1600 roku.

Czy opactwo można dziś zwiedzać? Obiekt jest własnością prywatną i funkcjonuje jako miejsce na wydarzenia okolicznościowe, więc dostęp zależy od organizowanych tam imprez, a nie od stałych godzin zwiedzania.

Dlaczego opactwo było zamożne w średniowieczu? Dzięki nadaniom ziemskim w Anglii z 1189 roku oraz prawu minażu uzyskanemu w 1198 roku, które dawało kontrolę nad handlem zbożem w Poitiers.